ᴛᴇ | జిడ్డు కృష్ణమూర్తి వివరిస్తున్నారు “ఎంపికలేని అవగాహన” | అంతర స్వేచ్ఛ

🟩 ᴛᴇ | జిడ్డు కృష్ణమూర్తి వివరిస్తున్నారు “ఎంపికలేని అవగాహన” | అంతర స్వేచ్ఛ

Author Name:The Wisdom Compass

Youtube Channel Url:https://www.youtube.com/@TheWisdomCompass

Youtube Video URL:https://www.youtube.com/watch?v=BQwPTkho2-g



Transcript:
(00:05) ఆ మన స్వేచ్ఛ కోసం చేసే నిరంతర పోరాటమే మనల్ని నిజమైన స్వేచ్ఛకు దూరం చేస్తోందని తెలిస్తే మ్ అది నిజంగా ఒక బలమైన ఆలోచన అవును కదా ఒకసారి ఈ మాటను నిశశబ్దంగా లోపలికి రానివ్వండి. కచ్చితంగా అంటే ఈరోజు మనం పంచుకోబోయే ఈ లోతైన తాత్విక విశ్లేషణ ఒక అపూర్వమైన ధ్యాన ప్రయాణం లాంటిది. ఉమ్ ఈ ప్రయాణం ఈ చిన్న ప్రశ్నతోనే మొదలవుతుంది.
(00:30) అవును ఈరోజు మనం భారతదేశంలో జన్మించిన గొప్ప తత్వవేత్త జిడ్డు కృష్ణమూర్తి గారి మాటలను లోతుగా అర్థం చేసుకోబోతున్నాం. ఆ దివ్యజ్ఞాన సమాజం ఆయనను విశ్వ గురువుగా తీర్చిదిద్దాలనుకున్నా సరే ఆయన ఆ సంస్థను ఏకంగా రద్దు చేశారు. సత్యం అనేది దారులు లేని గమ్యమని సగర్వంగా ప్రకటించిన వ్యక్తి ఆయన. ఈ ఆధునిక కాలంలోనే డిజిటల్ శబ్దాలు సోషల్ మీడియా గందరగోళం మధ్య ఆయన బోధనలు మనకు చాలా అవసరం.
(00:56) ఆయన చెప్పిన ఒక అద్భుతమైన వాక్యం ఆధారంగా ఈ ప్రయాణాన్ని కొనసాగిద్దాం. ఆ వాక్యం ఏమిటంటే మన దైనందిన జీవితాన్ని ఎంపికలు లేని ఎరుకతో గమనించడంలోనే నిజమైన స్వేచ్ఛ దాగి ఉంది. అంటే దీన్ని ఇంగ్లీష్ లో ఫ్రీడమ్ ఇస్ ఫౌండ్ ఇన్ ద ఛాయిస్లెస్ అవేర్నెస్ ఆఫ్ ఏ డైలీ ఎగసిస్టెన్స్ అంటారు. సరిగ్గా చెప్పారు. సరే దీన్ని కొంచెం లోతుగా విశ్లేషిద్దాం.
(01:20) అసలు ఈ ఎంపికలు లేని ఎరుక అంటే ఏమిటి? ఇక్కడ అత్యంత ఆశ్చర్యకరమైన విషయం ఏమిటంటే ఆయన స్వేచ్ఛను మనం ఊహించే సాధారణ భౌతిక కోణంలో చూడలేదు. అంటే సాధారణంగా స్వేచ్ఛ అంటే ఏమిటని మనం అనుకుంటాం ఆ మనకు నచ్చిన బట్టలు వేసుకోవడం నచ్చిన ఉద్యోగం చేయడం లేదా మన ఫోన్ లో ఏ యాప్ వాడాలో మనమే ఎంచుకోవడం ఇవన్నీ ఎంపికలు ఈ ఆధునిక ప్రపంచం మనకు వందలాది ఎంపికలను ఇచ్చి అదే నిజమైన స్వేచ్ఛ అని నమ్మిస్తుంది.
