MANA CHARITRAA | ft Srinath Reddy ARCHAEOLOGIST | OntheRawks by Lax Reddy

MANA CHARITRAA | ft Srinath Reddy ARCHAEOLOGIST | OntheRawks by Lax Reddy

Author Name:Ontherawks

Youtube Channel Url:https://www.youtube.com/@Ontherawks57

Youtube Video URL:https://www.youtube.com/watch?v=0XrOouvXQJ8



Transcript:
(00:00) అసలు ఆర్కియాలజీ అంటే ఏంటి ఆర్కియాలజీకి హిస్టరీ కి సంబంధం ఏంటి ఆర్కియాలజీని తెలుగులో పురా వస్తువు పురాతత్వ అంటారు వస్తువుల ద్వారా చరిత్ర చెప్తుంది కాబట్టి పురా వస్తు శాస్త్రం అంటాం అంతకన్నా ముందు ఆదిమానవులు ఉండేది కోతుల నుంచి మనిషి వచ్చాడని మరి ఎలా మరి ఇన్ని సంవత్సరాల్లో మా ఇంటి పక్కన ఉన్న మనిషి అవ్వలేదు కదా రాజులు ఫస్ట్ రాజు ఎవరు ఇండియాలో ఫస్ట్ రాజు ఎవరు అంటే చెప్పడానికి లేదు అశోకుడు నుంచి మనకు హిస్టరీ కాంటెక్స్ట్ స్టార్ట్ అవుతది ఎందుకు అంటే అశోకుడు ఏం చేసాడు శిలా శాసనాలు శ్రీకృష్ణుడు ఉన్నాడా ఆర్కియాలజీ అని చెప్తుంది.
(00:32) అయితే కొంచెం ఎలాబరేట్ చేకడు అయితే శాసనం వేయలేదు కదా తిరుపతిలో ఎవరికీ తెలివనివి ఇంకేమన్నా ఉన్నాయి రహస్యాలు తిరుపతి చరిత్ర గనక మనం చారిత్రక పరంగా మాట్లాడుకుంటే దాదాపు రెండు మూడు శతాబ్దాలకే తిరుపతి ప్రస్తావన [సంగీతం] శ్రీకృష్ణదేవరాయులు విగ్రహాలు చేయించుకొని అక్కడే పెట్టుకున్నాడు టోపీ పెట్టుకొని మనం షార్ట్ బాక్స్ అంటాం చూసారా ఆ సైజు వస్త్రం మాత్రమే ధరించి ఉంటాడు ఒంటి మీద ఏమ ఉండవు.
(00:57) అదే విగ్రహం ఆయన చేయించుకున్న విగ్రహమే కదా అది స్ట్రైట్ అవే తిరుపతికి తరలించలా సో రకరకాల ప్లేసులు ఫస్ట్ కేరళ తీసుకెళ్ళారు అక్కడ నుండి కర్ణాటక తీసుకొచ్చారు మళ్ళీ అట్లాది తమిళనాడు తీసుకొచ్చారు మళ్ళీ అక్కడి నుండి తిరుపతి తీసుకెళ్ళారు ఫైనల్లీ తిరుపతి అయితే సేఫ్ అని ఆయన ముందు ఉండే ఒక గడపనే కులశేఖర పడి అంటారు ఆయనే గడపలాగా మారాడు ఆయన స్వామిని ఎటు నుంచైనా చూడొచ్చు అని రాశాడు ఓపెన్ గా విగ్రహం ఉండేది అన్ని వైపుల నుంచి చూడొచ్చు అన్నాడు స్లో గా విజయనగరంలో వచ్చారు 14వ శతాబ్దానికి ఇక తిరుపతి రూపమే మారిపోయింది అది మొదటి ఎవిడెన్స్ భారతదేశంలో కల్లా అత్యంత పురాతనమైన
(01:27) శివలింగంగా గుడిమల్ల అదంటే దాదాపు అది ఐదున్నర అడుగుల లింగం ఉంటుంది లింగం మీద ఆయన రూపం ఉంటుంది మళ్ళీ ఆయన చేతిలో జింకు ఉంటుంది సో ఇది మరి ఆర్కియలాజికల్ గా ఉందా అంటే కాదు ఇప్పుడు నేను చెప్పింది దీన్ని ఏమంటారంటే స్థల పురాణం అంటారు టెంపుల్స్ నేను అబ్సర్వ్ చేసిన దానిలో నార్త్ సైడ్ ఒక విధంగా ఉంటాయి టెంపుల్స్ సౌత్ సైడ్ ఒకటే టెంపుల్స్ లో శృంగార శిల్పాలు ఉంటాయి శృంగార శిల్పాలకి పరాకాష్ట అయిన కజరహం ఉంది సెంట్రల్ ఇండియాలో అంటే నువ్వు అది దాటితేనే గుడిలోకి వెళ్ళగలవు అంటే నువ్వు ఆ ఫీలింగ్స్ ని తీస్తేనే గుడిలోకి వెళ్ళగలవు అని రిపెంట్ చేశారు
(01:58) గోపన్న అనే ఒక పాత్ర నాకు చాలా ఇంట్రెస్టింగ్ అనిపించింది. ఈ గోపన్న ఎవరు అంటే కచ్చితంగా ఇది ఇక్కడ ఉండటం కాదు కచ్చితంగా అది అక్కడ ఉండాల్సిందే శ్రీ రంగంలో ఉండాల్సిందే ఇప్పుడు మూలవిరాడు గురించి చాలా మంది చాలా విషయాలు చెప్తుంటారు. దాని గురించి కొన్ని ఏమన్నా చెప్పగలిగేది ఉంటే అసలు ప్రతిదీ ఇంట్రెస్టింగ్ే కాబట్టి ఎంత చెప్పినా తక్కువే.
(02:18) [సంగీతం] హాయ్ వెల్కమ్ టు ఆంధ్ర రాక్స్ ఈరోజు టాపిక్ వచ్చేసి ఆర్కియాలజీ పైన మనతో పాటు ఉన్నారు శ్రీనాథ్ గారు. ఈయన వచ్చేసి ఆర్కియాలజీలో యువ శాస్త్రవేత్త. ఈయన చేసిన ఎక్స్క్యవేషన్స్ ఏంటి? ఈయన దాదాపు ద్వారకలో వర్క్ చేశారు తిరుపతిలో వర్క్ చేశారు. చాలా ఆర్కియాలజీ ఎక్సైజ్ లో ఈయనకు అనుభవం ఉంది. సార్ ని అడిగి మనం ఏం తెలుసుకుందాం అంటే అసలు ఏంటి ఆర్కియాలజీ అంటే ఏంటి దాన్ని మనం అడిగే ప్రయత్నం చేద్దాం హాయ్ సార్ హలో అండి అసలు ఆర్కియాలజీ అంటే ఏంటి ఆర్కియాలజీకి హిస్టరీకి సంబంధం ఏంటి? ఆర్కియాలజీ అంటే బేసిక్ గా మనం ఈ మానవ చరిత్రను
(02:56) తెలుసుకోవడానికి సైంటిఫిక్ గా వాళ్ళ యొక్క వస్తువుల నుంచి సేకరించి డేటాని సేకరించి దాన్ని క్రమ వర్ధీకరించడాన్నే ఆర్కియాలజీ అంటారు. సో ఇంగ్లీష్ లో చెప్పాలంటే సైంటిఫిక్ స్టడీ ఆఫ్ హ్యూమన్ హిస్టరీ త్రూ మెటీరియల్ ఎవిడెన్సెస్ మెటీరియల్ ఎవిడెన్సెస్ అంటే మెటీరియల్ ఎవిడెన్సెస్ అంటే ఇప్పుడు ప్రెసెంట్ మనం ఉన్నాం.
(03:19) సో మన దగ్గర కేవలం శరీరమే కాకుండా మన మీద ఏమేమి వస్తువులు ఉన్నాయి సో డ్రెస్ అవ్వనివ్వండి వాచ్ అవ్వనివ్వండి స్పెట్స్ అవ్వనివ్వండి ఇలా మనం ఒక వాడిన వస్తువులు సో ఇదే కొంత కాలానికి ముందు మన తాతల యుగాన్ని తీసుకుంటే కేవలం పంచలు వాడేవాళ్ళు అవునా సో అప్పటికి ఇప్పటికే మారిందా లేదా సో వస్తువులు మారుతూ ఉంటాయి సో ఈ వస్తు క్రమం చాలా మారుతూ ఉంటుంది సో ఇవి మాత్రమే సో మనం ఎప్పుడైతే చనిపోయిన తర్వాత మనల్ని ఎప్పుడైతే పాతి పెడతారో శరీరం అంతా కూడా పోతుంది కానీ ఈ వస్తువు వస్తువులో కొంత భాగం మిగిలి ఉంటుంది.
(03:48) సో భూమి పొరల్లో దాగి ఉంటుంది దాన్ని జాగ్రత్తగా సైంటిఫిక్ గా తీసే యొక్క సైన్సే ఆర్కియాలజీ సో ఆర్కియాలజీని తెలుగులో పురా వస్తు పురాతత్వ అంటారు. సో పురాతత్వ అంటే ఎందుకు అంటారు అంటే ఇట్స్ లైక్ థియరీ సో థియరీ చెప్తుంది లైక్ చరిత్ర చెప్తుంది తత్వం అంటారు. పురా వస్తు కూడా అనాలి. సో పురా వస్తు అనటమే ప్రస్తుతానికి కరెక్ట్ ఎందుకు అంటే వస్తువుల ద్వారా చరిత్ర చెప్తుంది కాబట్టి పురా వస్తు శాస్త్రం అనటం ఇంకా మంచిది.
(04:16) ఓకే దానికి ఉన్న హిస్టారికల్ గా లింక్ చేసి చెప్తూఉంటారు చాలా మంది హిస్టారికల్ అది ఎందుకు లింక్ చేస్తారు సో అసలు హిస్టరీ చెప్పాలంటే ఏదో ఒక ఎవిడెన్స్ ఉండాలి కదా మనం ఒక మనిషి గురించో ఒక రాజు గురించో లేకపోతే ఒక రాజ్యం గురించో తెలియాలంటే దానికి సంబంధించిన ఆధారాలు ఉండాలి అవును సో ఇప్పుడు ఎవరో దానికి మనకి రాసి లెటర్ రాసి అశోకుడు నేను ఇలా ఉన్నాను అని చెప్పి ఈరోజు పంపియలేడు కదా సో ఆయన యొక్క ఆయన టైం పీరియడ్ లో అక్కడ ఆయన పరిపాలన ఇచ్చిన ఏరియాలో దొరికిన వస్తువుల ఆధారంగా దాని యొక్క చరిత్రను మనం ఎస్టిమేట్ చేస్తారు అన్నమాట సో ముఖ్యంగా దానికి అనేక రకాలు ఉంటాయి సో
(04:52) కేవలం వస్తు రూపేనా అంటే సో శాసనాలు అవ్వచ్చు సో వాళ్ళు వాడిన పాట్రీ అవ్వచ్చు పాట్రీ అంటే కుండపెంకులు అవ్వచ్చు లేకపోతే ఇంకా అనేక రకాల అంటే స్ట్రక్చర్స్ వస్తాయి ఇప్పుడు మనకు రాజుల గురించి అంటే కొంత వాటికి మనకు తెలుసు అంతకన్నా ముందు ఆదిమానవులు ఉండేది అవునండి వాళ్ళ గురించి కొంచెం కొంచెమే మనకు తెలుసు అవునండి అవి ఎలా ట్రేస్ చేస్తారు మీరు సో ఇది చాలా చాలా ఇంపార్టెంట్ సో ఇదే ఆర్కియాలజీని హిస్టరీ నుండి సపరేట్ చేస్తుంది.
(05:20) సపరేట్ అంటే దాన్ని అబోవ్ పెడుతుంది. ఎలా అంటే చరిత్రక యుగం సో సింపుల్ గా మనం తెలుసుకుంటే మానవ పరిమాణ క్రమంలో సో రెండు యుగాలుగా విభజించచ్చు చరిత్ర యుగం చరిత్ర పూర్వ యుగం ఈ చరిత్ర యుగం అంటే ఏందంటే లిపి సో రాత నేర్చుకున్న దగ్గర నుంచి అతని గురించి అతను రాసుకున్న దానికి అవి శాసన రూపంలో గాని మరే రూపంలో గాని లిఖిత పూర్వత ఆధారాలు దొరికే యుగాన్ని చారిత్రక యుగం అంటారు దానికి పూర్వం దాన్ని పూర్వం చారిత్రక పూర్వ యుగం అంటారు.
(05:51) సో మొత్తం మనం ఆ మానవుల యొక్క చరిత్ర గనుక చూసుకున్నట్లయితే 99% చారిత్రక పూర్వ యుగమే ఉంటుంది. 1 శాతం మాత్రమే చారిత్ర యుగం ఉంటుంది. సో ఈ ఆదిమానవులు అసలు ముందుగా అసలు ఆదిమానవులు అంటే మనకి ముఖ్యంగా అందరికీ ఉండేది ఏంటి మనం చదువుకుంది కదా అవును కోతుల నుంచి వచ్చే ఎగజక్ట్లీ కోతుల నుంచి మనిషి వచ్చాడని మరి ఎలా మరి ఇన్ని సంవత్సరాల్లో మా ఇంటి పక్కన ఉన్న మనిషి అవ్వలేదు కదా సో ఫస్ట్ మమ్మల్ని అడిగే అది సో అయితే దీనికి అంత ఈజీగా అవ్వరండి కొన్ని కోట్ల సంవత్సరాల్లో పరిమాణం చెందుతూ వస్తుంది సో ఆ విధంగా చెందిన వాటిలో ముఖ్యంగా అంటే మనం ఇప్పుడు ఆ మానవ పరిమాణ క్రమంి ఇంకా వేరే అంటే మాతో పాటు
(06:26) ఉన్న అదర్ సోషల్ సైన్సెస్ కూడా చాలా ఉన్నాయి యంత్రపాలజీ ఉంది సో యంత్రపాలజీ కూడా హ్యూమన్ యొక్క ఎవల్యూషన్ ని స్టడీ చేస్తుంది. సో ఆర్కియాలాజికల్ పరంగా మనం ఇంపార్టెంట్ విక్ మాట్లాడుకుందాం. సో మనకి అత్యంత సన్నిహితంగా అంటే మనకి దగ్గరగా ఉన్న వాటిలో హోమో హాబిలీస్ ఫస్ట్ అంటే హోమో హాబిలీస్ అనేది ఒక ఇప్పుడు మనం హోమో సెపియన్ సెపియన్స్ ఇది మన స్పీషీస్ సో దీనికన్నా ముందు హోమో హాబిలీస్ నుంచి మనం మాట్లాడుకుంటే మనకి హ్యూమన్ హిస్టరీ అర్థం అవుతుంది హోమో హాబిలీస్ అంటే ఎప్పుడైతే జంతువు అంటే ఆ కోతి నుంచి మానవుడిగా పరిమాణం చెందుతున్నాడో
(06:59) ఫస్ట్ జరిగిన మార్పు ఏందంటే తన చేతుల్ని వాడటం సో హోమో హాబిలీస్ అంటే ఏంటంటే రెండు కాళ్ళ మీద నుంచోవడం నేర్చుకున్నవాడు సో బైపెడల్ అంటారు అంటే పాదాల మీద నడిచారు పాదాల మీద నడుస్తాడు సో ఎప్పుడైతే చేతులు ఫ్రీ అయినాయో వేటాడటానికి వాడటం స్టార్ట్ చేశడు పక్కనే దొరికిన చిన్న రాయి తీసుకొని వేయటం కర్ర తీసుకొని వేయటం సో ఇలా వేసాడు సో దీని తర్వాత క్రమం వచ్చేసి హోమో ఎరక్టస్ అంటే అప్పటివరకు కేవలం కొంచెం వంగి ఉన్నతను కొంచెం ఇంకా నిలబడటం నేర్చుకున్నాడు హోమో ఎరక్టస్ హోమో ఎరక్టస్ ని ఏమంటారంటే ఎరక్ట్ మన్ అంటారు స్ట్రైట్ గా పోచర్ వచ్చేసింది.
(07:36) సో స్ట్రైట్ పోచర్ వచ్చింది దీని తర్వాత వచ్చింది హోమో సెపియన్స్ సో హోమో సెపియన్స్ ని వైస్ మన్ అంటారు. సో కొంచెం తెలివి తెలివి పెరిగింది. సో దీనికి మనకి ఎలా ఆధారాలు దొరికినయి అంటే ఫాజిల్స్ అంటారు. సో ఫాజిల్స్ అంటే హ్యూమన్ ఫాజిల్స్ అవి దొరుకుతాయి స్కల్స్ ఇవన్నీ చాలా పరిమితిలోనే దొరికినయి కానీ దొరికిన వాటిలో కూడా మన పరిశోధనలు ఏంటంటే ఏవైతే మనం హోమో హాబిలీస్ మాట్లాడుకున్నామో వాటికి ఈ జా పోషన్ పెద్దగా ఉంటుంది.
(08:02) స్కెల్ పోషన్ చిన్నగా ఉంటుంది. పరిమాణం చెందే కొందకి బ్రెయిన్ పెరిగింది దీని యొక్క సైజ్ తగ్గింది సో ఫేస్ అలా ఏర్పడింది అన్నమాట సో ఇప్పుడు చింపాంజీలు కానీ ఇవన్నీ కూడా మనకి దగ్గరగా ఉంటాయి సో అంత మాత్రాన అవి ఇవి కాదు సో కోతులు చూస్తే మన షేప్లే ఉంటాయి అది వేరు సో ఈ హోమో హాబిలీస్ నుంచి హోమో ఎరక్టస్ నుంచి హోమో సేపియన్స్ గా ఈ పరిమాణంలో మనకి అనేక మార్పులు జరిగినయి ఎన్ని ఇయర్స్ జరిగి ఉంటదండి ఇది ఆల్మోస్ట్ దాదాపు 25 లక్షల సంవత్సరాల ముందు హోమో హాబిలీస్ ఫస్ట్ ఎవిడెన్స్ దొరికినయి అక్కడ నుంచి లక్ష50 సంవత్సరాల సారీ 15 లక్షల సంవత్సరాల క్రితం ఆఫ్రికాలో మనకి హోమో
(08:37) ఎరక్టస్ యొక్క ఫాజిల్స్ దొరికినయి. ఇప్పుడు ఫాజిల్స్ ని కార్బన్ డేటింగ్ అంటారు కదా ఆ సో అంటే ఏ పద్ధతి చేస్తారు డేటింగ్ అనేది కార్బన్ డేటింగ్ అనేది చాలా పాపులర్ అండి డేటింగ్ పద్ధతులు చాలా ఉన్నాయి. కార్బన్ డేటింగ్ దేనికి చేస్తారంటే ఆర్గానిక్ మెటీరియల్ అంటే కేవలం అది మాక్సిమం 50 వేల సంవత్సరాల వరకు మాత్రమే చేయగలవచ్చు.
(08:58) ఆర్గానిక్ మెటీరియల్ ఏంటంటే ఇట్స్ లైక్ లివింగ్ లైక్ చెట్టు కానివ్వండి, కోల్ కానివ్వండి, విత్తనాలు కానివ్వండి సో వీటికి చేయొచ్చు కొన్ని రకాల బోన్స్ అవి గనక ఇవ్వకపోతే వాటికి దానికన్నా ముందు ఉన్నాటికి అనేక రకాల టెక్నిక్స్ ఉన్నాయి. సో అయితే ప్రతిదానికి మనం డేటింగ్ కి వెళ్లాల్సిన పని లేదు. సో దానికి చాలా టెక్నిక్స్ ఉన్నాయన్నమాట. మనకి సో ఇది జియాలజీ నుంచి మనం అడాప్ట్ చేసుకున్నాం ఏందంటే స్టాటిగ్రఫీ సో ఆల్రెడీ ఒక స్టాటిగ్రఫీ అంటే భూమి పొరలు పొరలు పొరలుగా ఉంటుంది సో ఒక్కొక్క యుగంలో ఒక్కొక్క సంవత్సరంలో అంటే ఇప్పుడు గాలిదుమారం వచ్చింది ఒక పొర ఏర్పడుతుంది దాని తర్వాత ఇంకేదైనా
(09:30) జరిగింది ఫ్లడ్ జరిగింది ఇంకొక పొర ఏర్పడుతుంది ఈ విధంగా స్టాటిగ్రఫీ అంటారు అంటే భూమి యొక్క పొరల్ని సో దీన్ని రిఫరెన్స్ గా తీసుకొని మనం చాలా వరకు అంటే ప్రతిదానికి డేటింగ్ వెళ్ళకుండా ఒక చోట చేసిన దానికి ఇక్కడ గనక కంపేర్ చేసుకొని కంపారిటివ్ రిలేటివ్ డేటింగ్ అంటారు సో ఎక్కువ చాలాసం రిలేటివ్ డేటింగ్ ద్వారా ఉంటుంది.
