*ముందుగా ఒక విషయం స్పష్టంగా చెప్పాలి. తల్లి చెల్లి కూతురు అయినా, తల్లి తమ్ముడు కూతురు అయినా, తండ్రి తమ్ముడు కూతురు అయినా, తండ్రి చెల్లి కూతురు అయినా — ఈ నాలుగు సంబంధాలన్నీ రక్తసంబంధాలే. తల్లి వైపు అయినా తండ్రి వైపు అయినా, అన్నదమ్ములు అక్కచెల్లెళ్ల సంతానం అంటే సొంత రక్తమే.* *దీనిపై ప్రాచీన సమాజాల్లో ఎలాంటి సందేహం లేదు. ఈ నిజాన్ని దాచడం లేదా మసకబార్చడం చరిత్రను మోసం చేయడమే.*
*అందుకే ప్రాచీన కాలంలో సొంత రక్త సంబంధాలలో పెళ్లి చేయడం పూర్తిగా తప్పుగా భావించబడింది. ఇది కేవలం నైతిక విషయం కాదు, ఇది సామాజిక నియమం. రక్తం కలిసిన సంబంధాల్లో పెళ్లి చేయకూడదు అనే అవగాహన మనిషికి వేల సంవత్సరాల క్రితమే ఉంది. కాబట్టి రక్తసంబంధాల్లో పెళ్లి చేయడం మన సంప్రదాయం అని చెప్పడం పూర్తిగా తప్పు.*
*ప్రాచీన భారత ఉపఖండ సమాజాల్లో పెళ్లి అనేది తప్పనిసరిగా బయట రక్తంతోనే జరగాలి అనే నియమం ఉంది. ఆ బయట రక్తం అంటే మరో తెగ, మరో వంశం, మరో సమూహం. ఒకే వంశంలో, ఒకే రక్తంలో పెళ్లి అనేది సామాజికంగా అంగీకరించబడలేదు. ఇదే ప్రాచీన సంప్రదాయం.*
సాధారణ శక పూర్వం సుమారు 3000 నుండి 1500 మధ్యకాలంలో భారత ఉపఖండంలోని సమాజాలు తెగ మరియు వంశ ఆధారంగా మాత్రమే ఉన్నాయి. ఆ కాలంలో కులాలు లేవు, గోత్రాలు లేవు. వంశమే గుర్తింపు. పెళ్లి అనేది వ్యక్తిగత ఇష్టం కాదు, రెండు వంశాల మధ్య సామాజిక ఒప్పందం. ఈ వ్యవస్థలో రక్తసంబంధ పెళ్లికి చోటు లేదు.
ఈ ప్రాచీన దశలో పురుష వంశం లేదా మహిళ వంశం అనే కఠిన విభజన లేదు. ముఖ్యమైనది ఒక్కటే — తెగ నిలబడాలి. తెగ నిలబడాలంటే రక్తం బయట నుంచి రావాలి. అందుకే ఒకే వంశంలో పెళ్లి కాకుండా వేరే వంశాలతోనే సంబంధాలు కలిపారు. ఇది జీవన విజ్ఞానం, ఇది సామాజిక బుద్ధి.
ప్రకృతి ఆరాధకులు, గ్రామదేవతల ఆరాధకులు, అమ్మ తల్లి ఆరాధన ఉన్న సమాజాల్లో ఈ అవగాహన మరింత బలంగా కనిపిస్తుంది. ఈ సమాజాల్లో మూఢనమ్మకాలు ఉన్నా, రక్తసంబంధ విషయంలో వారు అజ్ఞానులు కాదు. రక్తంలో పెళ్లి తప్పు అనే విషయం వారికి స్పష్టంగా తెలుసు. అందుకే బయట వంశాలతోనే పెళ్లి చేసుకున్నారు.
బుద్ధి అంటే తెలివి, జ్ఞానం అనే భావన కూడా ఇదే ప్రాచీన సామాజిక ధారలో పుట్టింది. మూఢవిశ్వాసాలను ప్రశ్నిస్తూ, ప్రజలను జ్ఞానం వైపుకు నడిపించే మార్గమే తరువాత కాలంలో బౌద్ధము అని పిలువబడింది. ఈ జ్ఞాన ధారలో కూడా రక్తసంబంధ పెళ్లికి ఎలాంటి అంగీకారం లేదు. ఇది కొత్తగా చెప్పిన విషయం కాదు.