(01:47) ఒక్క నిమిషం ఇది కొంచెం ఆలోచించాల్సిన విషయం. ఎందుకంటే మనం ప్రతిక్షణం ఎంపికలతోనే బతుకుతున్నాం కదా మ్ అవును ఉదయం నిద్ర లేచినప్పటి నుండి రాత్రి పడుకునే వరకు ఎన్నో ఎంపికలు ఏ కాఫీ తాగాలి కెరియర్ లో ఏ దారి ఎంచుకోవాలి సమాజంలో ఎలాంటి గుర్తింపు తెచ్చుకోవాలి ఇలా ఎంపికల చుట్టూనే మనిషి జీవితం తిరుగుతుంది. ఆధునిక సమాజం కూడా ఎంపికలు ఎక్కువగా ఉంటేనే స్వేచ్ఛ ఉన్నట్లుగా బలంగా నమ్ముతుంది.
(02:17) మరి ఈ ఎంపికలు లేకపోతే జీవితం ఎలా ముందుకు సాగుతుంది? ఆ ఎంపిక వెనకున్న అసలు సత్యాన్ని విశ్లేషించినప్పుడు ఒక లోతైన నిజం బయట పడుతుంది. ఎంపిక అంటేనే సంఘర్షణ అని ఆయన ఎంతో స్పష్టంగా చెప్పారు. ఎంపిక అంటేనే సంఘర్షణ ఇక్కడ మనం అర్థం చేసుకోవాల్సింది భౌతికమైన ఎంపికల గురించి కాదు ఆఫీస్ కి ఏ దారిలో వెళ్ళాలి అనే ఎంపిక గురించి ఆయన మాట్లాడడం లేదు. ఓహో అంటే ఆయన మానసికమైన ఎంపికల గురించి మాట్లాడుతున్నారా? అవును మనం ఎప్పుడైతే మానసికంగా ఒకదానికంటే మరొకదాన్ని ఎంచుకుంటామో అప్పుడే మనం తీర్పు ఇస్తున్నాము అని అర్థం అంటే ఒక ఆలోచన మంచిదని మరొకటి చెడ్డదని పోలుస్తాము నిజే
(02:53) నేను ఇలా ఉండకూడదు అలా ఉండాలి అని మనతో మనమే యుద్ధం చేసుకుంటాం ఇదంతా ఎంపిక చేసే ఒక నేను ఆడే అంతులేని ఆట ఒక నేను అంటే మనలోని అహం ఆడే ఆట సరిగ్గా అదే కానీ చాలామంది గ్రహించని విషయం ఒకటి ఉంది. అదేమిటి మనం దేన్నైతే మనకు స్వేచ్ఛను ఇస్తుందని ఎంచుకుంటున్నామో మానసికంగా అదే మనల్ని బంధిస్తుంది. ఇది చాలా ఆసక్తికరంగా ఉంది.
(03:18) ఒకసారి దీన్ని వివరించగలరా అంటే మనం ఒక ఆదర్శవంతమైన వ్యక్తిత్వాన్ని ఎంచుకొని దానికోసం పరితపిస్తున్నప్పుడు నిజానికి మనం ప్రస్తుత క్షణంతో సంఘర్షణ పడుతున్నాం. ఉ అర్థమవుతుంది. అందుకే ఎంపికలు లేని ఎరుక అంటే ఏమిటో మనం లోతుగా అర్థం చేసుకోవాలి. అవును దీన్ని మనం ఒక స్వచ్ఛమైన అద్దం ఉదాహరణ ద్వారా చూడవచ్చు. అద్దం ఉదాహరణ అది ఎలాగో కొంచెం వివరిస్తారా? అంటే ఇప్పుడు ఒక అద్దం ముందు ఒక అందమైన గులాబీ పువ్వును ఉంచితే అది చాలా అద్భుతంగా ప్రతిబింబిస్తుంది కదా అవును అదే అద్దం ముందు ఒక ఎండిన ఆకును లేదా ఒక మురికి వస్త్రాన్ని ఉంచినా అంతే సమానంగా ప్రతిబింబిస్తుంది.
(03:55) ఆ అద్దం ఎప్పుడూ నాకు ఈ గులాబీ పువ్వు మాత్రమే కావాలి అనదు. కచ్చితంగా ఈ ఎండిన ఆకు వద్దు అని ఎంపిక చేసుకోదు దానికి ఎలాంటి ఇష్టాలు అష్టాలు ఉండవు. అది తీర్పు చెప్పదు కేవలం తన ముందున్న దాన్ని ఉన్నది ఉన్నట్లుగా చూపిస్తుంది. ఎంపికలు లేని ఎరుక కూడా సరిగ్గా అలాంటిదే మ్ మనలో పుట్టే ప్రతి ఆలోచనను భావనను అది కోపం కావచ్చు అసూయ కావచ్చు లేదా ఆనందం కావచ్చు.