(09:48) సో కొన్ని కంపల్సరీ ఎవిడెన్స్ రావాలన్నప్పుడు వ విల్ గో ఫర్ డేటింగ్ ఓకే ఇప్పుడు ఇంకా చరిత్రలోకి వెళ్తే నెక్స్ట్ వచ్చేసి మనం చూసేది చారిత్రక కట్టడాలు ఉంటాయి కదా ఆ నెక్స్ట్ అక్కడికి వచ్చి అది మనం నుంచి మనం ఇంకా ఆ మన అలవాట్లు అంటే ఆ కాయిన్స్ కాయిన్స్ తయారు చేయడం అవి ఎలాంటివి ఎలా చేశారు అని అంటారు. ఓకే అంటే చరిత్ర త్వరగా స్విచ్ అయ్యాం అంటే ఆదిమానవుల పరిమాణం నుంచి సడన్ గా స్ట్రక్చర్స్ కి వచ్చాం అయితే చిన్నగా వివరిస్తాను ఓకే చెప్పండి సో ఇది చాలా ఇంపార్టెంట్ అంటే అసలు ఎలా అంటే ఇప్పుడు మనం ఇందాక చెప్పినట్టుగా చేతులు వాడటం మొదలు పెట్టాడు అది ఎలా
(10:26) తెలిసింది మనకి అతను చెవటానికి ఏమి లేదు రాయటానికి ఏమి లేవు కానీ ఎలా తెలుస్తది అంటే అతను ఫాజిల్స్ దగ్గర దొరికిన రాళ్ళు సో మనం చాలా సార్లు విన్నాం ఆదిమానవులు రాళ్ళు కర్రలు వాడేవాళ్ళని ఎట్లా అంటే సో ఇనిషియల్ దాంట్లో దాన్ని చారిత్రిక దాన్ని కూడా అంటే ప్రీ హిస్టరీ అంటారు దాన్ని సో సో చరిత్ర ప్రవర్గం కూడా డివైడ్ చేశారు ఎలా మూడు భాగాలుగా పాలియో [గొంతు సవరించుకోవడం] మీసో నియో పాలియో అంటే పాత్రాతి యుగం సో మళ్ళీ పాత్రాతి యుగాన్ని దిగువ పాత్రాతి యుగం అని మధ్య పాత్రాతి యుగం అని ఆ యగుపాత్ర యుగం అని ఇవన్నీ చేశారు ఇవన్నీ ఎలా వచ్చినాయి అంటే మొదటిగా జస్ట్ ఒక రాయి
(11:00) తీసుకొని ఇట్టాన జంతువు త్వరగా చచ్చిపోయింది ఈజీగా చచ్చిపోయింది అరే ఇదేదో బాగుంది అని వేయటం స్టార్ట్ చేశాడు ఒకరోజు ఎప్పుడో బహుశా ఇరిగిన రాయి వాడు ఉండొచ్చు ఇరిగిన రాయి ఇంకా ఎఫెక్టివ్ గా ఉంది అంతే కదా కొంచం కోణంగా ఉంటుంది గుచ్చుకొని ఉంటది అరే ఇదేదో బాగుందని రాళ్ళు ఇరగకొడటం స్టార్ట్ చేసాడు దట్ ఈస్ ద ఫస్ట్ స్టెప్ సో మానవుడు ఆ రాయి ఇరగకొడటమే ఫస్ట్ ఇన్నోవేషన్ సో వాడికి వాడు నాచురల్ కాదు కదా రాయేటం ఇస్ నాచురల్ ఇరగకొట్టేయటం ఇస్ కాగ్నిటివ్ అంటే తన యొక్క బుర్రని వాడాడు సో అలా సరే ఒక రకంగా ఇరగకొడితే అలా రావట్లేదు అని చెప్పి దాన్ని నీట్ గా
(11:36) షేప్ చేయడం షేప్ చేయడం సో ఈ షేప్ నుంచి ఇంకా సూక్ష్మం అంటే ఇప్పుడు పెద్ద పెద్దరాయి ఉంది దాన్ని బోన్ ఇరగకొడటానికి వస్తది కానీ తోలు తీయడానికి అది పనికి రాదు కదా సో ఇంకొకటి అట్లా సో ఆ సో ఇట్లా అంటే రకరకాల స్టోన్ టూల్స్ అంటారు వాటికి ఒక్కొక్క పేర్లు ఉంటాయి హ్యాండ్ యాక్సెస్ అని ఉంటాయి బ్లేడ్స్ అని ఉంటాయి దాని తర్వాత సూక్ష్మ రాతి యుగంలో చిన్న చిన్న చిన్న చిన్నవి బ్లేడ్లు చేయడం స్టార్ట్ చేసాడు పాయింట్స్ ఉంటాయి సో బాణాలు చేయడం స్టార్ట్ చేసాడు బాణం కొనలు చేయడం స్టార్ట్ చేసాడు సో ఇట్లా దీని తర్వాత నియోలిక్ అనేది మళ్ళీ అంటే
(12:06) ఇప్పుడు ఏదైతే ఫస్ట్ ఆ రాయి ఇరగొడతం ఎంత ఇంపార్టెంట్ో నియోలితిక్ హ్యూమన్ ఎవల్యూషన్ అంటే ఇట్స్ రివల్యూషన్ అన్నమాట దాంట్లో ఏం జరిగిందండి సో నియోలితిథిక్ అంటే ఏంటంటే నియో అంటే ఇప్పటికి మనం వాడతాం కొత్త సో నియో అంటే ఏంటి కొత్త రాతీయుం సో దాంట్లో ఏం చేసాడంటే అప్పటి వరకు నోమడుగుగా ఉండేవాడు అంటే అతను సంచార జీవి సో ఈ నియోలితిక్ ఎరా వచ్చేటప్పటికి దాదాపు సెటిల్ అవ్వటం చిన్న చిన్నగా వ్యవసాయం చేవరాలు ఏర్పాటు చేసుకోవడం ఫ్యామిలీ కల్చర్ ఇవన్నీ కూడా వచ్చేసినాయి సో ఇవి వచ్చిన క్రమంలో ఆయన ఏం చేసాడంటే కేవలం ఆయుధాలు చేసుకుంటే ఇప్పుడు మనం
(12:39) ఉన్నది వస్తువు వాడుకోవడం కన్నా సోకు కూడా ఇంపార్టెంట్ కదా సో దాన్ని ఏం చేసాడంటే సోకు అంటే ఇట్స్ లైక్ బ్యూటిఫికేషన్ అట్లా కేవలం దాన్ని ఇరగకపోడటానికే కాకుండా దాన్ని చేయటానికి గ్రౌండింగ్ అంటారు నీటిగా సాన పెట్టి నున్నగా కేవలం వర్కింగ్ ఎడ్జ్ మాత్రమే షార్ప్ ఉంటది మిగతాదంతా నున్నగా సో దాని వల్ల రెండు రకాల ఉపయోగం ఒకటి చూడటానికి పట్టుకోవడానికి వీలుగా ఉంటుంది.
(13:03) ప్లస్ ఎక్కువ రోజులు మన్నుతుంది. సో ఇది నియోలితిథిక్ సో నియోలితిథిక్ లో ఇక మనక అక్కడి నుంచి లైక్ సెటిల్మెంట్ స్టార్ట్ అయిన దగ్గర నుంచి ఇక అసలు కంప్లీట్ గా మారిపోయింది అప్పటి వరకు సంచార జీవి ఉండటం ఒకే దగ్గర ఉండటం సో పంటలపై అవగాహన రావటం పంటలు పండియటం సో అలా అలా స్టార్ట్ అయినాయి ఇదంతా నియోలితిక్ లోనే వచ్చేసి నిలిథిక్ లో నియోలితిక అవునండి ఇప్పుడు పంటలు వేయడంలో ఫస్ట్ ఏం పంటలు వేశరు అనేది ఏమన్నా ఉందా దానికి కూడా చరిత్ర సో ఎగజాక్ట్ గా ఇవే వేశరు అని చెప్పడానికి లేదు కానీ మనకి దొరికిన ఎవిడెన్సెస్ బేస్ మీద మెహర్ గారని దాదాపు కచ్చి ప్లేన్ లో
(13:36) ఉంటుంది ఇది పాకిస్తాన్ లో ఉంది సో బల్చిస్తాన్ ఏరియాలో ఉంటుంది అక్కడ మనకి అంటే మన ఇండియన్ సబ్కాంటినెంట్ లో మాట్లాడుకుంటే అది ద ఎర్లియస్ట్ 7000 అంటే బిసిఈ లో ఫస్ట్ అక్కడ లైక్ మనకి కల్టివేషన్ ఎవిడెన్సెస్ దొరికినయి ఓకే అంటే ఏమేమ దొరికినాయి అక్కడ అక్కడ అంటే సో బేసికల్లీ అదైతే ప్ాడీ సో దాంతో పాటుగా మెయ అంటే అంటే మనకి జొన్నలు లేకపోతే ఇట్లాంటివి కొన్ని వాటితో పాటు ఇప్పుడు సౌత్ ఇండియా ఉంది సౌత్ ఇండియాలో అంటే దక్షిణ దీంట్లో డక్కన్ ప్రాంతంలో మనకి ఎక్కువగా మిలెట్స్ ఉన్నాయి.
(14:10) ఉ సో వీటితో పాటుగా యూపీలో ప్రాంతంలో మనకి ఎలహర్దేవ అనే దాంట్లో రైస్ హస్క్ దొరికింది అంటే మన హస్క్ అంటే ఏందంటే బోటు సో అది దొరికింది సో దాన్ని కూడా డేటింగ్ చేశారు అది కూడా దాదాపు 5500 లోపల ఎన్ని రోజుల నుంచి ఎలా ఉందిఅంటే ఎట్లా అంటే గింజ పాడైపోతుంది గింజ పాడైపోయింది. సో కానీ ఆ పొట్టు పాడవ్వలేదు అది ఒక ఒక చిన్న కుండ పెంకులో ఇరుక్కుపోయి ఉండటం వల్ల అది అలా సర్వైవ్ అయింది.
(14:36) సో దాన్ని కార్బన్ డేటింగ్ చేశారు. సో 50 వేల సంవత్సరాల లోపు కాబట్టి దాన్ని కార్బన్ డేటింగ్ చేశారు. సో ఇలా సో ఇలా కొన్ని రకరకాలుగా అంటే అప్పుడు దొరుకుతూఉంటాయి ఇప్పుడు దాన్ని అసలు కంప్లీట్ డిఫరెంట్ సైన్స్ అన్నమాట ఇంతవరకు అంటే లైక్ ఎక్కువ ఆర్కియాలజీ అంటే ఏంటంటే కేవలం పొలిటికల్ హిస్టరీ మీద ఎక్కువ కాన్సంట్రేషన్ ఉండేది పొలిటికల్ స్ట్రక్చరల్ లేకపోతే కల్చరల్ పొలిటికల్ అంటే అంటే అదే ఏ రాజ్యం ఇప్పుడు సో ఈ ఎక్కువ మీద అట్లా ఉండేది సో ఇప్పుడు ఏమవుతుందంటే అదర్ సైన్సెస్ కూడా ఎక్కువ వస్తున్నాయి.
(15:05) సో ఇప్పుడు మనం ఏదైతే మాట్లాడుకున్నామో ఈ గింజలు ఇవన్నీ కూడా దాన్ని ఆ లైక్ పాలియో బాటనీ అంటారు. బాటనీ అంటే మనకి తెలిసిందే లైక్ చెట్లు వాటి గురించి పాలియో బాటనీ ఏంటంటే ఆ కాలం వాళ్ళు ఎలా ఏం పండించేవారు అసలు కంప్లీట్ సైన్స్ మన దాంట్లో కూడా ఇప్పుడిప్పుడే ఇండియాలో స్టార్ట్ అవుతుంది దట్ ఫారెన్ కంట్రీస్ వాళ్ళు చాలా బాగా అంటే అసలు వాళ్ళు ఏం ఆహారం తినేవాళ్ళు వాళ్ళు ఏం తినేవాళ్ళు అనేది అది కూడా వెరీ ఇంట్రెస్టింగ్ ఇప్పుడు నేను బ్రహ్మగిరిలో ఎప్పుడైతే ఎక్స్ప్రెషన్ ఇచ్చేసానో సో నేను పాత రిపోర్ట్స్ అన్నీ చదువుతున్నా బ్రహ్మగిరి మొన్న గోల్డ్ మైన్స్ దొరికినయి
(15:35) బ్రహ్మగిరి అంటే కాదండి గోల్డ్ మైన్స్ దొరికింది కాదు ఇది బల్లారి డిస్ట్రిక్ట్ లో ఉంటుంది. ఓకే సో కర్ణాటక బల్లారి డిస్ట్రిక్ట్ లో ఉంటుంది. సో ఇది అంటే మనకి ఒక ఒక మైల్ స్టోన్ అన్నమాట ఆర్కియాలజీలో ఎందుకు మైల్ స్టోన్ అంటే వీలర్ అనే ఆయన వన్ ఆఫ్ ద ఆర్కియలాజికల్ ఆఫీసర్స్ ఆఫ్ బ్రిటిష్ సో 1947 లో జస్ట్ ఇండిపెండెన్స్ కి ఒక నెల ముందు ఆయన అక్కడ స్టార్ట్ చేశడు.
(15:58) సో ఆయన స్టార్ట్ చేసి దాదాపు 20 అడుగుల ఒక ట్రెంచ్ తీసి లోపలికి తవ్వుకుంటూ వెళ్లి చాలా మందికి ట్రైనింగ్ కూడా ఇచ్చాడు ఆయన సో హి ఇస్ ద వన్ అంటే ఈరోజు మనం సైంటిఫిక్ ఎక్స్కవేషన్స్ అన్నీ చేస్తున్నామ అంటే కారణం ఎవరైనా ఉన్నారఅంటే వీలర్ సో అప్పటి వరకు జరగలేదా అంటే జరిగినయి అప్పటి వరకు ఏమయ్యేదంటే ఇలా పైన పైనే తొవ్వుకుంటూ ఎక్కడ వరకు ఎవిడెన్స్ కనబడుతుందో అలా వెళ్ళిపోతూ ఉండేవాళ్ళు దాని వల్ల ఏమవుతుంది ఆ రోజు ఆ స్టడీ చేయొచ్చు కానీ వన్స్ అది ప్రాపర్ స్టడీ చేయకపోతే సైట్ మొత్తం డిస్ట్రాయ్ అయిపోతది ఓకే ఆర్కియాలజీ అంటేనే డిస్ట్రక్షన్ ఆఫ
(16:28) ఎవిడెన్స్ సో దట్ ఇస్ వై సైంటిఫిక్ గా చేయాలి మళ్ళీ మళ్ళీ చేయడానికి ఉండదు. సో ఇట్లా బ్రహ్మగిరి వల్ల ఏమైందంటే ఈ సౌత్ ఇండియా యొక్క క్రోనాలజీ మొత్తం ఆయన సెట్ చేశడు. సో అంటే ఈ లేయర్ ఇంత ఈ లేయర్ ఇంత సో సో మేము ఎలా వెళ్తాం అంటే సెంటీమీటర్ సెంటీమీటర్ తవ్వుకుంటూ వెళ్తాం. సో ఆబియస్ గా ఎవరైనా బయట వాళ్ళ వచ్చి చూస్తే అదేదో మట్టి పనిలాగే ఉంటుంది.
(16:47) ఎస్ మేము చేసేది మట్టి పనే సో తాపీలు ఉంటాయి కదా చిన్న పని వాటిని స్ట్రోవెల్స్ అంటాం మేము సో వాటితో లేయర్ బై లేయర్ లేయర్ బై లేయర్ తోవ్వుకుంటూ వెళ్తాం. ఇప్పుడు ఎన్ని రోజులు పడతది సర్ ఒక్క చిన్న చారియట్ ఉంది కదా చారియట్ తీయడానికి ఎన్ని రోజులు పట్టి ఉంటది మహాభారతం మహాభారతం చారియట్ అనేది అసలు కంప్లీట్లీ డిఫరెంట్ టాపిక్ అంటే వెళ్దాం మనం అయితే అసలు ఎక్స్కవేషన్ అనేదానికి సరే ఒక చిన్న పాట్ ఉందనుకోండి పోటరీ పోటరీ దాన్ని మీ ఉన్న టూల్స్ తీయాలంటే ఎస్ ఎంత టైం పడుతుండొచ్చు ఆ సో అది మనం డైరెక్ట్ పాట్ దగ్గరికి వెళ్ళటానికే ఉండదు.
(17:20) అవును ఎట్లా వెళ్తా అంటే పై లేయర్ ఇప్పుడు జనరల్ గా మనం పైన మట్టి చూసినప్పుడు లూస్ సాయిల్ ఉంటది ఎప్పుడు కూడా గ్రౌండ్ సో దాన్ని హ్యూమస్ అంటారు దాన్ని అసలు తీసేస్తాం దాన్ని కన్సిడరే చేయం దాని తర్వాత నుంచి మెల్లి మెల్లిగా స్లో స్లోగా డిగ్ చేసుకుంటూ వెళ్తాం ఎలా వెళ్తాం ఇలా వర్టికల్ గా వెళ్ళం సో దాన్ని ట్రెంచ్ లైక్ గ్రిడ్ పాటర్న్ అంటారు సో ఒక స్క్వేర్ లో మళ్ళీ దాన్ని ఫోర్ స్క్వేర్స్ గా డివైడ్ చేసి ఒక చోట చూస్ చేసుకొని స్లోగా తవ్వుకుంటూ వెళ్తాం ఎలా తవ్వుతాం మేము చూస్ చేసిన స్క్వేర్ మొత్తం కూడా ఆ సెంటీమీటర్ లెవెల్ లో అయ్యేటట్టు సో ఇట్లా ప్లేయన్ లెవెల్ అయ
(17:50) ఓకే మళ్ళీ నెక్స్ట్ మళ్ళీ ఇలా లేయరు ఇప్పుడు ఫర్ సపోజ్ ఇలా తవ్వుతున్నాం ఈ మూత వచ్చింది కుండ యొక్క మూత వచ్చింది దాన్ని ఎట్ట దాని చుట్టూ తొవ్వేము అలా తొవ్వకూడదు సో మళ్ళీ ఇలా వెళ్ళాలి మళ్ళీ ఇలా వెళ్ళాలి మళ్ళీ అలా వెళ్ళాలి దాని బేస్ వరకు వెళ్తాం దాన్ని కదిలియకుండా ఎన్ని డేస్ పడుతదండి ఎక్కువ డేస్ ఏం పట్టదు వర్క్ చేస్తే పడతది కాకపోతే స్లో ప్రాసెస్ ఇప్పుడు దీని మధ్యలో ఏమైతది అంటే చాలా మంది అంటే మనకి మెటీరియల్ే కాకుండా ఎందుకు అలా లేయర్ బై లేయర్ వెళ్తాం అంటే హౌస్ ఎవిడెన్సెస్ ఉందండి ఇప్పుడు మామూలు మట్టి అంటే అంటే ఇట్స్ లైక్ ఇప్పుడు అది ఇల్లా లేకపోతే కాదా అని
(18:21) ఎలా తెలుస్తది అంటే ఇల్లులో జాదా ఇప్పుడు ఇప్పుడంటే టైల్స్ ఇవన్నీ వచ్చినాయి చేయట్లేదు. ఇంతకుముందు ఏం చేసేవాళ్ళు సో ఇంట్లో మట్టిని కొంచెం దబాయించి కొట్టేవాళ్ళు సో దాని వల్ల ఏమవుతది గట్టి పడతది. పక్కనే లూజ్ గా ఉంటది ఇది గట్టిగా ఉంటది. సో ఆ డిఫరెన్స్ మాకు కనపడతది. లేయర్ బై లేయర్ లేయర్ బై లేయర్ వెళ్ళినప్పుడు పాట్ హోల్స్ అని ఉంటాయి.
