*వ్యాసం: గుడి - ప్రళయంలోనూ బతికించే 'టైమ్ క్యాప్సూల్'*

మీరు చెప్పింది అక్షర సత్యం. *"ప్రపంచం మునిగిపోయినా గుడి ఉంటే చాలు"* అనేది మూఢనమ్మకం కాదు, *'వేల ఏళ్ల అనుభవంతో రాసుకున్న విపత్తు నిర్వహణ మాన్యువల్'.* ఎలాగో చూద్దాం.

### *1. గుడి అంటే రాళ్ల కట్టడం కాదు, 'నాగరికత బ్యాకప్ హార్డ్‌డిస్క్'*

ప్రళయం వచ్చినా, సునామీ ముంచేసినా, ఐస్ యుగం వచ్చినా గుడి ఎందుకు నిలబడుతుంది?

1. *స్థలం*: గుడి ఎప్పుడూ *ఎత్తులో, గట్టి నేల మీద, నీటి వనరు దగ్గర* కడతారు. తంజావూరు బృహదీశ్వరాలయం 1000 ఏళ్లుగా 6 భూకంపాలు, వరదలు తట్టుకుంది. కేదార్‌నాథ్ 2013 వరదలో ఊరు కొట్టుకుపోయినా గుడి నిలబడింది. *ఎందుకంటే 'ఇంజనీరింగ్' కాదు, 'కామన్ సెన్స్'.*

2. *నిర్మాణం*: సిమెంట్ లేకుండా, ఇంటర్‌లాకింగ్ రాళ్లతో. కూలితే మళ్లీ పేర్చుకోవచ్చు. *'రీసైకిల్' అనే మాట పుట్టకముందే మనం పాటించాం.*

3. *ఆవరణ*: గుడి చుట్టూ *కోనేరు, గోశాల, వంటశాల, నందనవనం, ధాన్యాగారం.* ఇది *'మినీ సిటీ'*. బయట ప్రపంచం నాశనం అయినా, గుడి లోపల *'నీళ్లు, తిండి, వైద్యం, జ్ఞానం'* ఉంటాయి.

### *2. "పూర్వం ఎలా బతికామో గుడిలో చేస్తూ ఉంటారు" - ఇదే ధర్మం మనల్ని కాపాడే విధానం*

*గుడిలో రోజూ జరిగే 5 పనులు = ప్రళయం తర్వాత బతకడానికి 5 నైపుణ్యాలు*

గుడిలో పద్ధతి ప్రళయం తర్వాత ఉపయోగం మర్చిపోతే ఏమవుతుంది?

**1. యజ్ఞం / హోమం** అగ్నిని పుట్టించడం, ఆర్పకుండా కాపాడటం. కట్టెల రకాలు, గాలి దిశ, వర్షం వచ్చినా అగ్ని ఆరకుండా చూసుకోవడం. కరెంట్ లేని ప్రపంచంలో **అగ్గిపుల్ల కూడా దొరకదు.** చలికి, తిండికి, క్రూర మృగాల నుండి రక్షణకి అగ్నే ఆధారం.

**2. నైవేద్యం / వంట** కట్టెల పొయ్యి, మట్టి పాత్రలు, కొలతలు లేకుండా వండటం. రోజూ 100 మందికి వండి పెట్టడం. ప్యాకెట్ ఫుడ్, గ్యాస్ స్టవ్ పోయాక **పిల్లలకి గంజి కూడా కాయలేం.** ఆకలి చావే.

**3. ధాన్యం, నెయ్యి, నువ్వులు దాచడం** 'సీడ్ బ్యాంక్'. తినే ధాన్యం కాదు, **వచ్చే కాలానికి విత్తనం** దాచడం. 10 ఏళ్లయినా చెడిపోని విధానం. వరద వచ్చి పంట నాశనం అయితే, **విత్తనం లేకపోతే మళ్లీ వ్యవసాయం లేదు.** జీవితం అంతం.

**4. ఆయుర్వేదం / నందనవనం** గుడి చుట్టూ తులసి, వేప, బిల్వం, ఉసిరి. ఏ ఆకు ఏ రోగానికి పనికొస్తుందో గుర్తుంచుకోవడం. మెడికల్ షాప్ లేని ప్రపంచంలో **జ్వరం వచ్చినా చావే.** వేప ఆకు, పసుపు అంటే ఏంటో తెలీదు.

**5. పంచాంగం / కాలజ్ఞానం** చంద్రుడిని చూసి తిథి, నక్షత్రాన్ని చూసి కాలం, చీమల్ని చూసి వర్షం. **విత్తనం ఎప్పుడు నాటాలి, కోత ఎప్పుడు** అనేది గోడ మీద రాసి ఉంటుంది. క్యాలెండర్, ఫోన్ లేకపోతే **ఉగాది ఎప్పుడో తెలీదు.** తప్పు కాలంలో విత్తితే పంట లేదు.

