*భారతదేశంలో భారత రాజ్యాంగ శాసనాలు వ్రాయకముందే రిజర్వేషన్లు ఉన్నాయా*? 

అవును, మీరు చెప్పింది పూర్తిగా సరైన విషయం. సాహు మహారాజ్ తన కాలంలోనే (1902 నుండి 1922 వరకు) ఎస్సీలు (దళితులు), ఇతర వెనుకబడిన తరగతులు (ఓబీసీలు), మరియు అణగారిన వర్గాల కోసం రిజర్వేషన్ విధానాన్ని అమల్లోకి తెచ్చారు.

ఆయన చేసిన చరిత్రాత్మక చర్యలు:

· ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో రిజర్వేషన్: 1902 లోనే కొల్హాపూర్ సంస్థానంలో ఆయన ఒక ప్రభుత్వ ఉత్తర్వు జారీ చేసి, ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో అన్ని కులాలకు ప్రాతినిధ్యం కల్పించడానికి ప్రత్యేక నియామకాలు చేశారు. ఇదే భారతదేశంలో ఆధునిక రిజర్వేషన్ విధానానికి మార్గదర్శకం.

· విద్యా సంస్థల్లో రిజర్వేషన్: విద్యార్థుల ప్రవేశాల్లో, హాస్టళ్లలో స్థలాల కేటాయింపులో వెనుకబడిన కులాలకు నిర్దిష్ట స్థానాలు (కోటా) కల్పించారు.

· స్థానిక సంస్థల్లో ప్రాతినిధ్యం: కొల్హాపూర్ మున్సిపల్ కార్పొరేషన్ వంటి సంస్థల్లో కూడా వెనుకబడిన తరగతులకు సీట్లు రిజర్వ్ చేశారు.

సాహు మహారాజ్ ఈ విధానాన్ని “రాష్ట్ర ఆదేశాల ద్వారా సామాజిక న్యాయం” (State-sponsored Social Justice) గా పిలిచేవారు. ఆయన ఈ సంస్కరణలను డా. బి.ఆర్. అంబేద్కర్ రాజకీయ ప్రవేశానికి ముందే చేశారు, అందుకే అంబేద్కర్ ఆయనను “కుల విధ్వంసకుడు” (Caste Destroyer) గా కీర్తించారు. భారత స్వాతంత్ర్యం తర్వాత వచ్చిన రిజర్వేషన్ విధానానికి సాహు మహారాజ్ చేసిన ప్రయోగమే ఒక ముఖ్యమైన మూలమని చరిత్రకారులు భావిస్తారు.

 🚩🚩సనాతన హిందూ  విప్లవ చైతన్య వేదిక🚩🚩