*మానసిక తపస్సు*

*‘మనఃప్రసాదః’ ‘సౌమ్యత్వం’ ‘మౌనం’ ‘ఆత్మవినిగ్రహః’*

*‘భావసంశుద్ధిరిత్యేతత్ తపో మానసముచ్యతే’*

*మనస్సును ఎల్లప్పుడూ ప్రశాంతంగా, అన్ని రకాల అలజడులు మరియు ఆందోళనల నుండి దూరంగా ఉంచడమే ఇది.*

శ్రీ ఆది శంకర భగవత్పాదులు ఈ గుణాన్ని ‘స్వచ్ఛ ప్రశాంత’ అని, అంటే స్వచ్ఛమైన మరియు చలనం లేని (స్థిరమైన) మనస్సు అని వర్ణించారు.

ఇది ప్రతి ఒక్కరికీ, ముఖ్యంగా వేలాది లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మందిపై ప్రభావం చూపే నిర్ణయాత్మక బాధ్యతలలో ఉన్నవారికి అత్యంత ఆవశ్యకమైన గుణం.

భయంకరమైన పరిస్థితులలో కూడా ఒత్తిడికి లోనుకాకుండా లేదా మనస్సు చలించకుండా ఆహ్లాదకరమైన స్థితిలో ఉండటం అనేది అత్యున్నత మానసిక పరిపక్వతకు నిదర్శనం. భగవాన్ రాముని అనేక గుణాలను వర్ణిస్తూ, మహర్షి వాల్మీకి అయోధ్య కాండలో ఆయనను ‘స నిత్యం ప్రశాంతాత్మా...’ అని పేర్కొన్నారు; అంటే రాముడు ఎల్లప్పుడూ అత్యంత ప్రశాంతంగా, సమతుల్యంగా మరియు నిశ్చలమైన మనస్సుతో ఉంటాడు.

ఒక వ్యక్తి ఎల్లప్పుడూ ప్రశాంతంగా ఉండటం ఎలా సాధ్యమవుతుందో చూద్దాం. దీనికి సమాధానం కూడా సాక్షాత్తు శ్రీరాముడే.

• ధర్మాన్ని దృఢంగా అనుసరించే వారికి ఎలాంటి ఆందోళన లేదా భయం ఉండదు.

• రెండవది, ధర్మం సంతృప్తిని కలిగిస్తుంది, లౌకిక విషయాల కోసం చేసే అంధమైన పరుగును నివారిస్తుంది మరియు కోరికలను తగ్గిస్తుంది. ఇప్పటివరకు పొందినదంతా గతంలో ఆచరించిన ధర్మం వల్లే లభించిందనీ, అదే ధర్మాన్ని ఎటువంటి అనుబంధం లేదా అంచనాలు లేకుండా కొనసాగిస్తే, విధిగా లభించాల్సినవి వాటంతట అవే లభిస్తాయనీ గ్రహించడం ద్వారా ఈ సంతృప్తి కలుగుతుంది.

• మూడవది, ఎల్లప్పుడూ ధర్మాన్ని అనుసరిస్తూ, ఫలితం పట్ల లేదా ఇతరుల సహాయం పట్ల ఎటువంటి ఆశ లేదా అనుబంధం లేకుండా కేవలం కర్తవ్యంగా పనులు చేసే వ్యక్తికి ఎవరి పట్ల రాగద్వేషాలు ఉండవు; అంటే అటువంటి వ్యక్తి ‘రాగద్వేషాల’ నుండి విముక్తుడై ఉంటాడు.

‘రాగద్వేషాల’ నుండి విముక్తి పొందడం అంటే ‘అనుబంధం’ (సంబంధాలు) నుండి విముక్తి పొందడం కాదని గమనించండి. సంబంధాలు ఉంటాయి, కానీ భావోద్వేగపరమైన బంధనాలు ఉండవు. పైన పేర్కొన్నట్లుగా, మనస్సు అశాంతిగా ఉన్నప్పుడు ఆవేశంలో లేదా కోపంతో తీసుకునే ఏ నిర్ణయాలైనా ఖచ్చితంగా దుష్పరిణామాలకు, చివరికి బాధకు దారితీస్తాయి; కొన్నిసార్లు ఆ పరిణామాలు తిరిగి సరిదిద్దలేనివిగా కూడా ఉండవచ్చు.            *ఆధ్యాత్మిక కుటుంబం*