8వ శ్లోకం
నైవ కించిత్కరోమీతి యుక్తో మన్యేత తత్త్వవిత్ ।
పశ్యన్శృణ్వన్స్పృశంజిఘ్రన్ అశ్నన్గచ్ఛన్స్వపన్శ్వసన్ ॥
9వ శ్లోకం
ప్రలపన్విసృజన్గృహ్ణన్ ఉన్మిషన్నిమిషన్నపి ।
ఇంద్రియాణీంద్రియార్థేషు వర్తంత ఇతి ధారయన్ ॥
— శ్రీమద్భగవద్గీతా, పంచమాధ్యాయః
---
🪔 పదార్థ భావం (సరళ అర్థం)
👉 తత్త్వాన్ని తెలిసిన యోగి ఇలా భావిస్తాడు:
“నేను ఏమీ చేయడం లేదు.”
👉 చూడటం, వినటం, తాకటం, వాసన చూడటం,
తినటం, నడవటం, నిద్రపోవటం, శ్వాసించటం,
మాట్లాడటం, విడిచిపెట్టటం, పట్టుకోవటం,
కళ్ళు తెరవటం, మూయటం —
ఇవన్నీ జరుగుతున్నా కూడా,
👉 అతడు ఇలా తెలుసుకుంటాడు:
“ఇంద్రియాలే తమ విషయాలలో పనిచేస్తున్నాయి.”
ఆత్మ మాత్రం కేవలం సాక్షి మాత్రమే 👁️✨
---
🕉️ శంకర భాష్య సారాంశం
శంకరాచార్యులు ఇక్కడ స్పష్టంగా అంటారు:
👉 నిజమైన తత్త్వవిత్తు
తనను శరీరం, ఇంద్రియాలు, మనస్సు, బుద్ధి అని భావించడు.
👉 తాను ఆత్మ, సాక్షి, అకర్త అని తెలుసుకుంటాడు.
కాబట్టి —
శరీరంతో అన్ని క్రియలు జరుగుతున్నా,
అతడు అంతరంగంలో
“నేను కర్తను కాదు” అనే స్థితిలోనే ఉంటాడు.
శంకరులు ప్రత్యేకంగా చెబుతారు:
👉 “ఇంద్రియాణీంద్రియార్థేషు వర్తంతే”
అంటే ప్రకృతి గుణాలే ప్రకృతిలోనే పనిచేస్తున్నాయి.
👉 ఆత్మకు కర్తృత్వం లేదు, భోక్తృత్వం లేదు.
ఇదే అకర్తృత్వ బోధ (Non-doership) 🪔
---
🔱 ఉపనిషత్తుల ఆధారం
ఈ భావన ఉపనిషత్తుల మూలసిద్ధాంతం:
🌟 కౌషీతకి ఉపనిషత్
> న కర్తా న భోక్తా ఆత్మా
ఆత్మ కర్త కాదు, భోక్త కూడా కాదు.
🌟 బృహదారణ్యకోపనిషత్
> ఏష తు ద్రష్టా శ్రోతా మంతా బోద్ధా
ఆత్మ కేవలం దర్శించే సాక్షి మాత్రమే.
అంటే —
చర్యలు జరుగుతాయి,
కానీ ఆత్మ వాటికి అంటుకోదు 🪷
---
🧠 తాత్విక విశ్లేషణ
ఇది చాలా లోతైన స్థితి:
సాధారణ మనిషి ఇలా అనుకుంటాడు:
👉 నేను చూస్తున్నాను
👉 నేను చేస్తున్నాను
👉 నాకు జరుగుతోంది
జ్ఞాని ఇలా చూస్తాడు:
👉 చూడటం జరుగుతోంది
👉 వినటం జరుగుతోంది
👉 కదలిక జరుగుతోంది
కాని “నేను” ఆ క్రియలలో కలవడు.
ఇది బాధ్యతల నుంచి పారిపోవడం కాదు.
ఇది అహంకారాన్ని వదలడం.
అందుకే గీత చెబుతుంది:
బయట కర్మలు కొనసాగుతాయి,
లోపల బంధం ఉండదు.
ఇదే జీవన్ముక్తి లక్షణం 🌿✨
---
🌺 ఆధ్యాత్మిక సందేశం
ఈ శ్లోకాలు మనకు నేర్పేది:
నిజమైన స్వాతంత్ర్యం అంటే
ఏమీ చేయకపోవడం కాదు,
చేస్తూనే “నేను కర్తను” అనే భావం లేకపోవడం.
ఈ భావం వచ్చినప్పుడు —
కర్మ యజ్ఞంగా మారుతుంది,
జీవితం యోగంగా మారుతుంది,
మనస్సు శాంతిగా మారుతుంది 🪔💠
అప్పుడే మనిషి
లోకంలో ఉంటూనే లోకానికి అతీతంగా జీవిస్తాడు.
ఇదే గీత చూపించే పరమ స్థితి 🙏✨
---
No comments:
Post a Comment