(04:20) మ్ ఎలాంటి తీర్పులు లేకుండా కేవలం సాక్షిలా చూడగలిగినప్పుడు ఆ సంఘర్షణ పూర్తిగా మాయమైపోతుంది అంటారు. అవును వినడానికి చాలా బాగుంది అద్దం లాగా మన మనసుని మార్చుకోవడం నిజమే కదా ఈ మాట వింటుంటే రమణ మహర్షి అడిగిన నేను ఎవరిని అనే ప్రశ్న గుర్తుకొస్తుంది. చాలా గొప్ప పోలిక ఇది. ఆ ప్రశ్న అడగడం వెనుకున్న ఉద్దేశం ఏదో ఒక తాత్విక జవాబు కోసం వెతకడం కాదు కదా ఆ ప్రశ్నించే వాడిని అంటే తీర్పులు చిప్పే ఆ అహాన్ని కరిగించి వేయడమే ఆయన ఉద్దేశం.
(04:47) ఖచ్చితంగా పరిశీలకుడు పరిశీలించబడే వస్తువు ఒక్కటే అవ్వడం అనే ఈ స్థితినే మనం అద్వైత స్పష్టత అనవచ్చేము. ఎంపిక చేసుకునే నేను మాయమై కేవలం స్వచ్ఛమైన గమనిక మాత్రమే మిగులుతుంది. కృష్ణమూర్తి గారు చెప్పిన స్వేచ్ఛ కూడా సరిగ్గా అలాంటిదే అది ఎక్కడో దూరంగా ఉన్న హిమాలయాల్లో దొరికే ఏకాంతం కాదు. సన్యాసం తీసుకునే అడవుల్లోకి వెళ్తే వచ్చేది కాదు.
(05:09) అవును మనం ఆ విషయాన్ని చాలా స్పష్టంగా అర్థం చేసుకోవాలి. ఎందుకంటే చాలామంది ఆధ్యాత్మికత అనగానే హిమాలయాలు కాషాయ బట్టలు అనుకుంటారు. కానీ నిజమైన స్వేచ్ఛ అనేది ఉదయం ప్రశాంతంగా తాగే టీ కప్పులో ఉంది. రద్దీగా ఉండే ట్రాఫిక్ లో విసుగు చెందకుండా ఎదురుచూసే సమయంలో ఉంది. ఎవరైనా అన్న మాటలు గుండెల్లో గుచ్చుకున్నప్పుడు ఆ క్షణాల్లోనే అసలైన సత్యం దాగి ఉంది.
(05:35) ఇవే మనిషి నిజమైన దేవాలయాలు. నిజమే అయితే ఈ మాటలు వినడానికి చాలా గొప్పగా ఉన్నాయి. కానీ ఆచరణలో ఇది అంత సులభం కాదు కదా దీన్ని మన రోజువారి జీవితానికి ఎలా అన్వయించుకోవాలి ఇది చాలా ముఖ్యమైన ప్రశ్న దీన్ని మనం ప్రాక్టికల్ కోణంలో చూద్దాం. తప్పకుండా మన రోజువారి జీవితంలో ఒక సాధారణ ఉదాహరణ తీసుకుందాం.
(05:57) ఆఫీస్ లో ఎవరైనా సహోద్యోగి లేదా బాస్ అకారణంగా విమర్శించారనుకోండి లేదా ఒక మీటింగ్ లో మన ఐడియాని తప్పుపట్టారనుకోండి. ఆ క్షణంలో ఏం జరుగుతోంది? వెంటనే లోపల ఎంతో కొంత కోపం పుడుతోంది. మన శరీరంలో మార్పులు మొదలవుతాయి. గుండె వేగంగా కొట్టుకుంటుంది. గొంతులో ఒక రకమైన బిగుతూ అరచేతుల్లో చెమట గుండెల్లో ఏదో వేడి అనిపిస్తుంది. మనం వెంటనే ఆ విమర్శకు బదులు చెప్పాలని తహతహలాడతాం కదా ఆ క్షణంలో మన ఇగో దెబ్బ తింటుంది కాబట్టి మనం వెంటనే డిఫెన్స్ లో పడిపోతాం.