(18:39) సో సారీ పోస్ట్ హోల్స్ అని ఉంటాయి. పోస్ట్ హోల్స్ అంటే బొంగులు నిలబడితే ఉంటాయి. అవును సో వాటి మీదే కదా స్ట్రక్చర్స్ కట్టుకు వాటి యొక్క ఎంత డెప్త్ ఉన్నాయి ఎంత సైజ్ ఉన్నాయి సో ఇవన్నీ కూడా మేము చూసుకుంటూ వెళ్తాం. సో అట్లా పాట్రీ వస్తది అయితే చాలా మందికి అపోహ ఏందంటే తొవ్విన చోటల్లా మెటీరియల్ ఎక్కువ దొరుకుతదని యాక్చువల్ గా మాకు దొరికే మెటీరియల్ లో 90 నుంచి 95 శాతం మెటీరియల్ ఏదైనా ఉండ కొండ పెంకులు దొరుకుతాయి.
(19:01) సో ఎందుకంటే ఇప్పుడు మనం చూసాం క్రాష్ ఎక్కువ ఇప్పుడు మనం ట్రైన్ లోన ఎక్కడ వెళ్తుంటే అన్ని కవర్లు దొరుకుతాయి అవును అవునా అవును ఎందుకు అవన్నీ మనం తినేయి రోజు వాడేయి సో అలానే అప్పుడు లైక్ వాళ్ళ యొక్క వస్తువులు ఏంటి ఎక్కువ శాతం మట్టితో చేసినవి అవి వండటానికి అవ్వనిండి తినటానికి అవ్వనివ్వండి దాచుకోవడానికి అవనండి దేనికైనా అవే ఉండి సో దాన్ని బట్టే మనం ఎక్కువ శాతం హిస్టరీని చేయగలిగేది ఆ పాట్రీ తోనే సో అందుకే మీరు ఎక్కడైనా తవ్వకాలికి వెళ్తే ఆసో పక్కనే ఒక పార్ట్ యాడ్ అని ఉంటది.
(19:29) సో ఇక్కడ దొరికినవ అన్నీ కూడా ఏ రోజుకి ఆ రోజు లేయర్ వైస్ అక్కడ అరేంజ్ చేస్తూ ఉంటాం అన్నమాట. సో ఇది ఇప్పుడు మన పోటరీ నుంచి మనకు ఎవల్యూషన్ ప్రాసెస్ లో స్టీల్ అంటే ఒక ఖనిజాన్ని ఉపయోగించడం ఎప్పుడు స్టార్ట్ అయింది ఆ ఎస్ సో ఇది ఇది కూడా మనకి చాలా ఇంట్రెస్టింగ్ పాయింట్ సో అన్ని చోట్ల ఒకేసారి స్టార్ట్ అవ్వాలి సో రకరకాల ప్లేసుల్లో రకరకాలుగా అయింది.
(19:48) సో ఈ ఇందాటికా మనం మాట్లాడుకుందంతా కూడా రాతి యుగం కొత్త రాతి యుగం వరకు దాని తర్వాత తామ్ర శిలా యుగం అంటారు. తామ్ర శిలా యుగం తామ్ర శిలా యుగం అంటారు తామ్ర అంటే ఏంటి? కాపర్ కాపర్ సో కాపర్ ఏజ్ అంటారు కాపర్ ఆర్ బ్రాంజే అంటారు. సో ఫస్ట్ ఈజీగా అవైలబుల్ గా అంటే దాన్ని ఏమంటారంటే ఎక్కువ ఎతక్కకుండా లైక్ సర్ఫేస్ సర్ఫేస్ మీద దొరికే మెటల్ లో కాపర్ ఒకటి.
(20:12) సో చాలా అంటే ప్రపంచంలో చాలా సివిలైజేషన్స్ ఫస్ట్ కాపర్ నే వాడిని. సో దాన్ని కాపర్ ఏజ్ అన్నారు అందుకని. సో ఇందాక ఈ లైక్ పాత్ర యుగం, కొత్తరాతి యుగం ఇవన్నీ తర్వాత వచ్చింది ఏది తామర శిలా యుగం. సో మళ్ళీ ఆ శిలల్లో అంటే ఆ రాయిని వాడటం సడన్ గా ఆపల. కంటిన్యూ చేశారు అందుకని తామర శిలాయుగం అన్నారు. సో ఈ కాపర్ ఫస్ట్ కాపర్ ఈ కాపర్ తర్వాత ఐరన్ వచ్చింది.
(20:36) అవును సో ఈ కాపర్ అనేదే ఇప్పుడు మనం హరప్ప ఏదైతే అంటున్నామో ఇదంతా కూడా కాపర్ ఏజ్ వాళ్ళకి ఐరన్ తెలియదు. ఉమ్ ఐరన్ లేదు ఓకే సో ఈవెన్ ఈజిప్ట్ ఉంది ఈజిప్ట్ లో కూడా ఇనిషియల్ లో కాపర్ ఏజే మెసపటోనియా సివిలైజేషన్ ఉంది అది కాపరే అరపాకు లింగ్ చేస్తూ ఒక స్తంభము స్తూపం ఉంది అది ఐరన్ ప్లస్ సర్టెన్ గ్రేడ్ తో ఢిల్లీలో పెట్టారని చెప్పేసి ఒక స్తంభ స్తూపం ఉంటది అది ఎస్ ఎస్ రస్ట్ రాకుండా ఉంటది రస్ట్ ఫ్రీ ఐరన్ పిల్లర్ మెహలే అంటారు అవును సో అదేంటంటే అది చంద్రగుప్త మౌర్యుడిది ఓకే దాని తర్వాత గుప్తుల కాలం అది అసలు ఓకే సో చాలా తర్వాత అది చాలా తర్వాత అయితే అది ఆ వాడిన రస్ట్ ఫ్రీ
(21:13) టెక్నాలజీ వాడటం అనేది చాలా ఇన్నోవేషన్ సో అది ఈ రోజుకి మనం రెప్లికేట్ చేయలేకపోతాం అలాంటి కొన్ని ఎవిడెన్సెస్ ఉన్నాయి. లైక్ చాలా అట్లా ఉన్నాయి అయితే దానికి హరప్పకి అసలు సంబంధమే లేదు సంబంధం లేదు అది ఇప్పుడు హరప్ప గురించి మాట్లాడుతున్నాం కాబట్టి ఇప్పుడు ఒక ఆదిమానవుడు స్టేజ్ నుంచి నియో వరకు వచ్చాము నియోలో అసలు ఇల్లు కట్టడము నివసించడం ఆ స్టే చేసే ఆనవాళ్ళు ఏమన్నా ఉన్నాయా ఎస్ సో మనకి ఇల్లు కట్టడం అనే ఒక ఆనవాళ్ళు దాదాపు ఒక సొసైటీ ఏర్పచుకోవడం స్టార్ట్ చేశారు కదా విలేజ్ విలేజ్ విలేజ్ విలేజ్ అనేది అయితే నాచురల్ గా మనం చదివింది ఏంటి సో
(21:50) ఆదిమానవులు అంటే కొండ గృహల్లోనో కొండ చర్యల్లోనో అలా ఉంటాడు అయితే అక్కడ ఇక్కడ పాత్రాతి యుగంలోనే మనకి నివాస ఆవాసాలు అంటే నివాసాలు ఆవాసాలు కనిపించినయి అవును సో వాళ్ళు ఏం చేశారంటే ఆ వారం పెద్ద పెద్ద బిల్డింగ్స్ కట్టుకోలా వాడు నేలను చదువు చేసుకోవడానికి అక్కడ ఇక్కడ దొరికిన గురకరాలను ప్లెయిన్ గా ఒక బెడ్ లాగా పరుచుకోవటం లేదు వాళ్ళకి వీళ్ళకి మధ్యలో ఒక చిన్న గోడలాగా కట్టుకోవటం సో ఇలాంటి ఎవిడెన్సెస్ అక్కడ ఇక్కడ భీం బెట్క అని చెప్పి మధ్యప్రదేశ్ లో ఉంది అక్కడ ఇక్కడ మనకి ఎవిడెన్సెస్ దొరికినాయి.
(22:19) సో మీసోలితిక్ అంటే లైక్ దాన్ని మధ్యరాతి యుగం అంటారు అక్కడికి వచ్చేటప్పటికి కొంత మనకి దాన్ని ఏమంటారు సో అక్కడ ఇక్కడ తాటి ఆకులతోనో లేకపోతే గడ్డితోనో సో ఇట్లా హట్స్ కట్టుకోవడం స్టార్ట్ అయింది. సో నియోలితిక్ వచ్చేటప్పటికి కంప్లీట్ గా విలేజ్లు ఫామ్ అయింది. సో గ్రామాలు అంటే ఒకే చోట ఉండటం వల్ల అలా గ్రామాలు ఫామ్ అయినాయి.
(22:42) సో మనకి సౌత్ నియోలితిక్ అంటే లైక్ డక్కన్ నియోలితిక్ ఎక్స్క్లూసివ్ గా అది చాలా చాలా ఇంపార్టెంట్ అసలు ఒక కంప్లీట్లీ డిఫరెంట్ ఎక్కడ ప్రపంచంలో లేని ఒక ఎక్స్క్లూసివ్నెస్ ఎందుకు అంటే సౌత్ ఇండియాలో సౌత్ డక్కన్ సో ఎక్కువగా కర్ణాటక మన అనంతపూర్ రాయలసీమ అండ్ దెన్ మహబూబ్ నగర్ ఆ ఏరియాలో కూడా మనకు ఉంది. సో ఎందుకు ఇది స్పెషల్ అంటే వీళ్ళు ఏం చేశారంటే యాష్ మౌంట్ సైట్స్ అని ఒకటి వచ్చినాయి.
(23:05) సో యాష్ మౌండ్ యాష్ మౌండ్ అంటే ఏంటంటే యాష్ అంటే తెలుసు కదా బూడిద బూడిద దిబ్బలు సో వీటిని ఎందుకు యాష్ మౌంట్ సైట్స్ అన్నారంటే సో ఇవి ఏమైనాయి అంటే దాదాపు వాళ్ళు సో పశువులని పెంచుకోవడం అప్పటికే స్టార్ట్ చేశారు ఆల్రెడీ మీసోలితిథిక్ అప్పర్ పాలిథితిక్ అక్కడ ఇక్కడ జంతువులని పెంచుకోవడం స్టార్ట్ చేశారు నియోలితిక్ కి పూర్తిగా జంతువు సో ఈ యాష్ మౌంట్ సైట్ లో ఏం చేశారంటే ఆవు యొక్క పేడ గాని లేకపోతే గేదల యొక్క పశువుల యొక్క పేడని గాని ఒకచోట జమ చేసి సంవత్సరానికి ఒకచోట కాల్చే బహుశా దాని మీద ఇప్పటికి డిబేట్లు జరుగుతున్నాయి బట్ ఎక్కువమంది అప్రూవ్ చేసింది ఏంటంటే
(23:39) ఇట్లా సంవత్సరానికి ఒకలాగా ఇప్పుడు మనం చాలా చోట్ల సంక్రాంతికి చేసుకుంటాం లేదా భోగి చేసుకుంటాం భోగి చేసుకుంటాం కదా చాటేసి కాలు ఆ సంస్కృతి అక్కడ ఉందని అయితే అవి ఎంత పెద్దగా ఉన్నాయి అంటే దాదాపు కొన్ని చోట్ల 20 25 అడుగుల ఎత్తు వరకు ఇట్లా పేర్చి కాల్చినయి అవును కాలవడం వల్ల అంటే అది బోడిది అవ్వదు. ఉ ఆ లైక్ క్రమ క్రమాన క్రమక్రమాన సర్టిఫికేషన్ అయి ఆల్మోస్ట్ రాయిలాగా అయిపోయింది.
(24:03) సో ఇది చాలా చాలా వెరీ ఇంట్రెస్టింగ్ అన్నమాట. సో ఇలాంటి కల్చర్ ఇంకెక్కడ లేదు. సో మిగతా అన్నీ కూడా ఆల్మోస్ట్ పారలల్ సో కానీ ఇలాంటి కల్చర్ ఎక్కడా లేదు. ఓకే సో ఇది మళ్ళీ ఆశ్చర్యం ఏందంటే ఈ ఫేజ హరప్పకి పారలల్ అక్కడ అక్కడ వాళ్ళు దాదాపు బిల్డింగ్స్ కట్టుకొని అంటే లైక్ పర్ఫెక్ట్ హరప్ప ఆర్కిటెక్చర్ కూడా మనం అందరూ కూడా చదవాల్సింది సో ఇప్పుడంతా ఆన్లైన్ అవైలబుల్ ఉంది కాబట్టి నేను మళ్ళీ చెప్పడం కూడా అది అంత అవసరం లేదు అందరూ చదువుకొని ఉంటారు సో సింపుల్ థింగ్ ఏందంటే పర్ఫెక్ట్ లేన్స్ సో డ్రైనేజ్ సిస్టం హౌసెస్ డబల్ స్టోరేజ్ హౌసెస్ వెల్
(24:34) ప్లాన్డ్ వాటర్ ఇవన్నీ కూడా ఉన్నాయి ఫోర్టిఫికేషన్స్ ఇవన్నీ కూడా ఉన్నాయి దానికి పారలల్స్ే వీళ్ళు సో అది అది పాసిబుల్ అంటే మరి పాసిబుల్ే కదా ఇప్పుడు మనం హైదరాబాద్ లో ఇలా ఉన్నాం పక్కనే కొద్దిగా సంగారెడ్డో లేకపోతే ఇంకో చాటకి వెళ్తే ఇట్లా ఇంత ఉండరు కదా అవును అవును పారలల్లే కదా 2026 లోనే మనం ఉన్నాం వాళ్ళు ఉన్నారు కానీ మనం ఉన్నంత అడ్వాన్స్ గా వాళ్ళు ఉన్నారా ఇంకా ఇక్కడ అమాయకంగా అంటే లైక్ స్టిల్ ఉంది కదా హైదరాబాద్ ప్రిమిసెస్ లోనే ఎక్కువ అలా పారలల్స్ కూడా జరుగుతూ ఉంటాయి అయితే వాళ్ళ మధ్య ఎక్స్చేంజ్ ఆఫ్ గూడ్స్ అంటే వాళ్ళు ఇక్కడికి కొంచెం తెచ్చుకోవటం సో ఇక్కడి
(25:07) నుండి వాళ్ళకి ఇవ్వటం సో గోల్డ్ ఉంది గోల్డ్ కోలార్ మైన్స్ నుంచే వెళ్ళిందని సో చాలా మంది అప్రూవ్ చేసింది సో అట్లా డైమండ్స్ కూడా డైమండ్స్ అప్పుడు అంత అవసరం రాలేదు. సో వాళ్ళు ఒక రాయిలాగే చూసారు తప్ప తర్వాత క్రమంలో అయితే స్టోన్స్ ఓకే సో వాళ్ళకి డైమండ్స్ కన్నా ముందు ప్రీషియస్ స్టోన్స్ సో కొన్ని ఎగేట్ అని లేకపోతే చాల్సిడోమి అని కొంచెం కార్లీనియన్ అని కొంచెం లైక్ వేరే రంగులో ఉండే రంగురాళ్లు వాడారు.
(25:36) సో అవి మనకి చాలా ఎవిడెన్స్ సరప మొత్తం కూడా బ్యూటిఫుల్ డెకరేషన్స్ అసలు వాళ్ళ పాట్రీ అంటే వాళ్ళ యొక్క కుండలు చూస్తే వాటి మీద వేసిన పెయింటింగ్స్ ఈరోజుకి లేవు. ఉ సో మనం అడ్వాన్స్ అయ్యామా లేకపోతే బ్యాక్వర్డ్ వెళ్ళామా అనేది ఒకసారి ఆలోచించుకోవాల్సిన అనిపిస్తుంది వాళ్ళ పోర్ట్రే చూస్తే అవును సో ఇప్పుడు ఈ విలేజెస్ వచ్చేసినయి అసలు రాజుల సంస్కృతి ఎప్పుడు స్టార్ట్ అయింది ఓకే సో దీని తర్వాత అంటే ఇదంతా కూడా క్రమక్రమంగా క్రమక్రమంగా అంటే రాజు అనేటవాడు ఏమనా ఎలా ఏర్పడాడు అనేదానికి చరిత్ర ఉందా ఉంది డెఫినెట్ గా అంటే రాజు ఎలా ఏర్పడ్డాడు అనేదానికి ఉండదు కానీ
(26:09) సో రాజ్యాలు ఎలా వచ్చినాయి అనేదానికి కొంత వైరా ఉంటది సో ఇట్లా నియోలితిక్ లో మనకి ఇట్లా చిన్న చిన్న గ్రామాలు ఏర్పడినయి హరప్ప వచ్చేటప్పటికి సిటీ ఏర్పడింది సో మరి అలా సిటీ ఉన్నప్పుడు ఎవరో ఒకళ్ళు ఉండాలి కదా అక్కడ చేయటానికి సో అట్లా అట్లా మహాజనపదాలు అంటారు 16 మహాజనపదాలు ఉన్నాయి అని చెప్పి సో అట్లా రకరకాలుగా ఫామ్ అయినాయి అందులో ఆంధ్ర ఎవడో ఒకటి లేక అస్మాక సో ఇట్లా సో ఉన్నాయన్నమాట సో కూరు ఇట్లా లైక్ నార్త్ ఇండియాలో ఎక్కువ ఓల్డ్ మ్యాప్ ఉన్నది 16 జనపదాలు కరెక్ట్ వరల్డ్ మ్యాప్ లో కాదు ఇదంతా కాంటెక్స్ట్ ఓల్డ్ మ్యాప్ అంటారు వరల్డ్ కాదు వరల్డ్
(26:43) ఓల్డ్ ఇండియా మ్యాప్ లో ఓల్డ్ ఇండియా మ్యాప్ అంటే ఇండియా సబ్కాంటినెంట్ కేవలం మన ఇప్పుడు మనం జమ్మూ కాశ్మీర్ నుంచి ఇక్కడి వరకు డివైడ్ చేసాం కానీ అప్పుడు దాదాపు ఆల్మోస్ట్ ఆఫ్ఘనిస్తాన్ వరకు ఇటు పక్క మనకి బర్మా దేశం తర్వాత బంగ్లాదేశ్ ఇవన్నీ కూడా కొంచెం మేరా సౌత్ ఏషియా కూడా మన ఇండియన్ సబ్కాంటినెంట్ లాగా చూస్తాం శ్రీలంక సో వీటిలో వీటిలో 16 మహాజనపదాలు ఉన్నాయి.
(27:07) సో ఇవన్నీ కూడా ఎలా ఏర్పడినాయి అంటే రిపబ్లిక్స్ అంటారు అంటే ఎవరికి వాళ్ళు స్వతంత్రంగా పాలించుకునే వాళ్ళు సో దాంట్లో నుంచి ఇవాల్వ్ అయింది అంటే ఇప్పుడు కేవలం నువ్వు ఇది చేసుకో నువ్వు ఇది తీసుకో పాత తమిళ్ సినిమాలు చూస్తే మనకి చాలా ఎగ్జాంపుల్స్ దొరుకుతాయి. అవును చిన్న చిన్న గ్రూపులుగా చిన్న చిన్నగా ఉంటారు ఊర్లు ఊర్లు కొట్టుకుంటాం అదే విధంగా ఉండేదేమో సో అలా ఉన్నాళ్ళు మరి అలా ఊరుకోరు కదా సో ఆబవియస్ గా మనకి ఒకటి ఉంటే సరిపోదు కదా ఇంకోటి కూడా కావాలి కదా సో అలా పక్కాల మీద దండయాత్ర చేయడం స్టార్ట్ చేశారు.
