జనజీవన సుధ

భారతీయ సమాజంలో రామాయణం గురించి తెలియని వారుండరు. ఈ కావ్యాన్ని విని, చదివినంత మాత్రాన ప్రయోజనం ఉండదు. అందులోని విలువలను అర్థం చేసు కొని పాటించినప్పుడే మన ప్రవర్తనలో పరివర్తనకు అవకాశం ఉంటుంది. రామాయ ణంలో నాయక పాత్రల్ని గుర్తుచేసుకొంటే ఏదో తెలియని ఉత్తేజం, ఉల్లాసం ఎగిసిప డతాయి. వారిపట్ల ఆరాధనాభావం కలుగుతుంది. కానీ ప్రతినాయకుల్ని గుర్తుచేసు కొంటే ఆవేశం పెల్లుబికి వారిపట్ల ప్రతీకార, తిరస్కార భావాలు ఏర్పడతాయి. మనిషి ఎలా ఉండాలి, ఎలా ఉండకూడదనే విచక్షణా జ్ఞానం అందరిలోనూ ఉంటుంది. కాక పోతే తనలో ఉన్నవన్నీ నాయకుడి లక్షణాలే, ప్రతినాయకుడి గుణాలు మచ్చుకైనా లేవని ఎవరికివారు భావిస్తుంటారు. ఎదుటి వాణ్ని మాత్రం ప్రతినాయకుడిగా ఊహించడం చాలామందిలో ఉన్న దుర్గుణం. ఈ తత్త్వం మనిషి ఎదుగుదలకు అడ్డుగోడ వంటిది. ప్రతి ఒక్కరిలోనూ రెండు రకాల గుణాలూ ఉంటాయి. నాయకుడి గుణాలు బయటి కొస్తే ప్రశంసలు కురుస్తాయి. ప్రతి నాయ కుడి లక్షణాలు విజృంభిస్తే అరాచకం, అశాంతి నెలకొంటాయి..

రామాయణాన్ని మంధర మలుపు తిప్పింది. మాయమాటలతో కైక మనసు విరి చింది. కేవలం మంధర వక్రబుద్ధే రాముణ్ని అడవులకు పంపి, దశరథుడి ప్రాణాలు తీసింది. వ్యక్తిలోని దుర్గుణాలు బయటికి వచ్చాయంటే ఊహకు అందని విషవలయం ఏర్పడి అపార్ధాలు సృష్టిస్తుంది. మంధరలా మాట్లాడేవారు సమాజంలో చాలామంది ఉంటారు. అయోధ్యకు తిరిగొచ్చిన భరతుడు జరిగినదంతా తెలుసుకుని కోపంతో తల్లిని దూషించాడు. తిన్నగా రాముడి దగ్గరికెళ్లి అయోధ్యకు తిరిగి రమ్మని బతిమలా డాడు. చివరికి పాదుకల్ని తీసుకెళ్ళి పట్టాభిషేకం చేసి అధికారానికి, కీర్తి ప్రతిష్ఠలకు అతీతుడినని నిరూపించుకొన్నాడు. ఇవన్నీ చూసి భరతుణ్ని కొనియాడుతున్నామే కానీ ఆయన ఆదర్శభావాలను మనం ఎంతవరకు ఆచరించగల్గుతున్నాం?

రామలక్ష్మణులను చూసి శూర్పణఖ మోహించింది. వారు తిరస్కరించారు. అందు కామె తన అన్న రావణుడితో వారిపై లేనిపోనివన్నీ కల్పించి చెప్పింది. ఫలితంగా యుద్ధం జరిగి రావణుడు మరణించాడు. రావణుడు సీతమ్మను తీసుకువెళ్తుండగా జటాయువు అడ్డుపడి అతడితో పోరాడి అసువులు బాసింది. నేటి సమాజంలో పట్ట పగలే ఆడపడచుల పట్ల అకృత్యాలు, అత్యాచారాలు జరుగుతుంటే చూస్తూ వెళ్లిపో తుంటారు చాలామంది. .

ప్రతి వ్యక్తి తన జీవితంలో ప్రేమ, దయ, నిస్వార్థం, త్యాగం, పరోపకార గుణం అనే ఐదు దైవీ గుణాలను అలవరచుకొని మంచి మార్గాన ముందుకెళ్లాలి. క్రూరత్వం, కపట స్వభావం, నిర్దయ, స్వార్ధ బుద్ధి వంటి అసుర గుణాలను దరిచే రనివ్వకూడదు. మనిషి ఎలా ఉండాలో ఎలా ఉండకూడదో రామాయణ పాత్రలు చక్కగా చెప్పాయి. ఈ కావ్యం బోధించిన జీవన విలువల్ని అర్థం చేసుకొని పాటిం చగలిగితే మానవజన్మ ధన్యం.