(06:28) వాళ్ళు అన్న మాటలకి పదింతలు తిరిగి అనాలనిపిస్తుంది. లేదా వాళ్ళతో గొడవ పడలేక ఆ కోపాన్ని అణచివేసి చాలా ప్రశాంతంగా ఉన్నట్లు నటిస్తాం. సరిగ్గా అదే జరుగుతుంది. మనం సాధారణంగా ఏం చేస్తామఅంటే ఆ కోపాన్ని సమర్ధించుకుంటాము. వాళ్ళు చేసింది ముమ్మాటికి తప్పు నా కోపంలో న్యాయం ఉంది అని తీర్పు చెబుతాము. లేదా నేను ప్రశాంతంగా ఉండాలి నాకు కోపం రాకూడదు అని ఆ కోపాన్ని లోపలే అణచివేస్తాము.
(06:54) ఇక్కడ గమనిస్తే మనం కోపాన్ని సమర్ధించినా లేదా అణచివేసినా రెండు ఎంపికలే ఓహో రెండు సంఘర్షణలే అవును కానీ ఎంపికలు లేని ఎరుక అంటే ఇది తప్పు ఇది ఒప్పు అని తీర్పు చెప్పకుండా ఆ క్షణంలో పుట్టిన ఆ కోపాన్ని కేవలం ఒక సాక్షిలా గమనించడం ఆ వేడిని ఆ గుండె చప్పుడును ఎటువంటి జోక్యం లేకుండా దాన్ని మార్చాలనే ప్రయత్నం లేకుండా పూర్తిగా అంగీకరించడం అవును ఆ కోపంతో పాటు కొద్ది కొద్ది క్షణాలు ఉండటం అలా చేసినప్పుడు మనం ఆ భావోద్వేగానికి బందీలం కాము.
(07:26) కోపం ఉంటుంది కానీ ఆ కోపం మనల్ని నడిపించదు. అంటే కోపం వచ్చినప్పుడు దాన్ని ఆపడానికి ప్రయత్నించకుండా నాలో ఇప్పుడు కోపం ఉంది అని దాన్ని ఒక బయటి వ్యక్తిలా గమనించాలన్నమాట. ఇది నిజంగా భావోద్వేగాల ప్రవాహంలో కొట్టుకోకుండా మనల్ని ఆపుతుంది. మనం మన ఆలోచనలను ఆకాశంలో కదులుతున్న మబ్బుల్లా చూడాలి. ఒక మబ్బు వచ్చినప్పుడు ఆకాశం ఎలాగైతే దాన్ని ఆపాలని ప్రయత్నించదో తీర్పు చెప్పదో అలాగే మనలో ఆందోళన కలిగినప్పుడు కూడా దాన్ని ఆపాలని ప్రయత్నించకూడదు.
(07:56) అవును ఆధునిక కాలంలో ఆందోళన లేదా యంజైటీ అనేది ఒక పెద్ద సమస్యగా మారింది కదా ఎప్పుడైనా ఆందోళన కలిగినప్పుడు మనం వెంటనే అయ్యో నాకు ఆందోళన మొదలైంది దీన్ని ఎలాగైనా ఆపాలి నేను ఎప్పుడు ప్రశాంతంగా ఉండాలి అని అనుకుంటాం. కానీ ఆ ప్రశాంతంగా ఉండాలి అని ఒత్తిడి కూడా ఒక ఎంపికే కదా అవును అది మరింత ఆందోళనను పెంచుతుంది. ఆ ఒత్తిడిని వదిలేసి ఆ ఆందోళనను అలాగే చూడగలిగినప్పుడు ఆ భావోద్వేగాల తీవ్రత దానంతట అదే తగ్గిపోతుంది.