(27:34) ఈ విధంగా ఏర్పడింది అన్నమాట. సో అలా మొట్టమొదటగా ఈ మహాజనపదాల్లో బాగా పైకి వచ్చింది నంద. సో నందా డైనస్టీ సో వాళ్ళ యొక్క రాజగృహ అనే క్యాపిటల్ దగ్గర సో బీహార్ లో ఉంటుంది. సో వాళ్ళు ఫస్ట్ కొంచెం లైక్ దాన్ని ఏమంటారు డెవలప్డ్ స్టేట్ ఆఫ్ అంటే లైక్ ఒక రాజు ఒక ఇది పద్ధతి ఒక పొలిటికల్ సిస్టం నంద డైనస్టీస్ వాళ్ళు తీసుకొచ్చారు అన్నమాట దానికి ముందు లేవా అంటే ఉన్నాయి.
(28:01) కానీ ఇది దిస్ ఇస్ ద అంటే వాళ్ళు చాలా ఆర్గనైజ్డ్ గా ఉన్నట్లుగా మనకి ఎవిడెన్సెస్ దొరుకుతాయి అవి లిటరీ ఎవిడెన్సెస్ ఓకే సో అంటే లైక్ సెకండరీ సోర్సెస్ అన్న ప్రైమరీ సోర్సెస్ ఆర్ సెకండరీ సోర్సెస్ నుంచి వచ్చినయి సో కానీ వాళ్ళకి ఇన్స్క్రిప్షన్ శాసనాలు లేవు సో నందా డైనస్టీకి శాసనాలు లేవు అంటే ఈ నంద డైనస్టీ అంటే ఇప్పుడు అశోకుడి కన్నా పూర్వం ఓకే సో అశోకుడి కన్నా పూర్వం నందా డైనస్టీలు అంటే దాదాపు మనం ఒక 500 450 బసి నుంచి వేసుకోవచ్చు బిసి నుంచి వేసుకోవచ్చు ఓకే సో అవును ఇంకొక క్వశ్చన్ అంటే ఈబిసిలు అనేది ఎలా క్ాలిక్యులేట్ చేస్తారుబసి సో ఆ అది లైక్ ఇది ఎలా వచ్చిందంటే
(28:38) బేసికల్లీ మొన్నటి వరకుఏడిబసి అనేవాళ్ళు బిఫోర్ క్రైస్ట్ఏ అని అట్లా అనేవాళ్ళు అయితే ఇప్పుడు యూనివర్సల్ గా దాన్ని తీసేసి దాన్ని ఏం చేశరంటే జీరో ఇస్ కామన్ జీరో ఇస్ కామన్ బిసి బిఫోర్ కామన్ ఎరా ఓకే కామన్ ఎరా సో ఇప్పుడు మనం 2026సి లో ఉన్నాం కామన్ ఎరా సో జీరో ని ఇంకా రిఫరెన్స్ పాయింట్ గా తీస దానికఏమీ ఇది లేదు సో ఇప్పుడు మన ఇండియాలో చూసుకుంటే దానికి రకరకాల సంవత్సరాలు ఉన్నాయి శక్ సంవత్సరం అని విక్రమ సంవత్సరం అని సో ఇట్లా రకరకాలు కలియుగం అని కలి సంవత్సరం అని మనకి ఇప్పుడు ఎక్కడైనా గుళ్ళకి వెళ్ళినప్పుడు ఇలా చెప్తూ ఉంటారు కదా కలి సంవత్సరం ఇన్నోదని అది ఫాలో
(29:14) రకరకాలు ఫాలో అయ్యారు బట్ స్టాండర్డైజ్ గా ఇప్పుడు మన క్యాలెండర్ సిస్టం ఉంది మనకి లేదు కదా ఈ బ్రిటిష్ వాళ్ళు రాకముందు మనం జనవరి ఫిబ్రవరి అనుకోవట్లేదు కదా వేరే ఫాలో అయ కానీ ఇప్పుడు వరల్డ్ మొత్తం ఫాలో అవుతుంది కదా సో ఈ యొక్క యూనిక్నెస్ కోసం దాన్న స్టాండర్డ్ గా జీరో అండ్ జీరో తీసుకొని ముందుది బిసి తర్వాత సిఈ తీసుకున్నారు.
(29:32) ఇప్పుడు మన మన ఇండియాక వస్తే రాజులు ఫస్ట్ రాజు ఎవరు ఇండియాలో ఫస్ట్ రాజు ఎవరు అంటే చెప్పడానికి లేదు. అసలు ఇండియా మొత్తానికి ఒక రాజు అనేదే లేదు. ఉమ్ భాగాలు కదా అవును భాగాలలో ఇండియా మొత్తం ఫస్ట్ రికగ్నైజ్ చేయబడిన అంటే చరిత్ర చరిత్ర చారిత్ర మనకి మహాజనపదాలు సో దాని తర్వాత నంద నందులు నోడిచ్చిన వాళ్ళు మౌర్యులు సో అశోకుల వల్ల ఫోర్ ఫాదర్స్ సో అక్కడి నుంచి స్టార్ట్ అయింది అన్నమాట చంద్రగుప్త మౌర్యుడు ఎస్టాబ్లిష్ చేశారు దాని తర్వాత అశోకుడు నుంచి మనకి హిస్టరీ కాన్ఫ్లిప్స్ స్టార్ట్ అవుతది ఎందుకు అంటే అశోకుడు ఏం చేసాడు శిలా శాసనాలు ఇచ్చాడు
(30:07) ఆ శిలా శాసనాలే చరిత్రను డిసైడ్ చేసింది సో అశోకుడు అంతకు ముందు వాళ్ళకి తెలియ పోవడానికి ఈయనకి తెలియడానికి మేజర్ కారణం ఏంటంటే ఆ శిలా శాసనాలు ఇప్పుడు శిలా శాసనాలు గురించి మాట్లాడదాం. అసలు శాసనంలో ఏముంటది ఎట్లా తెలుసుకుంటారు ఓకే సో శాసనాలు అంటే బేసిక్ ఏంటంటే ఆ అవి యొక్క స్తంభాల పైన కానివ్వండి లేకపోతే ఒక చిన్న శిలల పైన గాని రాస్తారు.
(30:30) రాజులు ఆదేశం మీరకు కానీ రాజ లైక్ రాజ్య అధికారంలో ఉన్నవాళ్ళు ఎవరైనా వేస్తారన్నమాట. సో మనకి బేసిక్గా ఈ బాహుబలి తర్వాత శాసనానికి ఇంకా బాగా నా మాటే శాసనం అనేది వచ్చింది సో శాసనం అంటే ఏంటంటే లైక్ వాళ్ళు ఎక్కువగా దాన శాసనాలు ఉంటాయి. సో లైక్ టెంపుల్ కి ఏమన్నా డొనేషన్ ఇవ్వాలి సో డొనేషన్ ఇస్తూ వాళ్ళు శాసనం వేసేవాళ్ళు. సో ఇట్లా సో తర్వాత గ్రాండ్స్ ఇచ్చేవాళ్ళు అంటే కొంతమందికి విలేజెస్ ఇచ్చేవాళ్ళు వాళ్ళకి శాసనాలు ఉంటాయి.
(30:57) సో దాంట్లో రకరకాల శాసనాలు రకాలు ఉంటాయి. సో ఆ శాసనం చదివే విభాగాన్ని ఎపిగ్రఫీ అంటారు. ఓకే సో ఇప్పుడు ఎపిగ్రఫీ చాలా బాగా లైక్ యాక్టివ్ లో ఉంది సో రీసెంట్ గా చూస్తే గనుక నల్లమల్ల అడవుల్లోకి కూడా వెళ్లి అక్కడ ఉన్న శాసనాలు మొత్తం రికార్డ్ చేసుకొచ్చారు. సో క్రితం వరకు అక్కడ కొంచెం నక్సలిజం కానివ్వండి లేక క్రూర జంతువులు ఉండటం వల్ల శాసనాలు అక్కడ ఇక్కడ ఐడెంటిఫై చేశారు కానీ వాటిని రికార్డ్ చేయలే.
(31:19) సో ఈ శాసనాలు రికార్డు చేయట క్రెడిట్ కూడా మనం బ్రిటిష్ వాళ్ళకి ఇవ్వాలి. ఓకే జేమ్స్ ప్రిన్సిప్ అని చెప్పి ఆయన 1837 లో ఈ అశోకుడి యొక్క శాసనాలని డీకోడ్ చేయడానికి బ్రహ్మి లిపిని ఆయన లైక్ ఆ ఐడెంటిఫై చేసాడు అంటే లైక్ అది చదవడం రాదు అప్పుడు వరకు డిఫరెంట్ స్క్రిప్ట్ అంటే మనకి ఇది అర్థం కావాలంటే లిపి భాష వేరు వేరు ఇప్పుడు వాట్సాప్ ఉందండి మనం ఏం చేస్తున్నాం అని చెప్పి ఈఎం సిహెచ్ఈ అని చెప్పి అట్లా టైప్ చేస్తాం ఈ ఈఎం అనేది ఇంగ్లీష్ స్క్రిప్ట్ అవును కానీ భాష తెలుగు సో అదే విధంగా శాసనాల్లో కూడా భాష వేరే ఉంటది లిపి వేరే ఉంటది ఓకే
(31:53) సో బ్రాహ్మీ లిపి రాసిన ప్రాకృత భాష ఉండొచ్చు సంస్కృత భాష ఉండొచ్చు అలా ఉండొచ్చు సో అవి కూడా క్రమబద్ధకంగా ఇప్పుడు మనం అఆలు ఎలా అయితే రాస్తున్నాను ఇవన్నీ కూడా సో అక్కడ అశోకుడు బ్రహ్మి దగ్గర నుంచి ఈరోజు ఉన్న తెలుగు వరకు ఇవాల్వ్ అవుతూ వచ్చింది అన్నమాట ఇవన్నీ కూడా మనం ముఖ్యంగా దీని యొక్క పరిమాణ క్రమాన్ని తెలుసుకోవడానికి శాసనాలే దీంతో పాటు చరిత్ర కూడా సో ఇప్పుడు గుడి ఎవరు కట్టిచ్చారు సో శాసనం వేసారు అనుకోండి క్లియర్ ఎవిడెన్స్ కదా ఇంకా నో పాయింట్ ఆఫ్ డిబేట్ కదా సో శాసనాలు ఇస్ కన్సిడర్ ద హైయెస్ట్ అంటే ఇన్స్క్రిప్షన్ కి చాలా హైయెస్ట్ వాల్యూ ఉంది సో దే ఆర్
(32:24) అథెంటిక్ సోర్సెస్ ఆఫ్ హిస్టరీ సో దీంట్లో రకరకాల ఇన్ఫర్మేషన్ ఉంటాయి. సో ఇప్పుడు అమోగ వర్ష ఉన్నాడండి సో రాష్ట్రకోట కింగ్ వెరీ లైక్ పవర్ఫుల్ కింగ్ అన్నమాట 70 సంవత్సరాలు పరిపాలించాడు అతను ఏం చేసాడంటే ఒక సంజన్ అనే ఒక కాపర్ ప్లేట్ ఇన్స్క్రిప్షన్ లో తన యొక్క వేలుని ఆ కొల్హాపూర్ లక్ష్మీదేవికి ఇచ్చినట్టుగా రికార్డ్ చేశడు.
(32:45) హ సో వెరీ ఇంట్రెస్టింగ్ కదా శాసనాల్లో వెరీ ఇంట్రెస్టింగ్ గా ఉంటాయి అశోకుడి కన్నా కొంచెం ముందు కాలంలో లైక్ మహాస్థాన ఇన్స్క్రిప్షన్ అని ఒకటి ఉంది సో బెంగాల్ ప్రాంతంలో దొరికింది దాంట్లో ఏంటంటే సో కరువు వస్తది ఆ ఏరియాలో కరువు వచ్చినప్పుడు అరే బాబు నిలవలు ఉంచండి వాళ్ళకి ఇవ్వాలి అని ఆ శాసనం అన్నమాట సో చూడండి అసలు అంటే ఆ శాసనం వల్ల ఆ చరిత్ర తెలిసిందా లేదా సో దాని తర్వాత మనకి ఇప్పుడు ఇటు పక్క గిరినార అని ఉంది అశోకుడు లైక్ ఒక చెరువుని తొవ్విచ్చాడు అక్కడ సుదర్శన్ లేక్ అని చెప్పి సుదర్శన్ లేక్ ఇది గిరినారని గుజరాత్ లేక గుజరాత్లో
(33:18) గుజరాత్లో సో ఒక చెరువుని తొవ్వించాడు సో అది ఎక్కడి నుంచి వచ్చింది వాళ్ళ తాతగారు చంద్రగుప్త మౌర్యుడు తొవ్విచ్చిన చెరువుని ఈయన బాగు చేపించాడు. ఓకే మళ్ళీ ఈయన బాగు చేయించిన చెరువుని రుద్రధామన్ అని చెప్పి వేరే రాజు సో ఆయన తర్వాత దాదాపు 300 సంవత్సరాల గ్యాప్ తర్వాత వచ్చిన ఆయన ఆయన బాగు చేపించాడు. మళ్ళీ ఆయన తర్వాత స్కందగుప్తుడు మళ్ళీ దాన్ని బాగు చేపించాడు.
(33:40) సో ఇలా అంటే వీటన్నిటికీ శాసనాలు ఉన్నాయి. ఆ ఒకే దగ్గర సో వాటన్నిటికీ శాసనాలు ఉండటంతో పాటు ఒకే దగ్గర అందరూ పక్క పక్కనే వేసుకున్నారు. ఓకే సో ఇది కూడా ఇంట్రెస్టింగ్ ఒకే దగ్గర ఉన్నాయా అవన్నీ ఆ ఒకే దగ్గర అండి సో అది గిర్ అని చెప్పి అదే దగ్గర అంటే పక్క పక్కనే వేసుకున్నారు శాసనాలు మీరు ఈ ఫీల్డ్ లోకి రావడానికి కారణాలు ఆ సో ఇది కొంచెం ఇంట్రెస్టింగ్ అండి సో అంటే నాకు ఇంట్రెస్టింగ్ చూడండి సో నేను ఈసి చేశను బేసికల్ నాది ఎలక్ట్రికల్ ఇంజనీరింగ్ బ్యాక్గ్రౌండ్ ఎలక్ట్రికల్ అండ్ కమ్యూనికేషన్ చేశను.
(34:12) సో దాని తర్వాత నాకు సాఫ్ట్వేర్ జాబ్ కూడా వచ్చింది కానీ నాకు తెలియని అంటే మా ఫ్యామిలీలో చాలా మంది సాఫ్ట్వేర్ ఉంటాం ప్లస్ నాకు ఎందుకో తెలియని ఒక కల్చర్ అంటే అంటే అప్పటికి వాస్తవంగా నాకు ఆర్కియాలజీ హిస్టరీ అన్నా కూడా అంతా తెలియదు నాకు కల్చర్ అం దాని మీద ఇంట్రెస్ట్ ఎక్కువ ఉండేది సో ఆ విధంగా నేను అనేక గుళ్ళు తిరగటం లేకపోతే ఆ ఈ పాత లైక్ చూడటం కేవ్స్ చూడటం సో అలా తిరుగుతూ ఉండేవాడిని సో అలా అనుకోకుండా ఒకరోజు విజయవాడ వెళ్ళటం అక్కడ మొగల్ రాజపురం కేవ్స్ అని ఉంటాయి హ్మ్ అవును సో దాదాపు ఆరో శతాబ్దం కేవ్స్ సో అవి చూద్దాని వెళ్తే ఆ ఎవరైతే గార్డ్ ఉన్నాడో
(34:47) అతను తాళం వేసి వెళ్ళిపోయాడు. లేడు సరే ఏం చేయాలా అని చెప్పి దగ్గరలోగ మ్యాప్ లో నాకు బాగా అలవాటు సో ఎక్కడికైనా ప్లేస్ కి వెళ్ళినప్పుడు Google మ్యాప్ లో ఏమేమ ఉన్నాయో చూడటం అలానే పక్కనే మధు చాంబర్స్ అని ఒక బిల్డింగ్ ఉంది. ఆ బిల్డింగ్ లో ఏ ఫోటోలు పెట్టి ఉన్నాయి. చూస్తే నా ఇంట్రెస్ట్ ఆ ఫోటోలు మ్యాచ్ అవుతున్నాయి. పాత గుళ్ళు ఆ ఇరిగిపోయిన శిల్పాలు ఇవన్నీ ఉన్నాయి.
(35:09) అరే వీళ్ళేంది ఇక్కడ పెట్టారు ఏమన్నా ఈ దీనికి ఈ కేవ్స్ కి సంబంధించిన ఆఫీస్ ఏమన్నా అడు ఉందా అని చెప్పి వెళ్ళాను వెళ్తే ఇట్లా ఆఫీస్ లో ఒక టేబుల్ మీద ఒకాయన కూర్చొని ఉన్నాడు అడిగాను నేను సార్ ఇట్లా ఇట్లా ఇది ఇది అంటే అదిగో అక్కడ ఉంటారండి కలవండి అన్నారు. ఆయన ఎవరో కూడా వాస్తవంగా నాకు తెలియదు. సో వెళ్లి కలిస్తే ఇట్లా సార్ ఇట్లా నేను ఆర్కియాలజీ రీసెర్చ్ చేస్తాను.
(35:30) సో నాకు ఇట్లా ఈ పాతవి అన్న ఇవన్నీ ఇంట్రెస్ట్ సో హిస్టరీ వాటి మీద కల్చర్ మీద మీరు ఫోటోలు పెట్టారు కదా అవేంటి అన్నాను. ఉమ్ సో ఆ వ్యక్తి ఎవరో కాదు ఈమని శివనాగిరెడ్డి గారు అని చెప్పి అసలు ప్రముఖ ప్రవస్తు పరిశోధకులు. సో ఆయన దాదాపు లైక్ శ్రీశైలం ప్రాజెక్టులో 500 గుడిని ఊడపీకి కట్టిన వ్యక్తి అన్నమాట ఆయన అంటే మళ్ళీ రీకన్స్ట్రక్షన్ చేశారు.