ప్రాచీన జ్ఞాన సంప్రదాయాల్లో వివాహం ఎప్పుడూ ధార్మిక ఆజ్ఞ కాదు. అది సామాజిక ఒప్పందం మాత్రమే. వంశాల మధ్య సంబంధం కోసం జరిగిన వ్యవస్థ. ఒకే రక్తంలో పెళ్లి చేయడం ఈ సామాజిక ఒప్పందానికి విరుద్ధం. అందుకే రక్తసంబంధ పెళ్లిని సంప్రదాయం అని చెప్పే వాదనకు చరిత్రలో ఆధారం లేదు.
తరువాతి కాలాల్లో భూమి యాజమాన్యం, రాజకీయ అధికారాలు, వారసత్వ నియంత్రణ పెరిగినప్పుడు పితృసామ్య వ్యవస్థ బలపడింది. ఈ మార్పులతోనే అనేక అసహజ ఆచారాలు వచ్చాయి. కానీ ఇవి ప్రాచీన సంప్రదాయాలు కావు. “ఇండో ఇరానియన్ వ్యవస్థ” అనే పదం భారత రాజుల శాసనాల్లో లేదు. ఇది ఆధునిక చరిత్రకారుల వర్గీకరణ మాత్రమే. ఇరానియన్ మూలాలున్న పాలకులు భారతదేశంలో లిఖిత ఆధారాలతో కనిపించేది సాధారణ శకం 11వ శతాబ్దం తరువాత మాత్రమే.
కులాలు, గోత్రాలు కూడా ప్రాచీన భారత సమాజానికి సహజమైనవి కావు. వంశాల స్థానంలో తరువాతి మధ్యకాలంలో సామాజిక నియంత్రణ కోసం నిర్మించబడిన వ్యవస్థలివి. ఈ వ్యవస్థలతోనే రక్తసంబంధ పెళ్లిని సమర్థించడానికి ప్రయత్నాలు మొదలయ్యాయి. కానీ ఇది చరిత్ర కాదు, అది తరువాతి కాలపు వికృతి.
కాబట్టి ఒక విషయం స్పష్టంగా చెప్పాలి. రక్తసంబంధాల్లో పెళ్లి చేయడం మన ప్రాచీన సంప్రదాయం కాదు. మేనరిక సంబంధాలు కూడా రక్తసంబంధాలే. వాటిని సంప్రదాయం అని చెప్పడం చరిత్రను వక్రీకరించడం. మన సంప్రదాయం ఏమిటంటే — బయట రక్తంతో, బయట వంశంతో, బయట సమాజంతో సంబంధాలు కలపడం. ఇది జీవన విజ్ఞానం. ఇది ప్రాచీన భారత సామాజిక బుద్ధి.
ఆధారాలు రిఫరెన్సులు 👇
1. రక్తసంబంధాలు – ప్రాచీన సమాజాల్లో వివాహ నిషేధం (Exogamy)
1. Lewis Henry Morgan,
Ancient Society, 1877.
(ప్రాచీన తెగల్లో రక్తసంబంధ వివాహ నిషేధం – తెగ వెలుపల వివాహాలే సాధారణమని విశ్లేషణ)
2. Claude Lévi-Strauss,
The Elementary Structures of Kinship, 1949.
(కుటుంబ, వంశ, తెగల మధ్య వివాహ నియమాలపై క్లాసిక్ మానవశాస్త్ర గ్రంథం)
3. Jack Goody,
The Development of the Family and Marriage in Europe, 1983.
(రక్తసంబంధాలపై వివాహ నిషేధం మానవ సమాజాల్లో ఎలా పనిచేసిందో వివరణ)
తెగ–వంశ ఆధారిత సమాజాలు | కుల–గోత్రాలు లేని దశ
4. Romila Thapar,
Early India: From the Origins to AD 1300, 2002.
(ప్రాచీన భారత సమాజంలో తెగలు, వంశాలే ఉన్నాయని స్పష్టమైన చరిత్రాత్మక వివరణ)
5. D. D. Kosambi,
An Introduction to the Study of Indian History, 1956.
(కుల వ్యవస్థకు ముందు ఉన్న సమాజ నిర్మాణాల విశ్లేషణ)
6. R. S. Sharma,
Material Culture and Social Formations in Ancient India, 1983.
(ఆర్థిక–సామాజిక పరిణామాలతో వంశ భావన ఎలా మారిందో వివరణ)
ప్రకృతి ఆరాధన | గ్రామదేవతలు | అమ్మ తల్లి సంప్రదాయాలు
7. Kathleen M. Erndl,
Victory to the Mother: The Hindu Goddess of Northwest India, 1993.