(08:22) దాగి ఉంటుంది. మనం మన ఆలోచనలకు యజమానులం కాదు కేవలం వీక్షకులం మాత్రమే అనే సత్యం మనకు అర్థమవుతుంది. ఇక తరువాత మాట్లాడుకోదయ్యే విషయం మన జీవితంలో వచ్చే పెద్ద పెద్ద కష్టాలను బాధలను మనం చూసే దృక్పదాన్నే పూర్తిగా మార్చేస్తుంది. అవును చిన్న చిన్న ఆఫీస్ గొడవలు ట్రాఫిక్ కోపాలు సరే కానీ జీవితంలో భరించలేని కష్టాలు వచ్చినప్పుడు ఒక పెద్ద నష్టం జరిగినప్పుడు ఉదాహరణకు మనం ప్రాణంగా ప్రేమించిన వ్యక్తి దూరమైనప్పుడు లేదా మనం ఎంతో కష్టపడి తెచ్చుకున్న ఉద్యోగం సడన్ గా పోయినప్పుడు ఈ ఎరుక ఎలా పని చేస్తుంది ఆ సమయంలో కేవలం గమనిస్తూ ఉండటం సాధ్యమేనా
(09:00) ఇది చాలా సున్నితమైన లోతైన విషయం బౌద్ధ తత్వశాస్త్రంలో దీని గురించి ఒక అద్భుతమైన వివరణ ఉంది. దీన్నే రెండవ బాణం అంటారు. రెండవ బాణం సాధారణంగా బాధ వచ్చినప్పుడు మనం దానికి మరొక పొరను జత చేస్తాము. ఉదాహరణకు ఉద్యోగం పోయింది అనుకుందాం. అది మొదటి బాణం అది జీవితం ఇచ్చిన సహజమైన బాధ. అవును అక్కడ ఆర్థిక భయం, కెరీర్ భయం సహజంగా ఉంటాయి కానీ ఆ మొదటి బాణం తగలగానే మనం ఏం చేస్తామంటే నాకే ఎందుకు ఇలా జరిగింది అని ప్రశ్నించుకుంటాం.
(09:29) నా భవిష్యత్తు ఏమైపోతుంది? నేను ఎందుకు పనికి రాని వాడినా అని నిరంతరం మదనపడుతుంటాం. నాతో పాటు చదివిన వాళ్ళంతా ఎక్కడో ఉన్నారు నేను మాత్రం ఇలా మిగిలిపోయాను అని పోల్చుకుంటాం. సరిగ్గా అదే ఈ ప్రశ్నలు మనల్ని నిద్రపోనివ్వు రాత్రిపూట మనసును తొల్చేస్తూ ఉంటాయి కదా అవును ఆ ప్రశ్నలే రెండో బాణం మొదటి బాణం జీవితం విసిరితే రెండవ బాణం మన మనసు సృష్టించుకున్న అదనకు సంఘర్షణ.
(09:55) ఆ రెండో బాణాన్ని మనకి మనమే గుచ్చుకుంటున్నాము. కానీ ఆ రెండో బాణాన్ని వేసుకోకుండా ఉంటే కేవలం ఆ ఉద్యోగం పోయిన బాధను ఆ శూన్యతను ఎటువంటి తీర్పులు లేకుండా ఒక ఎరుకతో గమనిస్తే అప్పుడు బాధకు బాధపడేవాడికి మధ్య ఒక పవిత్రమైన స్వేచ్ఛ పుడుతుంది. కన్నీళ్లు వస్తే రానివ్వాలి. ఆ కన్నీళ్లుు ఆత్మను శుద్ధి చేసే అమృత బిందువులు. వాస్తవాన్ని అంగీకరిస్తూ వచ్చే ఆ ఏడుపు మన లోపలి భారాన్ని కరిగించే సహజ ప్రక్రియ.
(10:23) దాన్ని బలవంతంగా ఆపాల్సిన అవసరం లేదు. నిజమే ఇది వింటుంటే మనసుకు ఎంతో భారం తగ్గినట్లు అనిపిస్తోంది. బాధను అంగీకరించడంలో ఉన్న స్వేచ్ఛ చాలా గొప్పది. కానీ మనం సాధారణంగా ఏం చేస్తాం అంటే ఆ మొదటి బాణం ఇచ్చిన బాధను లేదా ఆ ఒంటరితనాన్ని అనుభవించడానికి భయపడి పారిపోవాలని చూస్తాం. ఏదైనా కష్టం రాగానే లేదా ఇంట్లో ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడు ఆ భయాన్ని తప్పించుకోవడానికి వెంటనే టీవీ పెడతాం.
(10:53) లేదా ఫోన్ తీసుకుని సోషల్ మీడియాలో గంటల తరబడి స్క్రోల్ చేస్తూ ఉంటాం.వాట్ప్ స్టేటస్ లు చూస్తూ ఇంకెవరో జీవితాలను చూస్తూ మన బాధను మర్చిపోవాలని ప్రయత్నిస్తాం. దాన్ని ఇంగ్లీష్లో డిస్ట్రాక్షన్ అంటాం కదా ఆ అపసవ్యపు పనులతో మనల్ని మనం మత్తులో ఉంచుకుంటున్నాం. ఈ ఆధునిక డిజిటల్ యుగంలో ఆ డిస్ట్రాక్షన్ అనేది ఒక పెద్ద వ్యసనంగా మారింది. మనం మనతో మనం గడపడానికి భయపడుతున్నాం.