(35:50) రీకన్స్ట్రక్ట్ చేశారు. శ్రీశైలం జలాశయంలో మునిగిపోతున్న గుళ్ళన్నీ ఓడపీకి కట్టినట్లు కీలక దాంట్లో ఉన్నాడన్నమాట. సో అనేక లైక్ లైక్ ఆయన పురావస్తు ఆంధ్రప్రదేశ్ పురావస్తు అప్పుడు విడిపోలేదు కదా సో ఆంధ్రప్రదేశ్ పురావస్తు శాఖలో పని చేసి రిటైర్ అయిన ఆయన. సో ఆయన దాదాపు రోజు మార్చి రోజులో పేపర్లో వస్తూ ఉంటాడు అయితే నేను ఆయన చదివాను కానీ ఆయన ఆయన గుర్తుపట్టలేదు ఓకే ఆయన వెళ్లి అడగటం ఆయన ఆ రోజు ఎందుకో కొద్దిగా బిజీగా ఉంటం ఒక చిన్న బుక్ ఇచ్చాడు నాకు బుక్ ఇచ్చి ఇదిగో బాబు చదువు నేను మళ్ళీ వస్తాను అని వెళ్ళాడు ఆయన వచ్చేలోపు నేను
(36:22) దాదాపు ఒక 50 60 డౌట్లు అసలు కంప్లీట్లీ బ్లోన్ అవుట్ నేను అప్పటి వరకు ఇలానే ఈ చరిత్రక యుగం తెలుసు కానీ చరిత్రకు పూర్వ యుగం తెలియదు ఆయన ఇచ్చిన బుక్లో ఎక్కువ ఉన్నాయి డౌట్లు ఇవి డౌట్లు వచ్చేటప్పటికి నువ్వేంది ఇంత ఇంట్రెస్ట్ గా ఉన్నావ్ ఎప్పుడైనా ఖాళీగా ఉన్నప్పుడు రా అన్నాడు ఆ ఖాళీగా ఉన్నప్పుడు వెళ్ళటంతో ఈరోజుకి నేను ఇలా ఫీల్డ్ మొత్తం మారిపోయి ఆయన ఆయన దగ్గర చాలా ప్రేరేపణ పొంది నేను ఇట్లా ఆర్కియాలజీ ఫీల్డ్ లోకి వచ్చేసాను కంప్లీట్ గా అఫీషియల్ గా అఫీషియల్ గా సో దాని తర్వాత నేను మాస్టర్స్ ఇన్ ఆర్కియాలజీ చేశాను నాగార్జున యూనివర్సిటీ నుంచి
(36:50) సో దాని తర్వాత ఎక్స్కవేషన్స్ చేశాను మ్యూజియం లో వర్క్స్ చేశాను సో ఇట్లా లైక్ అనేకమంది అంటే ఆయనతో ఉంటం లేకపోతే ఆయన ద్వారా పరిచయమైన చాలా మంది పురావస్తు వాళ్ళు గాని చారిత్రిక వాళ్ళు గాని ఎలా పరిచయం అవ్వటం సో ఇదే ఫీల్డ్ లో దాదాపుగా నేను ఎనిమిది సంవత్సరాలు కంటిన్యూ అవుతుంది ఓకే బ్యాక్ టు మనము వచ్చేస్తే శిలా శాసనాలు ఇంకా ఏమన్నా వెరైటీగా ఉంటాయా లేకపోతే మామూలుగా హెరిటేజ్ ని చెప్తూ మాత్రమే ఉంటాయి అంటే చరిత్ర అంటే రాజు అనే రాజు అనే వ్యక్తి రాజ్యము ఒక్కొకరొకరి ఒక్కొక్కలాగా ఉంటాయి అవును వాళ్ళ మనము కొందరివి చూస్తుంటే మనకు నచ్చవు
(37:27) కానీ వాళ్ళు అట్లానే ఉంటారు. ఎస్ ఎస్ ఆ జీవనశైలి అనేది డిఫరెంట్ గా ఉంటది. మనం ఒకరిని చూస్తూనే పోల్చుకోగలుగుతాం కదా అట్లా అలాంటి రాజులు ఎవరైనా ఉన్నారా అంటే మరీ అంత అసయించుకునే అంత రాజ్య అయితే ఉండదు అసయం కాదు కానీ అంటే మనం ఇప్పుడు మనం బట్టలు వేసుకుంటాం కొందరు బట్టలు వేసుకోరు అంటే అది ఆఫ్రికన్ కంట్రీస్ లో అది పార్ట్ అండ్ పార్సల్ అండి అది మనం ఇప్పుడు గనక చూసుకున్నట్లయితే సో స్క్లప్చర్స్ అంటే మనక ఒక ఈ దేవాలయాల మీద ఉండేవి కానివ్వండి లేకపోతే మట్టితో చేసినవి గాని ఇవి మనకి చాలా ఆధారాలు అంటే ఆ రోజు ఉన్న జీవనశైలి లేకపోతే పెయింటింగ్స్ ఉంటాయి సో అజంతాల్లో రాల
(38:02) అలాంటి అట్టలో పెయింటింగ్స్ ఉంటాయి. సో ఇవి ఆ రోజు ఒక జీవనశైలి తెలుస్తా ఉంటది. సో అప్పట్లో ఇప్పుడు అప్పుడు దాక ఏందో దాదాపు గట్టిగా మనం బ్రిటిష్ కాలం ఫోటోలు చూసిన మగవాళ్ళందరూ దాదాపు చొక్కాలు లేకుండానే ఉంటారు. అది పార్ట్ అండ్ పార్షియల్ సో అలా త్రివస్త్రంగా ఉంటారు తిరుగుతారు అనేది అది ఆ సంస్కృతి కాదు అది ఒక జీవన విభాగం అయితే అంతకుముందేమో బంగారాలు వేసుకునేది రాజులు బంగారాలు అనేది ఆభరణాలు లైక్ అలంకరణ అనేది ఉంది కానీ దానికి డ్రెస్సింగ్ అనేది సంబంధం లేదు.
(38:34) సో ఈవెన్ ఆడవాళ్ళు కూడా ఇదే ఎట్లా మనకు ప్రూవ్ చేశారు అంటే రాజు ఇట్లా ఎటైర్ రాజు యొక్క ఎటైర్ కిరీటము ఇవన్నీ దొరికాయా లేకపోతే చారిత్రకంగా ఆ రాజు యొక్క కిరీటాలు ఎక్కడ దాదాపుగా మనకి దొరికిన ఆనవాళ్ళు లేవు ఏవి ఆ లైక్ మధ్య యుగాని కన్నా ముందు సో అక్బర్ ఇలాంటి వాళ్ళు అవన్నీ దొరికినయి ఎందుకంటే ఎక్కువ కాలం కాదు అవి సో అవి ప్రిజర్వ్ అయినాయి సో దానికన్నా ముందువే లైక్ అక్కడ ఇక్కడ మనకి ఫ్రాగ్మెంట్స్ దొరికినాయి అంటే ముక్కలు అలాంటివి దొరికినాయి తప్ప కంప్లీట్ కంప్లీట్ గా దొరికింది లేదు అశోకుడిది ఏదో కంప్లీట్ గా దొరికింది లేదు అయితే దీన్ని ఎక్కడి నుండి మనం డిరైవ్ చేయొచ్చు అంటే
(39:07) రెండు సోర్సెస్ ఒకటి పెయింటింగ్స్ సో లైక్ అజంతా అవ్వనివ్వండి లేకపోతే ఇంకా చాలా గుళలో లేదు స్కప్చర్స్ చెక్కుతారు వాళ్ళ యొక్క వస్త్రాలు అలా ఉంటాయి సో రెండు సోర్సెస్ మనకి ఇంకా అపూర్వం అంటే పెయింటింగ్ ఏదైనా పెయింటింగ్ ఏమనా దొరికిందా పెయింటింగ్ లో అంటే పెయింటింగ్ అసలు చాలా లైక్ మనకి అజంతాలో మొత్తం పెయింటింగ్స్ే కదా సో అజంతాలో ఒక మెయిన్ థీమ్ అంటే బుద్ధుడు కాకుండా మిగతావన్నీ చూస్తే కూడా జీవనశైలి ఆ రోజు మనుషులు ఎలా ఉండేవాళ్ళు అమరావతి స్కప్చర్స్ ఉన్నాయి అంతెందుకు తిరుపతి తీసుకుందాం తిరుపతిలో శ్రీకృష్ణదేవరాయులు ఆయన వచ్చినప్పుడు ఆయన గుర్తుగా ఆయన యొక్క
(39:41) ఆయన మరియు వాళ్ళ యొక్క ఇద్దరు రాణుల యొక్క విగ్రహాలు చేయించుకొని అక్కడే పెట్టుకున్నాడు ఆయనే పెట్టుకున్నాడు. ఆయన గనక చూస్తే గనక మనం కొంచెం బార్ టోపీ పెట్టుకొని కింద కేవలం చిన్నది అంటే దాదాపు ఇప్పుడు మనం షార్ట్ బాక్స్ అంటాం చూసారా ఆ సైజు వస్త్రం మాత్రమే ధరించి ఉంటాడు ఇంక ఒంటి మీద ఏమ ఉండవు ఆభరణాలు గీభరణాలు ఏమ ఉండవు సింపుల్ గా వచ్చాడు అదే విగ్రహం ఆయన చేయించుకున్న విగ్రహమే కదా అది సో మరి అది అట్లానే ఆయన రోజు అలా ఉంటాడా చెప్పలేం సో గుడికి వచ్చాడు కాబట్టి మేబీ అలా ఉండొచ్చు అంటే మీరు ఇప్పుడు సినిమాలలో చూయించినట్టు ఆ రకంగా అయితే ఉండదండి డెఫినెట్ గా అయితే
(40:14) ఇది మనం దాన్న అని ఏమంటారు ఇప్పుడు బాలకృష్ణ తొడగపెడితే ట్రైన్ వెనక్కి వెళ్ళినట్టుగా సో కొంచెం ఎగ్జాగరేషన్ ఈ మన సినిమాల్లో మరీ ఇప్పుడు ఇప్పుడు మన సినిమాల్లో కూడా అసలు రాజు వచ్చాడంటే ఒక 100 చైర్లు కూర్చొని ఎట్లా ఉంటాయి అసలు ఎక్కడ లేదు అంత పెద్ద ఇది ఎక్కడ లేదు హైదరాబాద్ లో ఇప్పుడు మనం హైదరాబాద్ గోల్కొండ ఫోర్ట్ కి వెళ్తే పైన ఎంత ఉంటదండి దర్బార్ చాలా చిన్నగా ఉంటది మరి ఎంత పెద్ద రాజ్యం ఎంత ధనికులు మరి వాళ్ళు అంత చిన్నదే చేసుకున్నారు కదా సో అంత పెద్ద పెద్దవి అవన్నీ సినిమాలకే పరిమితం కానీ అంత పెద్దవి లేనే లేవు సో బాహుబలి సినిమాలో చూపించినట్టుగా అంత
(40:46) పెద్ద దర్బార్ సో అంత అట్లాంటివి లేవు దాని ఎగ్జాగరేషన్ అంటే మనం అంత చిన్నగా చూపించామ అనుకో కళ్ళకి ఇంపు ఉండదు కదా అవును మీరు తిరుపతిలో చేశారు కాబట్టి ఈ క్వశ్చన్ అడుగుతున్నాను ఇంకేం మెయిన్ తిరుపతిలో మెయిన్ చూడదగ్గ అంటే చెప్పుకోదగ్గవి అంటే ఎవరికి తెలవనివి ఇంకేమనా ఉన్నాయా రహస్యాలు రహస్యాలు అంటే ఇప్పుడు బేసిక్ గా అంటే టెంపుల్స్ అంటే ఒకటి ఏమంటారంటే ఈ మూల విరాటు అంటారు కదా దేవుడు ఆ దేవుడు అనేది మీకు చూపించేది ఒకటి అసలైన దేవుడు వేరే దగ్గర ఉన్నారు అంటారు.
(41:15) అది ఎంతవరకు నిజమా? ఆ అసలు అందులో వాస్తవం లేదండి. అంటే మీరు మ్యూజియం లో చేశారు అన్నందుకు ఈ క్వశ్చన్ అడుగుతున్నాను. నేను తిరుపతి మ్యూజియం లో చేసిన్నాను. సో బేసిక్ గా ఏంటంటే ఆ లైక్ ఆ చుట్టుపక్క ప్రాంతాల్లో దొరికిన వస్తువులన్నీ ప్లస్ గుడిలో దొరికిన చాలా వస్తువులు గుళలో ఇంకా వాడిన పాతవి వాడిన వస్తువులు ఇవన్నిటిని కలిపి ఒక సంఘశాల చేశారన్నమాట.
(41:35) అదే మ్యూజియం. సో టిటిడి మ్యూజియం. దాంట్లో మనకి అన్నమయ్య కాపర్ ప్లేట్స్ దగ్గర నుంచి హుండీలో వేసిన కాయిన్స్ కాయిన్స్ తో పాటు వస్తువులు ఇవన్నీ కూడా డిస్ప్లేలో ఉన్నాయి. సో వాటితో పాటుగా చుట్టూ పరిసర ప్రాంతాల్లో దొరికిన అనేక రకాల శిల్పాలు కూడా అక్కడ ఉన్నాయన్నమాట. సో దీనికి ఆధునీకరణ సో రీసెంట్ గా ఆధునీకరణ చేస్తున్నారు దీనికి మేము డాక్యుమెంటేషన్ చేసాం.
(41:56) ఓకే సో ఈ డాక్యుమెంటేషన్ చేసే ప్రక్రియలో తరచుగా అక్కడ ఇక్కడ అవకాశం వచ్చేది మాకు గుడికి వెళ్ళటానికి సో అలా గుడికి వెళ్ళినప్పుడు మేము ఆబ్వియస్ గా ఇప్పుడు మాకు సో ఈ ఫీల్డ్ లోకి వచ్చిన తర్వాత ఆ గుడిలోకి వెళ్ళంగానే దేవుణని చూసే అలవాటు దాదాపు తగ్గిపోతుంది. సో అటు ఏమ ఉంది ఇటు ఏముంది పైన ఏముంది ఇదే ఉంటుంది.
(42:16) సో తిరుపతిలో కూడా సో తిరుపతి చరిత్ర గనక మనం చూసుకున్నట్లయితే తిరుపతి అనేది చాలా లైక్ ఇప్పుడు తెలుగు వాళ్ళకి ప్రత్యేక ఫస్ట్ నుంచి చెప్పండి ఫస్ట్ నుంచి తిరుపతి అసలు తిరుపతి చరిత్ర చెప్పి తిరుపతి చరిత్ర సో తిరుపతి చరిత్ర ఆర్కియాలజీ పరంగా ఆర్కియలాజికల్ పరంగా ఎవిడెన్సెస్ పరంగానే మనం మాట్లాడుకుంటే ఇక్కడ కొంచెం కాంటెక్స్ట్ డిఫరెంట్ ఉంటది సో నమ్మకానికి చారిత్రక వాస్తవానికి సో అది చరిత్ర ఎలా మొదలవుతుంది అంటే కేవలం మనకి ఎవిడెన్స్ దొరికిన దగ్గర నుంచి మాత్రమే చరిత్ర మొదలవుతుంది అవును సో మాకు ఎలా దొరుకుతది అంటే ఇప్పుడు ఫర్ సపోజ్ మనం ఇల్లు తీసుకుందాం ఒక ఎవరైనా
(42:49) ఇల్లు తీసుకుందాం అంటే దీని తర్వాత నేను తిరుపతి గురించి చెప్తాను జస్ట్ బేసిక్ అండర్స్టాండింగ్ కోసం సో ఏదైనా బిల్డింగ్ ఈ బిల్డింగ్ ఎప్పుడు కట్టారంటే ఫలానా ఇయర్ నుంచి దాని లేదా ఆ స్టైల్ బట్టి ఫలానా ఇయర్ నుండి అని చెప్తాం దానికి ముందు అక్కడ బెంగటి ఇల్లు ఉండొచ్చు దానికి ముందు పూరీలు ఉండొచ్చు దానికి ముందు చిన్న చెట్టు ఉండి దాని కింద ఉండి ఉండొచ్చు అవునా సో ఇదే విధంగా దేవాలయాలు కూడా చాలా దేవాలయాలు కూడా ఏంటంటే ఒక్కసారిగా ఇప్పుడు ఇప్పుడు మనం చూస్తున్నట్టు ఒకేసారి కట్టినవి కాదు.
(43:15) క్రమక్రమంగా క్రమక్రమంగా కట్టినవి. సో తిరుపతి చరిత్ర గనుక మనం లైక్ చారిత్రక పరంగా మాట్లాడుకుంటే దాదాపు రెండు మూడు శతాబ్దాలకే తిరుపతి ప్రస్తావన తమిళ్ యొక్క దీంట్లో చాలా చోట్ల ఉంది. సో తమిళ్ లిటరేచర్ లో సంఘం లిటరేచర్ లో చాలా చోట్ల ఎవిడెన్స్ ఉంది. సో దాని తర్వాత స్లో స్లోగా సిక్స్త్ సెంచురీ సెవెంత్ సెంచురీకి లైక్ కంటిన్యూస్ గా అంటే ఎక్కువ శాతం రిప్రజెంట్ చేయడం ఈ అల్వార్లు అనే వాళ్ళు అప్పుడే మొదలయ్యారు అన్నమాట వాళ్ళు కీర్తించడం అయితే తిరుపతిలో మాత్రమే విష్ణు అలా రాజాలు ఎక్కడ ఉండే ఆల్వార్ ఏవండీ సౌత్ తమిళనాడు అవును సో వాళ్ళు వాళ్ళంతా ఎక్కువ అల్వార్లలో
(43:52) వచ్చిందంతా కూడా తమిళనాడు సో వాళ్ళు ఏంటంటే అల్వార్లు అంటే వైష్ణవ పెయింట్ కి సంబంధించిన వాళ్ళు అన్నమాట సో వాళ్ళు చాలా చోట్ల ఈ ప్రస్తావన తీసుకొచ్చారు సో మనం కన్స్ట్రక్షన్ పరంగా అంటే తిరుపతి ఆలయం పరంగా చూసుకున్నట్లయితే మనం మొట్టమొదటిగా కులశేఖరుడు అని ఆయన నీట్ గా డిఫైన్ చేశాడు ఆయన ఏం చెప్తాడు అంటే సో కులశేఖర పడి అంటారు ఇప్పుడు ఆయన ముందు ఉండే ఒక గడపనే కులశేఖర పడి అంటారు ఆయనే గడపలాగా మారాడని ఆయన తన యొక్క ఇది దాంట్లో ఏం రాసాడు అంటే స్వామిని ఎటు నుంచి అయినా చూడొచ్చు అని రాసాడు.
(44:24) అంటే దాని అర్థం ఏంటి ఓపెన్ గా ఉండేది. సో క్లోజ్డ్ కాకుండా ఓపెన్ గా విగ్రహం ఉండేది. అన్ని వైపుల నుంచి చూడొచ్చు అన్నాడు. ఉమ్ ఒకవేళ గుడినే చిన్న గుడి కూడా అసలు ఏమి ఇంకేమ ఉండేవి కాదు కదా సో అలా కూడా అయి ఉండొచ్చు. అది మొదటి ఎవిడెన్స్ దాని తర్వాత అన్నిటికన్నా లైక్ ప్రాముఖ్యంగా మనకి వచ్చేది సామవయ అని చెప్పి ఒక పల్లవ యువరాణి ఆమె ఏం చేసిందంటే ఈయన దగ్గరికి వెళ్లి సో డొనేషన్ టెంపుల్ కి డొనేషన్ ఇచ్చి దాంతో పాటుగా ఒక మనకి వెండి వెంకటేశ్వర స్వామి రూపాన్ని ఇచ్చింది.
(44:55) సో ఆయన ఆ ఇప్పుడు ఉంది రిటర్న్ లైక్ ఇన్స్క్రిప్షన్ ఎవిడెన్స్ ఉంది ఇప్పుడు మనం చూసే భోగా శ్రీనివాసుడు అంటారు. ఓకే సో సిల్వర్ విగ్రహం అది ఆమె ఇచ్చిందే అని చెప్పి ఎవిడెన్స్ అన్నమాట సో ఆమె ఇన్స్ప్షన్ వేసింది ఇప్పుడున్న విగ్రహం ఆమె ఇచ్చిందా కాదా అనేది అది లైక్ మేటర్ ఆఫ్ సెకండరీ సో ఆమె ఇచ్చి ఇప్పుడు మనం నిర్వహిస్తున్న బ్రహ్మోత్సవాలు ఉన్నాయి చూసారా ఆమె ఇనిషియేట్ చేసింది ఓకే సో అప్పుడు అడప డప అది అడిగి ఉండొచ్చు ఆమె దాన్ని ఎలాబరేట్ చేసి ఉండొచ్చు.
(45:22) సో ఇది కూడా మనం చూడొచ్చు. ఇక దాని తర్వాత లైక్ పల్లవులు అని లేకపోతే చోలులని ఒక్కొక్కళ్ళ ఒక్కొక్కటి యాడ్ చేయటం యాడ్ చేయడం యాడ్ చేయడం చేసుకుంటూ వచ్చారు. సో రకరకాలు ఎలా యాడ్ అయితే వచ్చారు ఎలా యాడ్ అవ్వ అంటే లైక్ ఇప్పుడు టెంపుల్ ఉంది సో ఆయన గర్భగృహం మాత్రమే ఉండేది ఇనిషియల్ గా సో ముందు ఒక చిన్న మండపం వచ్చింది మండపం వచ్చింది అరే ఇది కూడా సరిపోవట్లేదు.