(గ్రామదేవతలు, అమ్మ తల్లి ఆరాధనల మూలాలపై అధ్యయనం)
8. Iravati Karve,
Kinship Organization in India, 1953.
(భారతీయ వంశ వ్యవస్థల్లో మహిళ పాత్ర, రక్తసంబంధ అవగాహన)
9. Verrier Elwin,
The Tribal World of Verrier Elwin, 1964.
(భారతీయ గిరిజన సమాజాల వివాహ, వంశ నియమాలపై ప్రత్యక్ష అధ్యయనం)
బౌద్ధం – ప్రాచీన జ్ఞాన ధారలో భాగం (వేరు మతం కాదు)
10. Johannes Bronkhorst,
Greater Magadha, 2007.
(బౌద్ధం వేదకాలానంతరం పుట్టిన మతం కాదని, ముందే ఉన్న శ్రమణ–జ్ఞాన ధారలో భాగమని వివరణ)
11. Ram Sharan Sharma,
Buddhism and Ancient Indian Society, 1983.
(బౌద్ధాన్ని సామాజిక చైతన్య ఉద్యమంగా చూడాల్సిన అవసరంపై అధ్యయనం)
12. Upinder Singh,
A History of Ancient and Early Medieval India, 2008.
(బౌద్ధాన్ని ప్రాచీన సమాజాల మార్గంలో భాగంగా విశ్లేషణ)
బుద్ధుడు ముందు బుద్ధులు – జ్ఞాన పరంపర
13. Buddhaghosa,
Buddhavamsa (పాలి గ్రంథ సంప్రదాయం).
(బుద్ధునికి ముందు 28 బుద్ధుల ప్రస్తావన)
14. Etienne Lamotte,
History of Indian Buddhism, 1958.
(బౌద్ధ పరంపర క్రమంగా రూపుదిద్దుకున్న విధానం)
వివాహం = సామాజిక ఒప్పందం (ధార్మిక కర్మ కాదు)
15. Max Weber,
The Sociology of Religion, 1922.
(ప్రాచీన సమాజాల్లో వివాహం మతం కంటే సామాజిక ఒప్పందమేనని విశ్లేషణ)
16. Louis Dumont,
Homo Hierarchicus, 1966.
(కుల వ్యవస్థ ముందు వివాహాల సామాజిక స్వరూపం)
పితృసామ్య వ్యవస్థ – తరువాతి పరిణామం
17. Gerda Lerner,
The Creation of Patriarchy, 1986.
(పితృసామ్య వ్యవస్థ సహజం కాదు, చారిత్రకంగా నిర్మితమైందని విశ్లేషణ)
18. Uma Chakravarti,
Gendering Caste, 2003.
(భూమి, ఆస్తి, వారసత్వంతో మహిళ ఎలా పితృవంశానికి అనుసంధానించబడిందో వివరణ)
కుల–గోత్ర వ్యవస్థల ఆవిర్భావం
19. Susan Bayly,
Caste, Society and Politics in India, 1999.
(కుల వ్యవస్థ ఎలా క్రమంగా నిర్మితమైందో స్పష్టమైన కాలక్రమం)
20. Nicholas Dirks,
Castes of Mind, 2001.
(కుల–గోత్ర భావనలు ప్రాచీన సహజ వ్యవస్థలు కాదని విశ్లేషణ)
ఇండో–ఇరానియన్ అనే పదం – చరిత్రకారుల వర్గీకరణ మాత్రమే
21. Romila Thapar,
Cultural Pasts, 2000.
(ఇండో–ఇరానియన్ అనే పదం శాసనాల్లో లేదని స్పష్టీకరణ)
22. Thomas Trautmann,
Aryans and British India, 1997.
(ఆధునిక చరిత్రకారుల వర్గీకరణలు ఎలా ఏర్పడ్డాయో వివరణ)
పురావస్తు ఆధారాలు | కార్బన్ డేటింగ్
23. Gregory Possehl,
The Indus Civilization, 2002.
(సింధు నాగరికత – సామాజిక, ధార్మిక కొనసాగింపులు)
24. Dilip K. Chakrabarti,
Archaeology of Ancient Indian Cities, 1995.
(పురావస్తు ఆధారాలతో సామాజిక పరిణామాల అధ్యయనం).