(11:17) ఒంటరితనం అనేది ఒక శాపంలా అనిపిస్తుంది. కానీ కృష్ణమూర్తి గారు చెప్పేది ఏమిటకంటే ఆ ఫోన్ పక్కన పెట్టి టీవీ ఆపేసి ఆ ఒంటరితనాన్ని పూర్తిగా ఎరుకతో గమనించాలి. నాలో ఒక శూన్యం ఉంది నాలో ఒక భయం ఉంది అని అంగీకరించి ఆ భయంతో పాటే కూర్చోవాలి. అలా కూర్చున్నప్పుడు మొదట కొంత ఇబ్బందిగా ఊపిరాడనట్లుగా అనిపించవచ్చు. కానీ నెమ్మదిగా ఆ ఎరుకతో గమనిస్తున్నప్పుడు ఆ ఒంటరితనం కాస్త ఒక లోతైన పవిత్రమైన ఏకాంతంగా మారుతుంది.
(11:49) అంటే లోన్లీనెస్ వెళ్ళిపోయి సాలిట్యూడ్ వస్తుంది. ఆ ఏకాంతో స్నేహం చేయడం ద్వారా మనిషి ఎవ్వరి మీద దేని మీద ఆధారపడకుండా తన అంతరంగంలోని అనంతమైన మూలంతో మమేకమవుతాడు. ఇది బలవంతపు క్రమశిక్షణ కాదు ఇది సహజమైన క్రమశిక్షణ అవును ఉదయాన్నే ఐదు గంటలకు అలారం పెట్టుకొని ఇష్టం లేకపోయినా బలవంతంగా నిద్రలేచి వ్యాయామం చేయడం అనేది మనసును హింసించే బలవంతమైన క్రమశిక్షణ కానీ మనసును శరీరాన్ని అర్థం చేసుకుని ఒక ఎరుకతో మన పనులు మనం చేసుకోవడం సహజమైన క్రమశిక్షణ ఈ సహజమైన అంగీకారం ఎంతో ధైర్యాన్ని ఇస్తుంది.
(12:25) ఇక్కడే మనం ఆలోచించాల్సిన ఒక ముఖ్యమైన విషయం ఉంది. మనం దేని నుంచి పారిపోవాలని నిరంతరం ప్రయత్నిస్తున్నామో బహుశ అదే మన విముక్తికి మార్గం అయితే మనం ఎరుకతో గమనించినప్పుడు మనలోని భయం అభద్రతా భావనం లాంటి ప్రతికూల భావనలు కూడా వాటిలో దాగి ఉన్న కాంతిని మనకు పరిచయం చేస్తాయి. ఇది ఒక అద్భుతమైన మార్పు ఇక్కడ మన అహం ఆ ఎంపిక చేసుకునే నేను అనేది కరిగిపోయి స్వచ్ఛమైన స్వేచ్ఛ ఆవిర్భవిస్తుంది.
(12:53) ఈ స్వేచ్ఛ అనేది ఎవరి దగ్గరో అడుక్కుంటే వచ్చేది కాదు ఎక్కడో కొన్ని వేలు పోసి ధ్యాన శిబిరాలకు వెళ్తే దొరికేది కాదు అది మన అంతరంగంలో నిరంతరం ప్రవహించే ఒక చైతన్యం ఎప్పుడైతే ఎంపిక చేసుకునే అలవాటు ఆగిపోతుందో మన మీద మనం జాలిపట్టం ఆగిపోతుందో అప్పుడే మనిషిలో ఎవరికీ భయపడని ఒక అద్భుతమైన ధైర్యం పుడుతుంది. ఆ ధైర్యం బయట ప్రపంచంతో కత్తులు పట్టి పోరాడేది కాదు లోపలి ప్రపంచాన్ని శాంతంగా ఉన్నది ఉన్నట్లుగా అంగీకరించేది.