(45:44) ఎవరు కట్టించారు అనే దానికి ఎగ్జాక్ట్ గా చెప్పాలంటే కష్టం. అంటే ఆ పీరియడ్ లో జరిగింది. అంతే సో చోలులు కాలానికి ఆ స్ట్రక్చర్ ఇప్పుడు ఏదైతే సెంట్రల్ స్ట్రక్చర్ ఉందో అది ఉంది. అయితే అది మళ్ళీ అది ఉందా అంటే లేదు. మళ్ళీ చోలుల తర్వాత యాదవరాయులు లోకల్ వాళ్ళు ఏం చేశరంటే దాన్ని రీకన్స్ట్రక్ట్ చేశారు. ఓకే సో ఇప్పుడు గోల్డ్ గ్లిడ్డింగ్ ఇప్పుడు పైన బంగార పూత కూడా ఆ టైం లోనే జరిగింది.
(46:05) సో ఇదంతా కూడా 12 13వ శతాబ్దంలోనే ఓకే సో దాని తర్వాత స్లోగా విజయనగర్లో వచ్చారు 14వ శతాబ్దానికి ఇక తిరుపతి రూపమే మారిపోయింది. ఎవరు చాలా కృష్ణ దేవరాయలు కృష్ణ దేవరాయల కన్నా కొంచెం ముందు నుండి దేవరాయాల నుంచి అసలు అప్పటికే తిరుపతి ఇది కదా సో విజయనగరం స్టార్ట్ అయిన దగ్గర నుంచి అంటే ఈ కాకతీయ రెడ్డి రాజ్యాల యొక్క శాసనాలు అక్కడ మిస్ అయినాయి ఎందుకంటే అది తమిళ్ యొక్క డామినేషన్ లో ఉండటం వల్ల వీళ్ళు వెళ్ళలేదు అక్కడికి సో హోయిసలలు కొన్ని ఉన్నాయి.
(46:33) సో హోయిసలలి లైక్ కాయిన్స్ కానీ ఇవన్నీ అక్కడ దొరికినాయి. సో వాళ్ళ యొక్క పాటర్నైజ్ ఉంది. సో ఇప్పుడు మనం ప్రెజెంట్ చూస్తున్న స్ట్రక్చర్స్ లో మెజారిటీ ఆఫ్ ద స్ట్రక్చర్స్ విజయనగరక అయితాయి. ఉమ్ అయితే గోపురం ఉంది చూసారా అది మళ్ళీ 12వ శతాబ్దంకే ఉంది ఎదురుమనం అయితే ఆ పైన ఉన్నది ఎన్నో సార్లు మరమత్తులకు గురయి అవును సో అలా ఒక్కొక్క స్ట్రక్చర్ అంటే ఎగ్జాక్ట్ గా ఇది ఇప్పుదేనా ఇది ఇప్పుదేనా అని అయితే తిరుపతి గురించి ఇంకా తెలియని విషయాలు అంటే దాదాపుగా మనకి ఇప్పుడు స్వామి వారి చరిత్ర తర్వాత ఆలయ చరిత్ర ఇవన్నీ కూడా మనకి చాలాసార్లు చాలా మంది
(47:02) చెప్పి ఉన్నారు సో ఇంకా ఇంట్రెస్టింగ్ గా అంటే రీసెంట్ గా నేను దాని గురించి రీసెర్చ్ చేసినప్పుడు గోపన్న అనే ఒక పాత్ర నాకు చాలా ఇంట్రెస్టింగ్ అనిపించింది ఈ గోపన్న ఎవరు అంటే ఇప్పుడు మనకి దాదాపుగా ఈ శ్రీరంగం నుంచి తీసుకొచ్చి అక్కడ పెట్టారు అక్కడ పెట్టిన విషయం మనకు తెలిసి సో ఈ గోపన్న అనే ఆయన జంజి అనే ఫోర్ట్ కి ఇప్పుడు తమిళనాడులో ఉంటుందా జంజి అనే ఫోర్ట్ కి దుర్గాధిపతి దాంట్లో ఇంట్రెస్టింగ్ గా ఇంకొకటి ఏం చెప్పుకోవచ్చు అంటే మనం ఎంటర్ అవ్వంగానే లెఫ్ట్ సైడ్ లో అంటే ఇప్పుడు ఎవరైనా కళ్యాణంకి వెళ్తే వాళ్ళు వెళ్తారు రంగనాయక
(47:33) మండపం నుంచి వెళ్తారు. అసలు దానికి రంగనాయక మండపం అని ఎందుకు పేరు వచ్చిందంటే శ్రీరంగంలో ఎప్పుడైతే ఢిల్లీ సుల్తానులు వచ్చి లైక్ ఓరుగల్లు వరంగల్ని ఓడిచ్చారో వాళ్ళు ఆల్రెడీ యాంటిసిపేట్ చేశారు అరే వీళ్ళు ఖచ్చితంగా శ్రీరా గారు ఇక్కడికి వస్తారు శ్రీరంగం దీన్ని కూడా ఏదో ఒకటి చేస్తారని అందుకని ఏం చేశారంటే అక్కడ మూర్తుల్ని తరలించారు.
(47:54) స్ట్రైట్ అవే తిరుపతికి తరలించలే సో రకరకాల ప్లేసులు ఫస్ట్ కేరళ తీసుకెళ్ళారు అక్కడ నుండి కర్ణాటక తీసుకొచ్చారు మళ్ళీ అట్లా తమిళనాడు తీసుకొచ్చారు మళ్ళీ అక్కడి నుండి తిరుపతి తీసుకెళ్ళారు ఫైనల్లీ తిరుపతి అయితే సేఫ్ అని సో మరి తిరుపతి తీసుకెళ్ళినప్పుడు అక్కడ లోకల్ రాజు ఈ విషయం తెలుసుకొని ఏం చేసాడంటే ఆయన పేరు కూడా రంగనాయక ఆయన రంగనాథుడే ఈయన రంగనాయక యాదవరాయ అన్నమాట ఈయన సో ఈయన ఏం చేసాడంటే అక్కడ ఒక చిన్న మండపం కట్టించాడు.
(48:18) సో మండపం కట్టించి అందులో ప్రతిష్టించాడు. ఓకే సో దీన్ని మళ్ళీ ఆయన యొక్క అసిస్టెంట్ ఈ ఎవరైతే రంగనాయక ఉన్నాడో గోపన్న అని సో బేసికల్లీ ఈయన చాలా తక్కువ మందికి తెలుసు ఈ గోపన్న అనే వ్యక్తి ఏం చేసాడంటే ఇది తెలుసుకొని ఈయన జంజి ఫోర్ట్ కి అధికారం జంజి అంటే దాదాపు మన నార్క్ కార్కోర్ట్ తమిళనాడులో ఉంటుంది దానికి అధికారం అమాట ఈ రంగనాయకులకి రంగనాయక యాదవ్ అనే ఆయనకి ఆయన యొక్క సబఆర్డినేట్ అన్నమాట ఆయన ఏం చేస్తాడంటే దీని యొక్క ఇది తెలుసుకొని కచ్చితంగా ఇది ఇక్కడ ఉండకం కాదు కచ్చితంగా అది అక్కడ ఉండాల్సిందే శ్రీ రంగంలో ఉండాల్సింద నేను దాన్ని పునఃప్రతిష్ట చేస్తాను అని
(48:56) చెప్పి పూనుకున్నాడు అన్నమాట సో పూనుకున్న ఆయన పూనుకున్నట్లుగానే దాన్ని తీసుకువెళ్లి మళ్ళీ అక్కడఉన్న తుష్కరులనితో పోరాడి వాళ్ళందరినీ లైక్ తుష్కరులు ఇన్ ద సెన్స్ ముస్లిం అక్కడ ముస్లిం వాళ్ళ లైక్ ఢిల్లీ సుల్తాన్స్ ఇవన్నీ వచ్చినప్పుడు వాళ్ళ యొక్క డామినెన్స్ ఉండేది సో వాళ్ళందరినీ పాలదోలి దాన్ని రీ ఎస్టాబ్లిష్ చేశాడు.
(49:16) సో ఇది ఎలా తెలిసింది అంటే వేదాంత దీక్షితులని చాలా వైష్ణవ ఆచార్యుడు అన్నమాట మంచి లైక్ వైష్ణవులో లైక్ రామాంజలానో ఆయన కూడా అంత స్థాయి అన్నమాట ఆయన శాసనం వేసాడు ఎక్కడ వేసాడు శ్రీరంగం గుడిలోనే వేసాడు రెండో ప్రాకారంలో ఈ శాసనం ఉంటుంది. ఆ శాసనం ద్వారా తెలుస్తుంది. సో అయితే అది తమిళంలో ఉండటం వల్ల మనకి తెలియలా సో ఈయన కచ్చితంగా తెలుగువాడే సో శ్రీరంగాన్ని రీ ఎస్టాబ్లిష్ చేసిన గోపన్న తిరుమల ద్వారా సో ఇది కూడా ఇంట్రెస్టింగ్ అన్నమాట సో ఇది ఒక తిరుపతి గురించి అంటే ఇంకా ఇంత ఇంట్రెస్టింగ్ ఇంకా అసలు ప్రతిదీ ఇంట్రెస్టింగ్ే కాబట్టి ఎంత చెప్పినా
(49:52) తక్కువే దాని గురించి ఇప్పుడు మూల విరాట్ గురించి చాలా మంది చాలా విషయాలు చెప్తుంటారు. ఆ దాని గురించి కొన్ని ఏమన్నా చెప్పగలిగేది ఉంటే చెప్పొచ్చు అయితే తిరుపతి మిగతా వాటి కన్నా ఇంకొక విషయంలో భిన్నమైనది ఏంటంటే ఇక్కడ కేవలం ఒక మూర్తి కాదు ఐదు ఉంటాయి. సో పంచబేరాలు అంటారు. ఓకే సో ఒక మూర్తి ధ్రువమూర్తి అంటే మనకు కనిపించే ఆ పెద్దది ఆయనతో పాటుగా ఇంకా నాలుగు ఉంటాయి అన్నమాట.
(50:15) సో ఉగ్రమూర్తి అని ఉత్సవమూర్తి అని సో ఇట్లా నాలుగు ఉంటాయన్నమాట. సో ఎందుకు ఇవన్నీ వచ్చినాయి అంటే ఒక్కొక్క దానికి ఒక్కొక్క పర్పస్ సో ఇప్పుడు ఒక లైక్ ఆ ఎదురు చిన్న మండపం ఉంటుంది. సో ఆ దాంట్లో ఏం చేస్తారంటే ఎవ్రీ డే ఆయనక వచ్చిన లైక్ లెక్కలు అంటే ఇంత వచ్చినయి ఇంత పోయినయి అని అక్కడికి ఒక మూర్తిని తీసుకొచ్చి అక్కడ కూర్చోబెట్టి ఆయనకి లెక్కలు చెప్తారన్నమాట.
(50:36) స్వామి ఇంత వచ్చినయి ఇదిగో ఇది ఇది అని చెప్పి ఏ రోజుకి ఆ రోజు అది ఒక పర్పస్ బయటికి వెళ్ళటానికి ఉత్సవ మూర్తి ఒకటి ఉంటుంది. సో బయట ఇప్పుడు మనం రోజు అక్కడ జరిగేది కానీ లేకపోతే బ్రహ్మోత్సవాల్లో గాని ఉత్సవ మూర్తి తిరుగు ఈ లెక్కలు చెప్పేది మెయిన్ మూలవిరాటకా మూల విరాటికి కాదు సో అందులో ఒక మూర్తిని తీసుకొచ్చి సో నాలుగు ఉంటాయి.
(50:55) సో నాలుగు మూర్తుల్లో ఒక్కొక్క దానికి ఒక్కొక్క పర్పస్ అంటే నేను ఎందుకు చెప్తున్నాను అంటే ఒక్కొక్క దానికి ఒక్కొక్క పర్పస్ మిగతా చోట్ల ఏమో యూజువల్ గా ఏముంటాయి అంటే చల అచల అని ఉంటాయి. సో చల అంటే ఏంటంటే కదిలేది అచల అంటే కదలంది సో దోబేరి ఎప్పుడు కదలదు సో దానికి ముందు ఎప్పుడు దానికి దగ్గరలో ఎప్పుడు కూడా మన ఉత్సవ మూర్తులు అని ఉంటాయి ఊర్ల్లో గాని గ్రామాల్లో గాని ఇవన్నీ సో దీనికి ఎడిషనల్ గా ఇంకా తిరుపతిలో మూడు ఉన్నాయి అన్నమాట సో అది ఒక ఇంట్రెస్టింగ్ అన్నమాట సో అయితే మనకి ఆ స్వామివారు అటు ఉంటారని ఇటు ఉంటారని ఆయన వెనక బాగు ఉంటదని హెయిర్ ఉంటదని సో దాని గురించి పండితులు చాలా
(51:24) మంది ఆల్రెడీ చెప్పారు. అయితే మనతో నమ్మకం ఎక్కువ ఉండటం వల్ల సో ఇవన్నీ వస్తాయి అన్నమాట. సో దీంట్లో మనం ఇప్పుడు వాళ్ళు నమ్మినంత మాత్రాన ఇప్పుడు స్వామివారికి వెనక భాగంలో జుట్టు ఉంటేనే నేను పూజిస్తానా లేతే పూజిస్తానా అవును అని అన్న క్వశ్చన్ అసలు ఆర్కిలాజికల్ గా అసలు మాకు ఇంకా అసలు దానికి ఇదే ఉండదు సో మాకు ఆ మూర్తి పెట్టింది లైక్ ఇది అది ఎప్పుటిది దాని యొక్క ఇది అయితే తిరుపతిలో ఏంటంటే ఎక్కువగా నమ్మకం సో ఇప్పుడు సో దాని వల్ల మేము దాని మీద ఇప్పుడు నేను అది అది ఎన్నో శతాబ్దం అని చెప్పినా కూడా హర్ట్ అయ్యేవాళ్ళు చాలామంది
(51:55) ఉంటారు. కాబట్టి దాన్ని మనం అవాయిడ్ చేయడం బెటర్ అనేది నమ్మకాన్ని మనం ఒమ్ము చేసి దాని వల్ల వచ్చేది ఏమ లేదు అవును దాని వల్ల కొన్ని కొన్ని తెలిసినా మేము సైలెంట్ గా ఉంటాం చాలా చోట్ల అంటే అనేక ఆలయాల్లో నేను వెళ్తూ ఉంటాను కదా సో చాలా మంది పూజారులు ఎక్సైట్మెంట్ లో నాకు ఏంటంటే చెప్తూ ఉంటారు అన్నమాట ఇది దాదాపు అట్లా వాళ్ళు ప్రతిష్టించింది వీళ్ళు ప్రతిష్టించింది ఆ కాలం ఈ కాలం ఉంది అని కానీ దాన్ని చూస్తే మాకు తెలిసిపోతుంది.
(52:21) ఇంకా తిరుపతి చుట్టుపక్కన ఉన్న శాస్త్రీయంగా ఉన్న టెంపుల్స్ ఏమైనా ఉన్నాయా చాలా ఉన్నాయి మనకి అందులో ఒకటి రెండు శ్రీకాళాహస్తి కూడా ఇంపార్టెంట్ టెంపులే సో వినాయక టెంపుల్ ఉంది సో ఇంకా గుడిమల్లం అని చాలా ఇంపార్టెంట్ టెంపుల్ సో గుడిమల్లం చాలా వెరీ నియర్ బై రేణగుంట ఎయిర్పోర్ట్ కి వెరీ బ్యాక్ సైడ్ే ఉంటుంది.
(52:40) ఆ గుడిమల్ల యొక్క థింగ్ చాలా మందికి తెలియదు ఏంటి దాని యొక్క స్పెషాలిటీ ఏందంటే భారతదేశంలో కల్ల అత్యంత పురాతనమైన శివలింగంగా ఆర్కిలాజికల్ గా ప్రూవ్ అయింది అది గుడిమల్ల సో గుడిమల్ల అంటే దాదాపు అది ఐదున్నర అడుగుల లింగం ఉంటుంది లింగం మీద ఆయన రూపం ఉంటుంది మళ్ళీ ఆయన చేతిలో జింకు ఉంటుంది సో దీనికి బ్యాక్గ్రౌండ్ స్టోరీ ఉంది సో పరశురాముడు ఒక చిన్న డ్రాఫ్ అంటే ఒక చిన్న యక్షుడిని అక్కడ పెట్టేసి వెళ్తాడు అన్నమాట సో రోజు వచ్చి పూజ చేస్తాడు ఆయనకి ఏమైతదేమో అని చెప్పి ఒక చిన్న కులంకి ఇంచార్జ్ గా పెట్టి వెళ్తాడు ఆ కులంలో ఒక పువ్వు వస్తా ఉంటది. రోజు ఆ పువ్వు
(53:14) తీసుకొని వెళ్లి ప్రే చేస్తాడు. అయితే ఏమైతది ఒకరోజు ఈయన రావటం కొద్దిగా లేట్ అయిద్ది పరశురాముడు ఈ యక్షుడు ఈయన రాట్లో వెళ్లి నేనే వెళ్లి పూజ చేద్దాం అని చెప్పి ఆ పువ్వుని తీసుకొని వెళ్లి పూజ చేస్తాడు. ఉ సో పూజ చేయటం వల్ల ఈయన వచ్చేటప్పటికి పువ్వు లేదు అరే నా పువ్వు ఏమైంది అని చెప్తే నేనే తీసాను అంటాడు ఇద్దరు కొట్టుకుంటారు.
(53:33) సో శివుడు ప్రత్యక్షమై వాళ్ళద్దరిని ఆయనలో కలుపుకుంటాడు అన్నమాట ఇది ఇది సో ఇది మరి ఆర్కలాజికల్ గా ఉందంటే కాదు ఇప్పుడు నేను చెప్పింది దీన్ని ఏమంటారంటే స్థల పురాణం అంటారు అవును సో ప్రతిదానికి ప్రతి గుడికి కూడా రెండు ఉంటాయి హిస్టరీ కాంటెక్స్ట్ వేరు ఉంటది స్థల పురాణం వేరు ఉంటది ఈ రెండుని మర్జ్ చేయకూడదు చేయకూడదు కూడా అంటే రెండు రెండుగా వెళ్తూ ఉంటే ఏందంటే పారలల్ గా వెళ్తూ ఉందంటే ఎవరికీ ఇబ్బంది ఉండదు సో ఇది మాకు తెలుసు కాబట్టి దీన్ని మళ్ళీ డీ కొడతాం అనేది సబవు కాదు అవును సో కొన్ని ప్రాంతాల్లో అవసరమైన వేర మేము చేస్తాం.
(54:03) సో అవసరం లేని దగ్గర జస్ట్ అవాయిడ్ ఇంకా మీరు ద్వారకలో కూడా చేసిరు అంటా అవునండి ద్వారకలో అంటే అండర్ వాటర్ చేశరా లేకపోతే ద్వారక సిటీలో చేశరా సో ద్వారక అండర్ వాటర్ అనేది ఇట్స్ లైక్ లైక్ ప్రస్తుతం జరుగుతుంది కూడా సో అయితే ఇప్పుడు నేను ప్రస్తుతం చేసింది అంటే వెరీ రీసెంట్ గా కాబట్టి రిపోర్ట్ రాకుండా మేము ఆర్కిలాజికల్ డేటాని అలా బయటకి చెప్పకూడదు.
(54:26) ఓకే సో కానీ దీనికి పూర్వం 1980 లోనే ఓషనోగ్రఫీ నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఓషనోగ్రఫీ మరియు ఎస్ఆర్ రావు గారు సో వీళ్ళద్దరూ కలిసి అక్కడ చాలా విస్తృతంగా పరిశోధనలు చేశారు. అవి పబ్లిష్ అయిన రిపోర్ట్స్ కాబట్టి నేను వాటి గురించి చెప్తాను. సో వాటికి పారలల్స్ గానే ఇప్పుడు దొరికితే కానీ నేను ఇప్పుడు ప్రెసెంట్ దొరికింది చెప్పకూడదు.
(54:46) అది మా ఎథిక్స్ కి విరుద్దం. సో ఆ టైంలో సో 1980 లో జరిగిన ఎక్స్కవేషన్స్ లో ఏంటంటే సో ద్వారక సో ద్వారక గనుక చూసుకున్నట్లయితే ఊక మండలం అంటారు. సో దాదాపు అది పెనుసులా లాగా ఉంటది అంటే ఇండియా ఎలా అయితే మూడు వైపుల సముద్రం ఉందో ఆ ఊక మండలానికి కూడా మూడు వైపులా సముద్రం ఉంటది. ఓకే సో అరేబియన్ సీముద్రమే కానీ అది ఊక మండలం అనేది ఒక చిన్న భాగంగా ఉంటుంది.