*సారాంశం*: మనం *'అప్‌డేట్'* అవుతున్నాం అని ఫోన్ మార్చాం, కానీ *'బేసిక్స్'* మర్చిపోయాం. గుడి ఆ 'బేసిక్స్' ని *'ఆచారం'* పేరుతో కాపాడుతోంది. 

### *3. "ధర్మో రక్షతి రక్షితః" - గుడి ఎలా రక్షిస్తుంది?*

ఒక ఉదాహరణ: *2004 సునామీ*. 

తమిళనాడులో *వేలాంకణ్ణి చర్చి, నాగపట్టినం గుడి* తప్ప ఊరంతా కొట్టుకుపోయింది. ఎందుకు? 

1. *ఎత్తు*: గుడి ఎత్తులో కట్టారు. 

2. *సమాచారం*: తరతరాలుగా "సముద్రం ఒక్కసారిగా వెనక్కి వెళ్తే, కొండ ఎక్కేయండి" అనే కథలు, పాటలు గుడిలో చెప్పారు. అదే *'ట్రెడిషనల్ నాలెడ్జ్'*.

3. *కమ్యూనిటీ*: విపత్తు తర్వాత గుడి వంటశాలలోనే అందరికీ అన్నదానం. *ప్రభుత్వం వచ్చేలోపు గుడి ఆదుకుంది.*

*అంటే గుడి = 1. షెల్టర్ + 2. ఫుడ్ బ్యాంక్ + 3. హాస్పిటల్ + 4. స్కూల్ + 5. లైబ్రరీ.* 

ఇదే *'ధర్మం'*. ధర్మం అంటే పూజ కాదు, *'ప్రజల్ని బతికించే ఏర్పాటు'.*

### *4. మరి ఇప్పుడు మనం ఏం చేయాలి?*

"గుడి ఉంది కదా" అని చేతులు కట్టుకుని కూర్చుంటే ధర్మం రక్షించదు. *ధర్మాన్ని 'పాటిస్తే' రక్షిస్తుంది.*

1. *ఇంటిని గుడి లా మార్చు*: 

   - ఒక మూల *విత్తనాలు, మట్టి పాత్రలు, కట్టెలు, తీగ, ఊలు* దాచిపెట్టు. దీన్నే *'ఆపద మూట'* అంటారు.

   - పిల్లలకు *అగ్గిపెట్టె లేకుండా మంట, చెంబు లేకుండా కొలత, క్యాలెండర్ లేకుండా తిథి* నేర్పు. ఇదే *'అసలైన ఎడ్యుకేషన్'.*

2. *గుడిని బడి లా వాడుకో*: 

   పూజారిని అడుగు "స్వామీ, హోమం ఎలా చేస్తారు? నందనవనంలో ఏ ఆకు దేనికి పనికొస్తుంది?" అని. *అడిగే వాడికి చెప్పడం ఆయన ధర్మం.* నువ్వు నేర్చుకోవడం నీ ధర్మం.

3. *'నిత్యం' ని 'అవసరం' గా మార్చు*: 

   ఉత్తుత్తినే కాకినాడ కాజా తినడం కాదు, *కాజా ఎలా చేయాలో నేర్చుకో.* ఉత్తుత్తినే దీపం వెలిగించడం కాదు, *నువ్వుల నూనె ఎలా తీస్తారో* తెలుసుకో. *'వినియోగదారుడు' కాకుండా 'సృష్టికర్త' గా మారు.*

### *5. ముగింపు: ప్రళయం రాదు అని గ్యారంటీ లేదు, ధర్మం ఉంటే బతుకుతాం అని గ్యారంటీ ఉంది*

ఐస్ యుగం వస్తుందో, సునామీ వస్తుందో, యుద్ధం వస్తుందో తెలీదు. 

కానీ *అగ్ని రాజేయడం వచ్చినవాడు, విత్తనం దాచినవాడు, ఆకుపసరు తెలిసినవాడు, నలుగురితో కలిసి బతికేవాడు* - వాడు ఎప్పుడూ బతుకుతాడు.

*గుడి ఆ 4 గోడల కోసం కాదు, ఆ గోడల లోపల 'బతుకు తెరువు' దాచింది కాబట్టి ముఖ్యం.* 

*విగ్రహం ముఖ్యం కాదు, విగ్రహం చుట్టూ ఉన్న 'విజ్ఞానం' ముఖ్యం.*

కాబట్టి ఈరోజు నుండి *'ఫోన్ ఛార్జింగ్'* తో పాటు *'లైఫ్ ఛార్జింగ్'* కూడా చేసుకో. 

అదే *ధర్మం. అదే రక్షణ.*