(13:20) మనం ఇప్పటివరకు మాట్లాడుకున్న విషయాలను ఒకసారి క్రోడీకరిస్తే జిడ్డు కృష్ణమూర్తి గారు బోధించిన ఈ ఎంపికలు లేని ఎరుక అనేది ఎప్పుడో భవిష్యత్తులో చేరాల్సిన గమ్యం కాదు. అవును అది మన ప్రస్తుత ప్రయాణపు లక్షణం. మనల్ని మనం ఇంకా సరిదిద్దుకోవాలి ఇంకా మెరుగుపరుచుకోవాలి ఇంకేదో అయిపోవాలి అని నిరంతర ఆరాటాన్ని ఆపేస్తే దొరికే అనంతమైన ప్రశాంతత ఇది.
(13:47) మనల్ని మనం పూర్తిగా ఎలాంటి శరతులు లేకుండా అంగీకరించడమే ఈ పూర్తి విశ్లేషణ యొక్క సారాంశం. ఇలా జీవించినప్పుడు మన మనసులో నిరంతరం సాగే పోరాటాలు గంధరగోళాలు అన్నీ ఒక్కసారిగా సద్దుమణగినట్లు అనిపిస్తుంది. కేవలం ఈ క్షణంలో ఇప్పుడే ఒక చిన్న శ్వాస తీసుకునే ఈ అద్భుత క్షణంలో పూర్తి ఎరుకతో జీవించడమే మనిషి అసలైన ఉనికి కదా ఆ అనంతమైన నిశశబ్దంలోనే దొరుకుతుంది ఆ అపూర్వమైన శాంతి మనలో ఉన్న అన్ని విభేదాలు ఆకాంక్షలు మంచి చెడులు అనే ద్వంద్వాలు ఈ ఎరుకలో లీనమైపోతాయి.
(14:23) ఎంపిక చేసుకునే అహం లేనప్పుడు కేవలం స్వచ్ఛమైన ఉనికి మాత్రమే మిగులుతుంది. ఇది మాటలకందని ఒక దివ్యమైన స్థితి. మనసులోని భారమంతా ఎటో వెళ్ళిపోయి ఏ అలలు లేని ఒక ప్రశాంతమైన సరస్సులా మారుతుంది. ఎటువంటి మార్పు కోరుకోకుండా ఈ క్షణం ఎలా ఉందో అలా దానిలో లీనమైపోయే ఆ క్షణమే సృష్టిలో అత్యంత పవిత్రమైన క్షణం. మనిషి తనదైన ఈ దైనందిన జీవితపు సామాన్యతలోనే ఆ రొటీన్ జీవితంలోనే అసాధారణమైన స్వేచ్ఛను అనుభవించగలడు.
(14:55) దానికి ఎక్కడికి పారిపోవాల్సిన అవసరం లేదు. బహుశా మనం మనతోనే చేసే అంతర్గత యుద్ధాన్ని ఆపేయడమే సృష్టిలో అతి పెద్ద స్వేచ్ఛ ఏమో కచ్చితంగా సత్యాన్వేషణ కోసం ఎక్కడికో సుదూర ప్రాంతాలకు వెళ్లాల్సిన అవసరం లేదు. ప్రతిరోజు మనల్ని మనం ఎలాంటి తీర్పులు లేకుండా చూసుకోవడమే మన ఆలోచనలను ఒక అర్థంలా ప్రతిబింబించడమే అసలైన మేల్కొల్పు కావచ్చు. ఆఫీస్ లో టెన్షన్ వచ్చినా ట్రాఫిక్ లో చిక్కుకున్నా ఇంట్లో ఒంటరిగా ఉన్నా ఆ క్షణాన్ని ఉన్నది ఉన్నట్లుగా అంగీకరిద్దాం.
(15:26) ఈ క్షణం నుంచి ఈ ఆలోచనతో జీవించడం ప్రారంభించినప్పుడు మన లోపల ఎంతటి నిశశబ్దం అలుముకుంటుందో జీవితం ఎంత స్వచ్ఛంగా మారుతుందో మనకే అర్థమవుతుంది. ఆ నిశ్శబ్దంతోనే ఈ ప్రయాణాన్ని ఆస్వాదించడం మనిషి అసలైన గమ్యం. ఆ స్వేచ్ఛ ప్రయాణాన్ని ఈ క్షణం నుంచే మొదలు పెడదాం. ఈ అద్భుతమైన ప్రశాంతతను మన వెంటే ఉంచుకుందాం.