(55:06) సో ఆ ఊక మండలంలో ద్వారక అనేది ఒక పార్ట్ అన్నమాట. సో అక్కడ గోమతి నది పారుతుంది. ఓకే సో ద్వారక గనుక చూస్తే మనం జియోగ్రాఫికల్ గా ఈ ద్వారకాదేశ్ టెంపుల్ ఎలా అక్కడ ఎక్కడైతే ఉందో అది ద్వారక ప్రెసెంట్ ద్వారక టౌన్ సో ఈ ఓషన్ ఉంటుంది దాని పక్కనే గోమతి రివర్ ఫ్లో అవుతూ ఉంటుంది. ఈ గోమతి రివర్ అంటే ఎప్పుడైతే ఈ షిప్స్ ఇవన్నీ ఉన్నాయో లోపల రావడానికి అనువైన ప్లేస్ అన్నమాట.
(55:30) ఓకే సో ఒకప్పుడు అది చాలా డీప్ గా ఉండేది. కానీ ఇప్పుడు షాలో అయిపోయింది. సో ఇక్కడ మనం ఇప్పుడు మనం ఇటు సైడ్ గా అంటే ఇటు వైపు సి చూసినట్లుగా గాని ఇటు సైడ్ చూసినట్లుగా అక్కడ ఉండదు. అక్కడ ఎంత లో టైడ్ హై టైడ్ నడుస్తుందంటే పగలు దాదాపు మనం లోపలికి ఒక 50 60 మీటర్లు నడుచుకొని వెళ్ళిపోవచ్చు. అదే సాయంత్రానికి మళ్ళీ దాదాపు అక్కడే 60 70 అడుగులు ఎత్తు నీళ్ళు వస్తాయి.
(55:54) సో అంత డిఫరెన్స్ ఉంటదిన్నమాట. సో అయితే దీన్ని వీళ్ళు కోస్ట్ దగ్గర నుంచి దాదాపు ఒక 100 మీటర్లు 150 మీటర్లు 200 మీటర్ల దగ్గర రకరకాల ప్లేసుల్లో పరిశోధనలు చేశారు. సో రకరకాల సెన్సార్లు వాడి సో ఓషనోగ్రఫీ టెక్నాలజీ వాడి సో దాంట్లో ఏం తెలిసినయి అంటే స్టోన్ యాంకర్స్ సో అంటే పడవలు నిలపడానికి యాంకర్స్ దాని తర్వాత స్ట్రక్చర్స్ స్ట్రక్చర్స్ అంటే మరీ ఇప్పుడు మనకి YouTube లో చూపిస్తున్నట్టుగా పెద్ద పెద్దవి కాదు.
(56:19) సో ఒక లైక్ మాదిరిగా గోడలు ఇవన్నీ ఉన్నాయి. సో దీని ఇదే కాకుండా పెట్ ద్వారకా అని ఇంకొంచెం అంటే ద్వారకాకి ఎగువున సో అది అసలు కంప్లీట్ ఐలాండ్ అది సో అది అది ఇంకా అంటే ఇప్పుడు ఎవరైనా షిప్ ఇన్వర్డ్స్ రావాలంటే అది ఇంకా ఈజీ యక్సెస్ అన్నమాట సో దాని నుండి వస్తారు అక్కడ మనకి లైట్ ఫోర్టిఫికేషన్స్ కనిపించినయి సో లోపల కూడా స్ట్రక్చర్స్ కనిపించినయి సో ఇట్లా అన్నమాట అంటే సిటీ ఉంది అని అంటారు కదా ఆ సిటీ ఎగజాక్ట్ గా సిటీ అని చెప్పలేము కానీ దేర్ ఆర్ స్ట్రక్చర్స్ ఓకే సో అది ఎగజక్ట్ గా అంటే అది మనం మండపాలు అలాంటివి ఏమ లేదు అది మనం
(56:52) ఎగ్జాక్ట్ గా మహాభారతంలో డిఫైన్ చేసిన ద్వారకానా అంటే అది ఒక లైక్ ఎగజాక్ట్ గా మనం అంటే మనం దాన్ని యక్సెప్ట్ చేయలేం డినై చేయలేం సో ఫర్దర్ పరిశోధనలకు జరిగి మే బీ ఈ రిపోర్ట్ లో ఏమన్నా ఎక్స్క్లూసివ్ గా రావచ్చే అవకాశం ఉంది అనుకుందాం ఎక్స్క్యవేషన్ జరుగుతుంది కాబట్టి జరుగుతుంది ఇంకా జరుగు అంటే ప్రస్తుతానికి ఈ సీజన్ ఆపుతారు.
(57:12) ఓకే సో వర్షాకాలం ఆపి మళ్ళీ వర్షాకాలం అయిపోయిన తర్వాత మళ్ళీ బిగిన్ అవుతుంది. ఓకే ఇప్పుడు లేటెస్ట్ గా ఏమన్నా కొత్త విషయాలు మోడీ గారు మోడీ గారు వెళ్లి చేశారు కదా అండర్ వాటర్ పూజ అండర్ వాటర్ చేశారు విగ్రహం లాంటిది ఏమైనా ఉందా లేకపోతే మోడీ గారు పెట్టింది ఏంటంటే ఆ మోడీ గారు పెట్టినదే ప్లేస్ అది ఒక చిన్న స్ట్రక్చర్ ఉంది అంటే వాల్స్ ఉన్నాయి అవేం వాళ్ళంటే ఇటికిరాయ అంత సైజ్ ఏం కాదు కొంచం బిగ్ సైజ్ ఒక నాలుగు అడుగుల పొడవు ఒక అడుగున్నర మందం కలిగిన రాళ్లే ఉన్నాయి దాంట్లో ఒక స్ట్రక్చర్ కట్టారు ఒక గోడ లాంటిది సో దాంట్లోనే కట్టారు అంటే మోడీ
(57:45) గారు మనకి తెలిసిన నట్లుగా వీళ్ళంతా రైట్ వింగ్ సో వీళ్ళ ఏంటంటే ఎగజక్ట్ గా సో కొంతమంది లెఫ్ట్ వింగ్ ఉంటారు. సో మేము ఏదైనా చెప్పామంటే ఈ లెఫ్ట్ వింగ్ వాళ్ళు వీళ్ళు మొత్తాన్ని లైక్ ఇది అవుతారు సో మేము ఎప్పుడు వల్ ఆల్వేస్ ఫాలో ద మిడిల్ వే మిడిల్ పార్ట్ వ ఆల్వేస్ రిలై ఆన్ ఫాక్ట్స్ మాకు రైట్ తో సంబంధం లేదు లెఫ్ట్ తో సంబంధం లేదు అయితే మేము చెప్పే విషయాల వల్ల ఐదర్ లెఫ్ట్ రైట్ వాళ్ళని కామెంట్ చేయకూడదు రైట్ వాళ్ళు లెఫ్ట్ వాళ్ళని కామెంట్ చేయకూడదు.
(58:11) ఐడియల్ గా ఉండాలి ఐడియల్ గా ఉండాలి సో అందుకని కొన్ని ఫాక్ట్స్ ని కొన్ని లైక్ ఏరియా ఆఫ్ ఇంట్రెస్ట్ కానీ లేకపోతే వీటి వల్ల కొన్ని లైక్ అలా అనిచివేయబడతాయి అంటే దానిక అక్కడ ఉన్నాడా అనేదానికి అంటే ఉన్నాడని నేను నమ్ముతాను 100% ఆర్కియాలజీ ఏం చెప్తుంది అంటే ఇప్పుడుదాకా మనం చెప్పింది కూడా అదే సో ఇప్పుడు నేను అంటే కొంచెం ఎలాబరేట్ చే శ్రీకృష్ణుడు అయితే శాసనం వేయలేదు కదా అంటే వేరేలాగా తీసుకోకూడదు సో అంటే ఇప్పుడు సింపుల్ గా అర్థం చేసుకోవాలంటే ఎంఎస్ ధోని సినిమా రీసెంట్ గా వచ్చింది వెరీ రీసెంట్ గా అవునా సో అందులో ఒక క్యారెక్టర్ చనిపోతుంది అంటే
(58:45) ఫస్ట్ గర్ల్ ఫ్రెండ్ చనిపోతుంది. మరి ఎంఎస్ ధోని రియల్ లైఫ్ లో ఉందా లేదు అవును లేదు అతనికి ఏదో సం దీపికా పట్టుకోతే ఎవరితోనో ఒక చిన్న ఇది ఉంది అంతే తప్ప వాళ్ళ వైఫ్ అది ఐ మీన్ వాళ్ళ ఫస్ట్ గర్ల్ ఫ్రెండ్ ఏమి అట్ట ఇది ఇవ్వలేదు కానీ సినిమా అందరూ చూశారు అందరూ ఎంజాయ్ చేశారు కదా సో ఇలాంటివి కొన్ని యాడ్ అవుతాయి. సో ఈ ఇతిహాసాల్లో ఏమైందంటే యాక్చువల్ స్టోరీకి కొంత భాగం యాడ్ అవుతాయి.
(59:09) సో దీనికి మనం అంటే ఎగజక్ట్ ఎవిడెన్సెస్ అని అసలు ఏది నమ్మకం ఏది నిజం ఏది అబద్ధం అనేది అసలు తేల్చలేం. సో ఇప్పుడు దాన్ని నమ్మకంతో కూడుకున్నవి సో ఆర్కియాలజీ ఎప్పుడూ కూడా ఎక్కువ అంటే వాటి సైడ్ వెళ్లదు అయితే మహాభారతం మీద మట్టికి ఎక్స్క్లూసివ్ గా బిబి లాల్ గారు ఎక్స్క్లూసివ్ గా పరిశోధనలు చేశారు. అయితే ఆయనఏమి ఆయన కూడా లైక్ ఇది మహాభారతం అని ప్రూవ్ చేయలా ఆయన ఇదిగో ఇవన్నీ కూడా దానికి సింక్రనైజ్ గా ఉన్నాయి.
(59:37) సో ఐ మే బి రాంగ్ లెట్స్ ప్రూవ్ అంటే ఎవరైనా క్వశ్చన్ చేయండి ప్రూవ్ చేయండి దెన్ ఐ విల్ యక్సెప్ట్ అనే దాంట్లోనే ఇచ్చాడు. సో ఇప్పుడు దాకా పైనీర్ వర్క్ అది సో అంటే మనకి ఢిల్లీ ఇంద్రపస్తాన పురాణ కిల్లా అని ఒక చిన్న ఇట్లా మౌండ్ లాగా ఉంటదిన్నమాట సో ఢిల్లీ బేసిక్ గా అట్లా చాలా ఫ్లాట్ గా ఉండాలి కానీ ఆ ఏరియా ఏందంటే మౌండ్ లాగా ఉంటది ఇదంతా ఏందంటే లైక్ కార్క్రమేనా అలా అలా అలా లైక్ పాత్ ఫోర్ట్స్ ఇవన్నీ అవ్వటం సో అక్కడ ఎక్స్కవేట్ చేసినప్పుడు పిజిడబ్ల్యూ వేర్ అని దొరికింది సో లోయెస్ట్ లెవెల్ లో పిజిడబ్ల్యూ అంటే పెయింటెడ్ గ్రే వేర్ సో ఇందాక మనం చెప్పుకున్నాం కదా ఎక్కువ
(1:00:07) శాతం పాట్రీ దొరుకుతదని ఈ పిజిడబ్ల్యూ ఏరియా అనేది ఏదైతే ఉందో ఇదంతా కూడా మహాభారతంలో లో డిఫైన్ చేసిన ఏరియాలే అన్నమాట ఆస్తినాపురం అవ్వనివ్వండి సో ఇంద్రప్రస్థాన అవ్వనివ్వండి మధుర అవ్వనివ్వండి కౌసం సో ఇవన్నీ కూడా లైక్ బృందావన్ ఈ ఏరియా అంతా కూడా పిజిడబ్ల్యూ కల్చర్ దొరికింది. సో ప్లస్ ఇంకొక ఇంట్రెస్టింగ్ థింగ్ ఏందంటే సో ఈ మహాభారతంలో కొంచెం క్లియర్ గా ఉంటదిన్నమాట.
(1:00:32) అంటే ఈ పాండవులంతా వెళ్ళిపోయిన తర్వాత ఆ ఈ లేటర్ వచ్చిన రాజులు వాళ్ళ యొక్క క్యాపిటల్ ని షిఫ్ట్ చేసుకున్నారు అది ఎందువల్ల అంటే గంగా రివర్ ఫ్లడ్ వల్ల అని చెప్పి లైన్స్ ఉంటాయి. సో ఇక్కడ మనకి ఫ్లడ్ ఎవిడెన్సెస్ దొరికినయి. ఉహ్ సో కానీ అది మహాభారతం ఉందేనా అంటే ఇంకా ప్రూవ్ చేయలేదు నాట్ ఎట్ ప్రూవెన్ సో ఇట్ ఇస్ నాట్ ఐదర్ డిస్ప్రూవెన్ నాట్ ప్రూవెన్ సో మధ్యలో అండర్ ప్రాసెస్ లో ఉంది అండర్ ప్రాసెస్ లో ఉంది ఓకే ఇప్పుడు ఇంకా మహాభారతంలో ఏమన్నా హిస్టారికల్ ఎవిడెన్సెస్ ఏమన్నా దొరికినాయి అంటే సో అందరూ అంటే సినాలి అని చెప్పి ఒక ఉత్తరప్రదేశ్ లో ఒక ప్లేస్ ఉంది. హమ్
(1:01:07) సో అది ఎక్స్కవేట్ అయినప్పుడు 2004 2006 ఆన్ లో వచ్చినప్పుడు చాలా ఇంట్రెస్టింగ్ గా అందరూ కూడా దాని మీద కీన్ అబ్జర్వేషన్ పెట్టారు. ఎందుకంటే అక్కడ ఒక్కసారిగా ఇప్పటి వరకు లేని విధంగా చారియట్ దొరికింది. అవును ఆ రథం చారియట్ అంటే రథం దొరికింది. అవును సో అది దాని మీద కాపర్ నీట్ గా కాపర్ ప్లేట్ తో అంటే టైర్లు కూడా డెకరేట్ చేసినవి తర్వాత షీల్డ్ దొరికింది.
(1:01:31) హెల్మెట్ దొరికింది ఆయుధాలో ఆబవియస్ గా లైక్ కాపర్ దొరికింది. అది దాని పక్కనే నీట్ గా ఎలాబరేట్ గా పెట్టిన సమాధులు ఉన్నాయి. సో ఇలాంటి సైట్ ఇంతవరకు ఎక్కడ లేదు సో అది పాత్ బ్రేకింగ్ సో దాన్ని చాలా మంది ఆట్రిబ్యూటెడ్ టు మహాభారతం సో ఇట్ వాస్ టు బి ప్రూవెన్ ఇంకా దాన్ని కూడా ప్రూవ్ చేయలే దాన్ని మహాభారతంకి ప్రూవ్ చేయలే అయితే మనకి YouTube లో వచ్చినట్టుగా పెద్ద పెద్ద కథలు పెద్ద పెద్ద లైక్ రాముడు వాడిన ఇది అని చెప్పి లేకపోతే ఆయన వాడిన కత్తి అని చెప్పి YouTube లో వస్తా ఉంటాయి.
(1:02:02) అవైతే ఖచ్చితంగా ఏది కాదో వ కెన్ ఈజీలీ డినై ఓకే ఇంకొక ఇంకొక మెయిన్ పాయింట్ యక్సెప్ట్ చేయటం ఇబ్బంది ఇప్పుడు దేవుడి పేరు తీసుకోకుండా పురాణ కాలంలలో మనిషి ఎత్తు 16 అడుగులు 16 15 22 అడుగులు అని చెప్తుండేవారు దానికి చారిత్రక ఆధారాలు ఏమన్నా దొరికాయా అసలు లేనే లేదు అంటే శ్రీలంక శ్రీలంకలో 22 అడుగుల ఆస్తికలు దొరికినాయి ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఎక్కడ దొరికి ఎక్కడ ఎక్కడ కూడా దాదాపుగా ఈరోజు ఎలా ఉన్నారో కొంచెం అయితే ఆ రోజుల్లో ఏంది ఈరోజు మనం శారీరక పని తగ్గి సో అందువల్ల శారీరతకు దృఢత్వం తగ్గి కొంచెం కొన్ని బోన్స్ సెట్రైట్ అవుతాయి సో వాళ్ళు ఎక్కువగా లైక్
(1:02:43) నోమడ ఇవన్నీ కాబట్టి వాళ్ళి కొంచెం మనకన్నా దృడంగా ఉండి కొంచెం ఎత్తు ఉంటాయే తప్ప మరీ లైక్ దాదాపు ఏడు అడుగులు ఉండే ఛాన్స్ ఉంది కానీ 14 అడుగులు 15 అడుగులు 20 అడుగులు అసలు నో స్కోప్ అసలు ఛాన్సే లేదు ఈజిప్ట్ వాళ్ళు కూడా ఈజిప్ట్ వాళ్ళు కూడా ఇప్పుడు ఇప్పుడు అక్కడ పిరమిడ్స్ ఉంటాయి అక్కడ బరియల్ గ్రౌండ్స్ ఉంటాయి.
(1:03:05) అవన్నీ ఆల్రెడీ చాలా మంది మాట్లాడేరు ఇండియాలో అలాంటివి ఏమన్నా ఉన్నాయా ఓకే సో ఇది ఇంట్రెస్టింగ్ సో పిరమిడ్లు ఏంటి అని అర్థం చేసుకోగలిగితే మనం అక్కడ మనం ఈజీగా అసల ఇండియాలో ఉన్నాయా లేకపోతే ఆఫ్రికాలో ఉన్నాయా కూడా అయిపోయింది పిరమిడ్లు అంటే ఏంటి ఏముంటాయి అది మమ్మీఫైడ్ అంతే మమ్మీఫైడ్ అంటే శవాలు శవాలు సో చనిపోయిన వాళ్ళ గుర్తుగా స్మారకాలు అవును అవునా ఇది ఎప్పుడు మొదలైంది కొత్త రాతి యుగం మధ్యరాతి యుగంలోనే మొదలైంది.
(1:03:30) ఉహ్ సో అప్పటివరకు సంచార జీవిగా ఉన్న మనిషి తన తోటి వాడు చనిపోతాడని తెలుసుకున్నాడు. ఓకే సో చనిపోయాడని తెలుసుకోవడానికి టైం పట్టి ఉండొచ్చు. అరే ఏదో అయింది ఏదో రోజులు ఎగుస్తాడు. ఆలోపు వీడికి ఏం కాకూడదని ఫస్ట్ కన్స్ట్రక్షన్ అంటే వీడు ఎక్కడున్నా సరే వాడికి ఏమి ఆ సేవానికి ఏం కాకూడదని ప్రొటెక్షన్ గా అంటే కొన్ని చోట్ల బూడిచి పెడటం అంటే ఇంటి కిందే బూడ్చడం ఇవన్నీ చేశారన్నమాట అక్కడ స్టార్ట్ అయింది అంటే దట్ ఈస్ ఆల్సో లైక్ మన మానవ చరిత్రలో అది చాలా ఇంపార్టెంట్ ఘట్టం అన్నమాట అంటే తన తోటి వ్యక్తికి స్మారకంగా సో దీన్ని ఏమంటారంటే దీనికి
(1:04:04) ఐరన్ ఏజ్ వచ్చిన తర్వాత మెగాలిక్ కల్చర్ అని ఒకటి స్టార్ట్ అయింది. పిరమిడ్స్ కూడా మెగాలిథిక్ కల్చర్ లోనే వస్తది. ఈ మెగాలిక్ కల్చర్ ఏందంటే మెగా అంటే ఏంటి పెద్ద లిథితిక్ అంటే స్టోన్ పెద్ద స్టోన్స్ తో కట్టినవి సో ఇవన్నీ ఇనప లైక్ ఇనపరాతి యుగంలో సమాధులు అన్నమాట రకరకాల సమాధులు ఆ లైక్ మన ఇండియా కాంటెక్స్ట్ లో చూసుకుంటే ఆ లైక్ ఆర్దో స్టాట్స్ అంటారు సో చిట్ బరియల్స్ అంటారు లేకపోతే మెన్హిర్స్ అంటారు నిలువురాళ్ళు సో ఈరోజు మనం ఇప్పుడు మనం గనక లైక్ ఆ ట్యాంక్ బండి మీద నుండి వెళ్ళామ అనుకో విగ్రహాలు ఉంటాయి అవునా అవును వీళ్ళందరూ ఎవరు
(1:04:39) ఇక్కడ వాళ్ళే అవును వాళ్ళ గుర్తుగా పెట్టుకున్నవే ఆ కల్చర్ ఏం మారల మెగాలితిక్ నుంచి ఈ రోజు వరకు మనం ఫాలో అవుతున్న వస్తుంది అదే అలానే పిరమిడ్లు తాజ్మహల్ ఏంటి అవును అని గుర్తే కదా ఇక్కడ మన కుతుబ్ షాహి టూమ్స్ ఉన్నాయి అవి గుర్తులే కదా అలా వచ్చినవే సో అయితే వాళ్ళు మాగ్నిఫికెంట్ గా పెద్దగా కట్టారు అయితే ఈ మన భారతదేశంలో కొంతమేర లైక్ ఐరన్ ఏజ్ వరకు ఆ లైక్ ఇనపరాతి యుగాల వరకు ఆ యొక్క మెగాలిక్ కల్చర్ అనేది కంటిన్యూ అయింది.
(1:05:06) సో కొంతమేరా చేశారు అసలు ఆశ్చర్యకరంగా ఇంకా ఇంట్రెస్టింగ్ థింగ్ ఏందంటే కాశ్మీర్ ఏరియాలో బుర్జ్ హోమ్ అనే దాంట్లో మనిషితో పాటు కుక్కలు కూడా ఉన్నాయి. సో మనిషితో పాటుగా తను పెంచుకున్న జంతువు అయి ఉండొచ్చు అట్లా డొమెస్టిక్స్ డొమెస్టిక్ అనిమల్స్ కూడా ఉన్నాయి. సో అది కూడా ఇంట్రెస్టింగ్ే కదా సో ఇట్లా రకరకాలు అన్నమాట ఇంకోటి ఏందంటే ఇంకొక లాస్ట్ క్వశ్చన్ మన టెంపుల్స్ నేను అబ్సర్వ్ చేసిన దానిలలో నార్త్ సైడ్ ఒక విధంగా ఉంటాయి టెంపుల్స్ సౌత్ సైడ్ ఒకటే ఉంటాయి మన సౌత్ సైడ్ ఏముందంటే టెంపుల్స్ లో శృంగార శిల్పాలు ఉంటాయి.
(1:05:38) ఇవన్నీ డిఫరెంట్ ఉంటది. మన చరిత్రలు మన టెంపుల్ అంటే ఒక్కొక టెంపుల్ కి ఒక్కొక్క చరిత్ర ఉంది మళ్ళీ ఒక్కొక్క అరగంట పడతది. ఎస్ టెంపుల్స్ ఇలా ఉంటాయి యక్చువల్ గా ఓకే బ్రాడ్ గా డివైడ్ చేసేటప్పటికి మనం లైక్ నగర ద్రవిడ విసార అని మూడు భాగాలుగా విభజించొచ్చు. సో ఇవంతా కూడా శైలి అంటే వాటి యొక్క కట్టే శైలి బట్టి ద్రవిడ నగర విసార అని మనం డివైడ్ చేసాం.
(1:06:00) సో నథరన్ భాగంలో అంటే సెంట్రల్ ఇండియా నుంచి పైకి ఉండేదంతా కూడా దాదాపుగా నగర స్టైల్. సో ఈ సెంట్రల్ అంటే ఇప్పుడు దాదాపు మన లైక్ మహారాష్ట్ర లోయర్ తీసుకున్న అండ్ దెన్ తెలంగాణ అండ్ దెన్ కర్ణాటక అప్పర్ సో ఇదంతా కూడా ఏందంటే వీసా స్టైల్ సో అండ్ దెన్ సౌత్ మొత్తం తమిళనాడు ఆంధ్రాలో లైక్ సౌత్ పార్ట్ అంతా కూడా ద్రవిడం ఇవి మేజర్ అన్నమాట టెంపుల్ స్టైల్స్ సో అవి వాటి యొక్క ఫీచర్స్ బట్టి అలా డివైడ్ చేస్తాం.
(1:06:27) సో మళ్ళీ దాంట్లో సబ్ కేటగిరీలు ఉంటాయి రకరకాలు ఉంటాయి సో ఇట్లా అంటే సింపుల్ గా మనం అర్థం చేసుకోవాల్సింది ఏందంటే ఒక గుడిని మనం గనక పైనుండి చూసామ అనుకోండి గ్రౌండ్ ప్లాన్ చూసామ అనుకోండి గర్భగృహం అర్ధమండపం ముఖ మండపం మహామండపం ధ్వజస్తంభం బలిపీఠం గోపురం ఇది సౌత్ ఇండియన్ ప్లాన్ సో దీనికే నార్త్ ఇండియాలో వేరే ప్లేన్లు పేర్లు ఉంటాయి సో సేమ్ పాటర్న్ అంటే సేమ్ ఇలానే ఉంటది ఇలానే ఉంటది కానీ ధ్వజస్తంభం అనే కాన్సెప్ట్ అనే కాన్సెప్ట్ నార్త్ ఇండియాకి లేదు కేవలం మనకే సౌత్ ఇండియాలో టెంపుల్స్ చూసుకున్నట్లయితే పరంగా ఎక్కువ ఉంటాయి విస్తారం పరంగా ఎక్కువ ఉంటాయి అదే పారలల్ యూనివర్స్ కాబట్టి అక్కడ
(1:07:05) వాళ్ళు సేమ్ ఆ టైం లో జరిగేది వాళ్ళు అట్లా చేసుకున్నారు కాబట్టి వీళ్ళు ఇలా చేసుకున్నారు అంతే అంటే ల్యాండ్ బట్టి దొరికే రిసోర్సెస్ బట్టి ఇవన్నీ చేశారు మీరు అన్న శృంగార శిల్పాలు కేవలం సౌత్ లో కాదు అసలు శృంగార శిల్పాలకి పరాకాష్ట అయిన కజరహో ఉంది సెంట్రల్ ఇండియాలో కాదు అది నగారా స్టైల్ కదా ఈ శృంగార శిల్పాల మీద కూడా చాలా పోహ ఉంది సో ఈ శృంగార శిల్పాలు ఎందుకు పెడతారు అంటే ఒక పాటర్న్ అబ్సర్వ్ చేయొచ్చు మనం కేవలం గుడి బయట మాత్రమే ఉంటాయి శంకార శిల్పాలు గుడి లోపల ఎక్కడా ఉండవు దట్ ఈస్ పార్ట్ అండ్ పార్షియల్ హ్యూమన్ అంటే ఇప్పుడు
(1:07:34) ఆ మానవుడు అది ఒక ఇదే కదా దాన్ని పురుష లక్షణాలు అంటారు పురుష లక్షణంలో ఒక భాగం అది అందువల్ల దాన్ని తీసేసారే తప్ప అయితే ఇంకొక పాటర్న్ నేను అబ్సర్వ్ చేసింది అంటే చాలా చిన్న చిన్న దేవాలయాల్లో నేను చూసినప్పుడు కేవలం ఎంట్రన్స్ ఒక చిన్న ఎంట్రన్స్ అంటే మనం లోపలికి వెళ్ళే దారి మీద శృంగార శిల్పం ఉంటుంది అంటే అంటే నువ్వు అది దాటితేనే గుడిలోకి వెళ్ళగలవు అంటే నువ్వు ఆ ఫీలింగ్స్ ని తీస్తేనే గుడిలోకి వెళ్ళగలవు అని రిప్రజెంట్ చేశారేమో అవును సో ఆ విధంగా అయితే ఆర్కలాజికల్ గా గాని హిస్టారికల్ పరంగా గాని మనం చూసుకుంటే వాటి యొక్క డిపిక్షన్
(1:08:06) అసలు బ్యూటిఫుల్ గా ఉంటాయి చాలా బ్యూటిఫుల్ గా ఉంటాయి అంటే వాటి యొక్క లైక్ ఫిజిక్ కానీ లేకపోతే లైక్ పోచర్స్ కానివ్వండి ఇప్పుడు మనం ఏదో లైక్ ఫారెన్ లైక్ మనం పూర్ణ అంటే ఇప్పుడు పోర్న్ ఇండస్ట్రీ లైక్ గోయింగ్ వైరల్ సో దాంట్లో ఏముంటుంది యూజువల్ గా త్రీ సమ్ అని ఫోర్ సమ్ అని లేకపోతే అనిమల్ అని చెప్పి ఇవన్నీ ఉంటాయి ఇవన్నీ ఇక్కడ ఉన్నాయి.
(1:08:26) సో ఈవెన్ వాచాయన లైక్ కామసూత్రంలో కూడా ఇవన్నీ డిఫైన్ చేశారు ఇవన్నీ కూడా మనకి దొరుకుతాయి. సో ఆ విధంగానే చూడాలి తప్ప దాన్ని ఏదో బూతు బొమ్మలు గానో లేకపోతే ఇంకో దాని కూడా చూడ అవసరం లేదు. ఓకే సో దాన్ని కూడా ఒక లైక్ చూడటమే ఓకే ఇంకొక లాస్ట్ క్వశ్చన్ అండి ఇది ఫైనల్ తో కంక్లూడ్ చేసుకుందాం. ఇండియాలో యునెస్కో ఐడెంటిఫై చేసినవి చాలా తక్కువ ఉన్నాయి.
(1:08:47) ఎందుకు? అసలు అది సర్టిఫై చేస్తే ఏమేమ యూసెస్ ఉంటాయి దాంతో యునెస్కో నుంచి ఓకే సో యునెస్కో అనేది ఇట్స్ లైక్ వరల్డ్ హెరిటేజ్ సైట్స్ ని డిసైడ్ చేస్తుంది ఈ సంస్థ సో ఇండియాలో తక్కువ ఏం లేవండి దాదాపు 78 ఉన్నాయి ఓకే సో ప్రతి సంవత్సరం కూడా యాడ్ అవుతూ ఉన్నాయి. ఇప్పుడు అంటే హైదరాబాద్ లో తక్కువ అంటే ఆంధ్ర ఆంధ్ర తెలంగాణ రాష్ట్రాల్లో కర్ణాటకలో కొన్ని తక్కువ కర్ణాటకలో కొంచెం పర్లేదు ఓకే హంపీ ఇవన్నీ అవును హంపీ ఒకటి ఉంది అవును సో అయితే తెలంగాణలో కూడా రీసెంట్ గా అంటే తెలుగు ప్రాంతాలు మాత్రమే దీంట్లో కొంచెం లేక్ అయినట్లుగా కనిపిస్తుంది
(1:09:19) సో మనకి రామప్పాకి ఇచ్చారు సో రామప్పకి ఇచ్చిన తర్వాత చాలా ఇది అయింది. సో లేపాక్షికి ట్రై చేస్తున్నారు సో దాని తర్వాత తొట్లకొండ బావికొండ ఇవన్నీ కూడా ప్రాబబుల్ తర్వాత మన గోల్కొండ ఇవన్నీ కూడా పెట్టారు. ఉమ్ అయితే వాళ్ళ క్రైటీరియా చూద్దాం. సో కేవలం అవి హిస్టారికల్ే కాదు అవి యూనివర్సల్ గా వాల్యూ ఉండాలి. అంటే యూనివర్సల్ గా వాల్యూ ఉండడం అంటే అంటే లైక్ అంటే మానవ చరిత్రలో అదొక ఇప్పుడు పిరమిడ్లు ఉన్నాయి మానవ చరిత్రలో అది ఒక మైల్ రాయి అవును అలా ఉండాలి సో లోకల్ కల్చర్ నే తెలపాలి అండ్ దెన్ మెయింటెనెన్స్ అది దాని యొక్క స్టాండర్డ్స్ ఉంటాయి.
(1:09:52) సో ఇక్కడ మనకి ప్రాబ్లం ఏంటి ఇప్పుడు ప్రెసెంట్ చార్మినర్ ఉంటాయి. చార్మినార్ యునెస్కో చేయాలనుకోండి ఆ ఏరియాలో ఉన్న షాపులు బోర్డులు అన్నీ తీసేయాలి ఇప్పుడు విజువల్ పొల్యూషన్ అని ఉంటది చార్మినార్ దగ్గరికి వెళ్తే మనం చార్మినార్ కనిపియదు. ఇడఎవడో సిల్వర్ వర్డ్ అనో లేకపోతే గాజులనో లేకపోతే టీ షాప్ అనో ఇంకోటో ఇంకోటో పెద్ద పెద్దగా ఉంటాయి.
(1:10:11) ఇది హీరో ఎలిమెంట్ హీరో ఎలిమెంట్ పెద్దగా ఉండాలి ఇప్పుడు ఫారెన్ వెళ్తే అది చుట్టుపక్కల ఎక్కడ ఉండవు. సో ఆర్కిలాజికల్ నార్మ్స్ ఉన్నాయి. 50 మీటర్ల వరకు ఏమ ఉండకూడదని 100 మీటర్ల వరకు ఇందే ఉండాలని 200 అవి పేపర్ మీదే ఉన్నాయి ఇంప్లిమెంటేషన్ అవ్వట్లే ఇక్కడ ఎందుకు ప్రాబ్లం ఇప్పుడు మనం గోల్కొండలోకి వెళ్తే అసలు ఆ కోట గోడ మొత్తం వాళ్ళు ఆక్యుపై వేసేసి అంటే అక్కడ ఇల్లు ఇవన్నీ ఉండి దాన్ని వాడుకుంటున్నారు అంటే వాళ్ళు ఎప్పుటి నుండో ఉన్నారు వాళ్ళ ఇవాళ నిన్న వచ్చినవాళ్ళు కాదు కానీ దానికి అది సర్టిఫై చేయాలంటే ఇవన్నీ ఉండకూడదు అక్కడ కన్స్ట్రైన్ అందుకని
(1:10:39) యునెస్కో అంటే అయితే దీనికి ఇంకొక విధంగా కూడా తీసుకోవచ్చు మనం కేవలం వాళ్ళు వచ్చి చెప్ితేనే మనం వెళ్ళాలా సో రామప్పకి వెళ్తున్నాం పక్కనే కోట గుళ్ళ అని ఉంటది. సో కాకతీయ ఆలయాలు సేమ్ రామప్ప లాంటి ఆలయాలు దాదాపు రెండు మూడు ఉన్నాయి అంటే అంత మాగ్నిఫికెంట్ గా లేకపోయినా ఇంకా ఉన్నాయి. సో దానికన్నా పడిపోయిన గుళ్ళు చాలా ఉన్నాయి.
(1:10:57) సో వాటన్నిటికి మనం వెళ్ళొచ్చు కదా యునెస్కో వాళ్ళు చెప్ితేనే మనం వెళ్ళాల అనే అపోక్ కూడా అవసరం లేదు. ఓకే సో మనం మనం వెళ్తూ ఉండి చరిత్ర ఇది చేస్తూ ఉంటే సెన్సిటైజ్ చేస్తూ ఉంటే డెఫినెట్ గా దే విల్ కమ్ అండ్ రికగ్నైజ్ సో ఫారెన్ కంట్రీస్ దే హావ్ మేడ్ ఏమన్నా ఫండ్ వస్తుందా అక్కడ నుంచి ఏంటండి అంటే స్పెషల్ ఫండ్ ఏమైనా ఉంటదా యునెస్ నుంచి ఫండ్ ఏం రాదు రికగ్నైజేషన్ అంతే కొంచెం మెయింటెనెన్స్ కి దే విల్ బి సపోర్టింగ్ అంటే ఇప్పుడు లైక్ ఆ స్టేటస్ వచ్చినప్పుడు దేర్ విల్ బి లైక్ ఎన్ నెంబర్ ఆఫ్ సోర్సెస్ ఉంటాయి కదా సో ఆ రకంగా వస్తది సో ఆ యునెస్కో [గురకలు]
(1:11:28) స్టేటస్ వచ్చినంత మాత్రాన ఫారిన్ ఫండ్స్ వస్తాయి అనేది ఏం లేదండి ఓకే అట్లే ఏమ ఉండదు ఇప్పుడు ఈ గుప్త నిధులు అంటారు ఆర్కియాలజీ అంటే గుప్త నిధుల గురించే మాట్లాడాలి చాలా మంది ఉంటారు. ఓకే అసలు దీని గురించి ఒకసారి చెప్తారా సో బేసికల్లీ నన్ను కూడా ఎక్కడికి వెళ్ళినా కూడా ఫస్ట్ అడిగే క్వశ్చన్ ఇదేనండి అక్కడ నిధులు దొరికినయి ఇక్కడ నిధులు దొరికినయి అని సో ఇదంతా సినిమాలు ఇన్ఫ్లయెన్స్ అయితే నేను సింపుల్ గా దానికి సింపుల్ గా చెప్తాను.
(1:11:49) మనం ఆటోలో వెళ్తూ ఉంటాం. సో ఎప్పుడు ఆటోలో డబ్బులు దొరికినయి అనే మాట వింటూ ఉంటాం. ఎక్కడ ఇక్కడ పేపర్ లో మనక ఎప్పుడైనా దొరికినయా లేదు బస్సుల్లో డబ్బులు దొరికినయి అంటారు ఎట్లా దొరుకుతాయి ఎవరో మర్చిపోతే దొరుకుతాయి. అదేవిధంగా ఎవరైనా ఒకతను అప్పుడు బ్యాంకులు ఇవన్నీ లేవు కదా వాళ్ళు ఎక్కడో చోట దాసుకునేవాళ్ళు అవి అలా యాదృచ్చికంగా దొరికినయే తప్ప ఎవడు అక్కడ దానికి రూట్ మ్యాప్ గీసి ఎక్కడ పెట్టరు ట్రెజరీ అంటే ట్రెజరీ అంటే ఎంత క్రాష్ సో దీన్ని నమ్ముకొని ఓ కొన్ని వందల మంది ఎంతో మంది ఆదిమానవుల సమాధులని ఆటిని వీటిని బంగారం దొరుకుతాయి ఇవన్నీ చేస్తారు
(1:12:20) ఏమి దొరకవు పాత గుళ్ళ గట్టి పంకలు తప్ప పాత గుళలో కొంత మేర ఉంటది గుళలో ఇది ఉంటది కాబట్టి కానీ అవి నందిలో పెట్టి నంది చెవు పగలు కొడతారు లోపల పెడతారు ఎవరైనా రాయి లో లోపల పెడతారా ఇవంతా ట్రాష్ అండి అసలు భక్త నిధులకి ఈ పూజలు చేస్తే దొరుకుతాయి అనే మాట అవాస్తవం అంటే చాలా మంది నరబలిలు ఇస్తున్నారు అసలు అది ఇలాంటివి వింటుంటేనే మూడ నమ్మకాలు ఇక దాన్ని ఎవరు ఏం చేయలేరు సో దానివల్ల ఆర్కియాలజీకి చాలా నష్టం జరుగుతుంది వాళ్ళు అంతా వెళ్లి తొవ్వేసి విగ్రహాలను పగలగొట్టి చాలా నష్టం జరుగుతుంది.
(1:12:52) సో దాన్ని నివారించాలి నేను అప్పటికి ఆ సెన్సిటైజ్ చేస్తూ ఉంటాను. ఆ పోలీసు వాళ్ళతో వాళ్ళతో వీళ్ళతో కలిసి సో మనుషులు కొంతమంది మారరు ఏం చేయలేం థాంక్యూ అండి థాంక్యూ ఫర్ యువర్ టైం అసలు చాలా మంచి మంచి టాపిక్స్ చెప్పారు నెక్స్ట్ టైం ఇంకేమన్నా మిస్ అయిన టాపిక్స్ తో మళ్ళీ కలుద్దాం అండి థాంక్యూ థాంక్యూ